Giáo án tích hợp AI Ngữ văn 10 Bài 1: Giới thiệu, đánh giá về nội dung và nghệ thuật của một tác phẩm truyện

BÀI 1: SỨC HẤP DẪN CỦA TRUYỆN KỂ

NÓI VÀ NGHE: GIỚI THIỆU, ĐÁNH GIÁ VỀ NỘI DUNG VÀ NGHỆ THUẬT CỦA MỘT TÁC PHẨM TRUYỆN

I. NỘI DUNG CHI TIẾT BÀI HỌC

1. Bản chất và Yêu cầu của bài nói giới thiệu, đánh giá một tác phẩm truyện

• Yêu cầu: Người nói phải nêu rõ tên truyện, tác giả; khái quát giá trị cốt lõi và trình bày các nhận định phân tích về nội dung, nghệ thuật một cách thuyết phục. Quá trình nói cần kết hợp linh hoạt phương tiện ngôn ngữ và phi ngôn ngữ (cử chỉ, điệu bộ, hình ảnh hỗ trợ) để làm nổi bật trọng tâm.

• Ví dụ: Khi nói về truyện Chữ người tử tù, người nói sử dụng giọng điệu trang trọng, kết hợp trình chiếu hình ảnh thư pháp để làm rõ nét đặc sắc nghệ thuật của tác phẩm.

2. Quy trình thực hiện hoạt động Nói và Nghe

• Chuẩn bị nói và nghe: Lựa chọn đề tài (dựa trên bài viết đã hoàn thiện hoặc tìm đọc tác phẩm mới); phác thảo dàn ý nói ngắn gọn; chuẩn bị các từ ngữ nối cốt lõi (đầu tiên, tiếp theo, tóm lại...).

• Thực hành nói và nghe:

  • Người nói: Triển khai theo 3 phần: Mở đầu (nêu đề tài, lí do chọn) → Triển khai (trình bày các ý theo dàn ý) → Kết luận (khái quát lại và mở rộng). Cần điều chỉnh giọng điệu, nhịp điệu phù hợp và duy trì giao tiếp bằng mắt với người nghe.

  • Người nghe: Tập trung lắng nghe, ghi chép từ khóa và đặt câu hỏi đa chiều để đối thoại tôn trọng.

• Trao đổi, đánh giá: Người nói và người nghe cùng phản hồi, thảo luận dựa trên tinh thần cởi mở, chấp nhận sự khác biệt mang tính xây dựng. Đối chiếu kết quả bài nói dựa trên bảng tiêu chí (Đạt / Chưa đạt) về cấu trúc, phong cách tự tin và khả năng phối hợp phương tiện phi ngôn ngữ.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

1. Cấu trúc bài nói: Phải đảm bảo mạch lạc đầy đủ 3 phần rõ rệt: Mở đầu, Triển khai và Kết luận.

2. Kỹ năng tương tác: Sử dụng tối ưu ánh mắt (giao tiếp bằng mắt) và các chuyển động cơ thể phù hợp ngữ cảnh nhằm kết nối người nghe.

3. Liên kết ngôn ngữ: Sử dụng thành thạo các từ ngữ chuyển tiếp để tạo sự liên kết chặt chẽ, giúp người nghe dễ theo dõi mạch lập luận.

4. Văn hóa đối thoại: Cả người nói và người nghe phải thể hiện tinh thần sẵn sàng tiếp thu ý kiến phản hồi và tôn trọng quan điểm riêng của nhau.

5. Tiêu chí tự đánh giá: Kết quả bài nói được đo lường cụ thể qua phong cách tự tin, thông tin sáng rõ và hiệu quả phối hợp đa phương tiện.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX (TỐI GIẢN)

• Slide 1: Tiêu đề

  • Tiêu đề: Giới thiệu, đánh giá về nội dung và nghệ thuật của một tác phẩm truyện.

• Slide 2: Yêu cầu bài thuyết trình

  • Tiêu đề: Yêu cầu cốt lõi.

  • Nội dung: Giới thiệu rõ thông tin truyện. Đưa ra nhận định thuyết phục. Phối hợp phương tiện ngôn ngữ và phi ngôn ngữ.

• Slide 3: Công tác chuẩn bị

  • Tiêu đề: Chuẩn bị nói và nghe.

  • Nội dung: Xác định từ ngữ then chốt. Lập dàn ý bài nói tối giản. Lựa chọn các phương tiện trực quan hỗ trợ.

• Slide 4: Quy trình thực hành dành cho Người nói

  • Tiêu đề: Vai trò của Người nói.

  • Nội dung: Mở đầu (Nêu đề tài) - Triển khai (Phân tích theo ý lớn) - Kết luận (Khẳng định lại). Lưu ý nhấn giọng và giao tiếp bằng mắt.

• Slide 5: Quy trình dành cho Người nghe & Trao đổi

  • Tiêu đề: Vai trò của Người nghe & Tương tác.

  • Nội dung: Lắng nghe, ghi chép nội dung chính. Đặt câu hỏi thảo luận mở rộng trên tinh thần tôn trọng.

• Slide 6: Bảng tiêu chí đánh giá

  • Tiêu đề: Đánh giá và Tự đánh giá.

  • Nội dung: Đối chiếu 6 nội dung đánh giá trọng tâm (Cấu trúc bài nói, phong cách, sự tương tác, hiệu quả phương tiện ngôn ngữ/phi ngôn ngữ).