Giáo án NLS và AI Lịch sử 6 Bài 3: Thời gian trong lịch sử

Giáo án NLS và AI Lịch sử 6 Bài 3: Thời gian trong lịch sử được thiết kế theo hướng tích hợp năng lực số (NLS) và trí tuệ nhân tạo (AI). Tài liệu giúp giáo viên tổ chức hoạt động học tập sáng tạo, ứng dụng công nghệ hiệu quả. Đây là bản giáo án mới nhất, giáo viên tham khảo để giảng dạy tốt hơn.

=> Giáo án Lịch sử 6 tích hợp NLS và AI

Ngày soạn: …/…/…

Ngày dạy: …/…/…

BÀI 3: THỜI GIAN TRONG LỊCH SỬ

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

1. Kiến thức

  • Nêu được một số khái niệm: thập kỉ, thế kỉ, thiên niên kỉ, âm lịch, dương lịch, trước Công nguyên, Công nguyên; Cách tính thời gian trong lịch sử.
  • Biết cách đọc, ghi các mốc thời gian trong lịch sử.

2. Năng lực

Năng lực chung: 

  • Tự học, giải quyết vấn đề, tư duy, tự quản lý, trao đổi nhóm.

Năng lực riêng: 

  • Biết vận dụng cách tính thời gian trong học tập lịch sử, vẽ được biểu đồ tính thời gian, tính được các mốc thời gian. 

Năng lực số:

  • [1.1.TC1a]: Duyệt, tìm kiếm và lọc dữ liệu, thông tin và nội dung số (HS tiếp cận, khai thác được thông tin trực quan từ video AI mô phỏng các công cụ tính thời gian cổ đại do GV trình chiếu để trả lời câu hỏi). 
  • [1.1.TC1b]: Duyệt, tìm kiếm và lọc dữ liệu, thông tin và nội dung số (HS sử dụng trình duyệt web, gõ từ khóa tìm kiếm để tra cứu thông tin và hình ảnh về đồng hồ cát, đồng hồ nước).
  • [1.2.TC1a]: Đánh giá dữ liệu, thông tin và nội dung số (HS phân tích, đánh giá và so sánh kết quả định nghĩa các loại lịch do Chatbot AI cung cấp với SGK để xác định độ chính xác của thông tin). 
  • [2.1.TC1a]: Tương tác thông qua công nghệ số (HS sử dụng thiết bị điện thoại thông minh để truy cập và tương tác trực tiếp trên nền tảng Quizizz/Kahoot nhằm hoàn thành bài tập trắc nghiệm).
  • [2.4.TC1a]: Hợp tác thông qua công nghệ số (HS lựa chọn nền tảng bảng ảo Padlet để hợp tác, chia sẻ trục thời gian cá nhân với nhau). 
  • [5.2.TC1b]: Xác định nhu cầu và giải pháp công nghệ (HS lựa chọn phần mềm Canva/PowerPoint làm giải pháp công nghệ để thiết kế và vẽ trục thời gian kĩ thuật số). 
  • [6.2.TC1a]: Sử dụng trí tuệ nhân tạo (HS sử dụng Chatbot AI để xin gợi ý cách ghi nhớ các mốc thời gian lịch sử hiệu quả). 

Năng lực AI: 

  • [6.A1.1]: Con người tạo và điều khiển AI (HS giải thích được video AI khởi động là sản phẩm do con người viết kịch bản, lập trình và điều khiển để tạo ra; AI không tự sinh ra và không tự làm lịch nếu thiếu dữ liệu từ con người).
  • [6.A3.2]: Học hỏi và phát triển với AI (HS trình bày được lợi ích của AI trong việc hỗ trợ lấy ví dụ học tập; sử dụng Chatbot AI để xin ví dụ về cách quy đổi năm sang thế kỉ và nói lại được điều mình học thêm từ máy).
  • [6.B1.1]: Mặt tốt và mặt xấu (HS chỉ ra được mặt tích cực (tự động chấm điểm nhanh, chính xác) và hạn chế rủi ro quyền riêng tư khi sử dụng các nền tảng AI trắc nghiệm trực tuyến).
  • [6.C1.2]: Tác động tích cực và tiêu cực của AI (HS nêu được ví dụ về tác động tích cực (Đồng hồ thông minh/AI nhắc nhở lịch trình giúp tối ưu hóa thời gian) và tiêu cực (Lệ thuộc AI quá mức làm giảm khả năng tự quản lí thời gian của con người)).

3. Phẩm chất

  • Bồi dưỡng các phẩm chất trung thực, trách nhiệm, chăm chỉ.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC

1. Đối với giáo viên

  • KHBD, SGK, SBT Lịch sử Địa lí 6 – Phần Lịch sử. 
  • Giáo án biên soạn theo định hướng phát triển năng lực.
  • Một số tranh ảnh được phóng to hoặc để trình chiếu, một số mẩu chuyện lịch sử tiêu biểu gắn với nội dung bài học.
  • Máy tính kết nối Internet, máy chiếu (nếu có).
  • Máy tính kết nối Internet tốc độ cao, Video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học, nền tảng học tập Padlet, website kenhhoctap.edu.vn, công cụ Chatbot AI (ChatGPT/Gemini).
  • Bộ câu hỏi trắc nghiệm trên phần mềm Quizizz hoặc Kahoot.

2. Đối với học sinh

  • SGK.
  • Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học.
  • Dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV. 
  • Thiết bị di động/Máy tính/Máy tính bảng kết nối Internet (nếu điều kiện lớp học cho phép).

