Phong cách nghệ thuật: Là nhà văn tài hoa, uyên bác, luôn tiếp cận con người và sự vật ở phương diện văn hóa, thẩm mỹ. Nhân vật chính của ông thường là những con người tài hoa lỡ thời, mang vẻ đẹp cốt cách thanh cao từ quá khứ.
Ví dụ: Tập truyện ngắn Vang bóng một thời (1940) tôn vinh các thú chơi tao nhã, nghĩa khí của các nho sĩ thời phong kiến suy tàn.

2. Tình huống truyện và các nhân vật

Tình huống truyện độc đáo: Cuộc gặp gỡ đầy éo le giữa Huấn Cao (người tử tù đứng đầu bọn phản nghịch, có tài viết chữ đẹp) và Quản ngục (kẻ đại diện cho quyền lực ngục tù nhưng lại say mê cái đẹp, biệt nhỡn liên tài). Họ gặp nhau nơi ngục thất đen tối, ẩm ướt trước ngày Huấn Cao bị hành hình.
Nhân vật Huấn Cao: Đại diện cho cái tài, cái đẹp gắn liền với thiên lương thanh cao và khí phách hiên ngang. Thà chịu chết chứ không vì quyền lực hay tiền bạc mà cho chữ.
Nhân vật Quản ngục: "Một thanh âm trong trẻo chen vào giữa một bản đàn mà nhạc luật đều hỗn loạn xô bồ", một người làm nghề thực thi pháp luật nhưng mang tâm điền tốt lành, biết trân trọng giá trị nghệ thuật.

3. Cảnh cho chữ - "Một cảnh tượng xưa nay chưa từng có"

Quy luật cốt lõi:Cái đẹp có thể khai sinh và tỏa sáng ở nơi tăm tối, bẩn thỉu nhất; cái đẹp có sức mạnh cảm hóa, thanh lọc tâm hồn con người.
Ví dụ tiêu biểu: Trong buồng tối chật hẹp, ẩm ướt, tường đầy mạng nhện, đất bừa bãi phân chuột; người nghệ sĩ tài hoa (Huấn Cao) cổ đeo gông, chân vướng xiềng đang đậm tô nét chữ trên tấm lụa bạch, còn viên quản ngục thì khúm núm cất đồng tiền, thầy thơ lại gầy gò run run bưng chậu mực.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

Vẻ đẹp hình tượng Huấn Cao: Là sự kết hợp hoàn hảo giữa cái Tài (viết chữ đẹp, vuông vắn), cái Dũng (hiên ngang, coi thường cái chết/uy quyền) và cái Tâm (chỉ cho chữ người tri kỷ, trân trọng thiên lương).
Sự thức tỉnh của Quản ngục: Thể hiện sức mạnh cảm hóa kỳ diệu của nghệ thuật chân chính; một người giữ được thiên lương lành vững trong môi trường tàn nhẫn, tội ác.
Ý nghĩa nghệ thuật cảnh cho chữ: Đảo ngược vị thế hoàn toàn giữa tù nhân (bề trên, ban phát cái đẹp, định hướng cách sống) và quản ngục (bề dưới, khúm núm nhận chữ, vái lạy người tù).
Lời khuyên cuối truyện của Huấn Cao: Muốn chơi chữ phải giữ được "thiên lương", hãy thoát khỏi cái nghề ngục tù thất đức này trước rồi mới nghĩ đến việc thưởng thức nghệ thuật ("Ở đây khó giữ thiên lương cho lành vững").
Nghệ thuật đặc sắc: Bút pháp dựng cảnh xuất sắc; sử dụng nghệ thuật tương phản đối lập gay gắt (ánh sáng đuốc rực rỡ - bóng tối ngục tù; lụa bạch tinh khiết - phân chuột hôi hám; cái đẹp cao cả - tội ác phàm trần).

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX (TỐI GIẢN)

Slide 1: Tiêu đề
- Tiêu đề: Bài 1: Sức hấp dẫn của truyện kể - Chữ người tử tù.
Slide 2: Tác giả & Tác phẩm
- Tiêu đề: Nguyễn Tuân & Vang bóng một thời.
- Nội dung: Phong cách tài hoa, uyên bác. Vẻ đẹp lỡ thời, thú chơi thanh cao từ quá khứ.
Slide 3: Tình huống truyện kịch tính
- Tiêu đề: Cuộc gặp gỡ kỳ lạ chốn ngục tù.
- Nội dung: Huấn Cao (Tử tù có tài viết chữ) đối lập Quản ngục (Kẻ coi tù say mê chữ). Mối quan hệ chuyển biến từ đối đầu sang tri kỷ.
Slide 4: Hình tượng Huấn Cao
- Tiêu đề: Vẻ đẹp cốt cách Huấn Cao.
- Nội dung: Tài hoa (chữ đẹp, vuông vắn). Khí phách (hiên ngang, ung dung). Thiên lương (trọng nghĩa, khinh lợi).
Slide 5: Tấm lòng của Viên Quản ngục
- Tiêu đề: Một thanh âm trong trẻo chốn ngục tù.
- Nội dung: Say mê cái đẹp, biệt nhỡn liên tài. Khúm núm, trân trọng trước cái tài, cái đức của người tử tù.
Slide 6: Cảnh cho chữ kinh điển
- Tiêu đề: Một cảnh tượng xưa nay chưa từng có.
- Nội dung: Bối cảnh tương phản gay gắt giữa ánh sáng - bóng tối, lụa bạch - phân chuột. Sự chiến thắng của cái đẹp và thiên lương.
Slide 7: Lời di huấn nghệ thuật
- Tiêu đề: Lời khuyên và sự thức tỉnh.
- Nội dung: Chơi chữ phải gắn liền với giữ gìn thiên lương. Cái vái lạy cảm động của Quản ngục: "Kẻ mê muội này xin bái lĩnh".