III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Tạo tâm thế hứng thú cho học sinh và từng bước làm quen bài học.

b. Nội dung: GV trình bày vấn đề, HS trả lời câu hỏi.

c. Sản phẩm học tập: HS lắng nghe và tiếp thu kiến thức.

d. Tổ chức thực hiện: 

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy và trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

- GV đặt câu hỏi: “Theo em, video đồ họa mô phỏng tờ lịch siêu thực này là do máy tính tự sáng tạo ra hay do con người lập trình và điều khiển? Vai trò của con người ở đây là gì?”

- GV chiếu hình ảnh, yêu cầu HS: Quan sát hình 1 SGK trang 14 - Một tờ lịch treo tường, em hãy cho biết vì sao trên cùng một tờ lịch lại ghi hai ngày khác nhau?

BÀI 3: THỜI GIAN TRONG LỊCH SỬ

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS xem video và suy nghĩ câu trả lời.

- HS tiếp nhận nhiệm vụ, trả lời câu hỏi. 

- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- Báo cáo AI: HS giải thích video là do con người (GV) dùng câu lệnh điều khiển công cụ AI tạo ra, AI không tự sinh ra và hoàn toàn phụ thuộc vào mục đích của con người.

- GV mời đại diện HS trả lời:

Trên cùng một tờ lịch lại ghi hai ngày khác nhau vì: có ngày âm lịch và ngày dương lịch khác nhau. 

- GV mời đại diện HS khác nhận xét, bổ sung. 

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá và kết luận.

[6.2.TC1a: HS sử dụng công cụ AI hoặc sản phẩm số do GV cung cấp để tiếp nhận thông tin, trả lời câu hỏi đơn giản.

2.1.TC1a: HS thực hiện các tương tác cơ bản với học liệu số (xem video, trả lời câu hỏi trên môi trường số).

1.1.TC1a: HS tiếp cận, khai thác được thông tin từ nguồn học liệu số (Video AI) dưới sự hướng dẫn của GV để trả lời câu hỏi.

6.A1.1: Con người tạo và điều khiển AI (HS giải thích được video AI là sản phẩm do con người lập trình và điều khiển để tạo ra; AI không tự sinh ra và không tự làm lịch nếu thiếu thông tin từ con người).]

- GV đặt vấn đề: Trên tờ lịch có ghi hai ngày khác nhau, ở góc phải tờ lịch còn ghi thêm như: ngày Quý Sửu, tháng Bính Thân, năm Tân Sửu,...Vì sao lại như vậy? Đó chính là cách tính và ghi thời gian trên tờ lịch theo cả ngày âm lịch và ngày dương lịch. Việc xác định thời gian, là một trong những yêu cầu bắt buộc của khoa học lịch sử. Từ xa xưa, người ta đã rất quan tâm và phát minh ra nhiều cách tính thời gian khác nhau: đồng hồ, lịch,...Để hiểu rõ hơn về vấn đề này, chúng ta cùng vào bài: Thời gian trong lịch sử. 

2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Vì sao phải xác định thời gian trong lịch sử?

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS hiểu được vì sao phải xách định thời gian trong lịch sử, là một trong những yếu tố bắt buộc của khoa học lịch sử. Kể được một số cách xác định thời gian của người xưa. 

b. Nội dung: Đọc thông tin SGK, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS.

d. Tổ chức thực hiện: 

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NLS/AI 

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS đọc nội dung thông tin mục 1 Vì sao phải xác định thời gian trong lịch sử? SGK trang 14 và trả lời câu hỏi:

+ Tại sao phải xác định thời gian trong lịch sử?

+ Con người thời xưa đã xác định thời gian bằng những cách nào?

- GV giao nhiệm vụ cho HS thực hiện rõ ràng quy trình tìm kiếm: Dùng điện thoại/máy tính truy cập Internet (Google), gõ từ khóa tìm kiếm hình ảnh và cơ chế hoạt động của đồng hồ cát, đồng hồ nước, đồng hồ mặt trời. 

- GV đặt câu hỏi cho HS thảo luận: “Ngày nay, các trợ lí ảo AI (như Siri, Google Assistant) được tích hợp trên đồng hồ thông minh giúp con người quản lí thời gian. Em hãy nêu tác động tích cực và tiêu cực của AI đối với việc quản lí thời gian của con người?”

- Sau khi HS trả lời câu hỏi trong SGK, GV giải thích rõ hơn: Việc xác định thời gian của các sự kiện còn giúp ta biết được sự kiện đó đã diễn ra cách đây bao lâu, để thấy được giá trị và hạn chế của nó. Ví dụ: Một hiện vật càng cổ thì càng có giá trị, nhưng hiện vật cổ lại không mang vẻ đẹp hoàn mĩ như hiện vật hiện đại.

- GV yêu cầu HS quan sát Hình 2 SGK trang 14 và trả lời câu hỏi: Em hãy cho biết về dụng cụ tính thời gian xưa?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 

- HS thao tác hành vi số: Tìm kiếm và xem thông tin dụng cụ đo thời gian trên mạng.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV gọi đại diện HS đứng dậy trả lời.

- Báo cáo AI: (Tích cực) AI giúp lên lịch trình, nhắc nhở chính xác; (Tiêu cực) Phụ thuộc vào nhắc nhở của AI khiến con người lười biếng, giảm khả năng tự quản lí thời gian cá nhân.

- GV gọi HS khác nhận xét, đánh giá.

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới.

1. Tại sao phải xác định thời gian trong lịch sử?

- Cần xác định thời gian trong lịch sử vì:

+ Lịch sử là những gì đã xảy ra trong quá khứ theo trình tự thời gian. Muốn hiếu và dựng lại lịch sử, cần sắp xếp tất cả sự kiện theo đúng trình tự của nó.

+ Để đo đếm được thời gian, ta cần biết cách tính. Từ xa xưa, các dân tộc đã sáng tạo ra nhiều cách đo thời gian khác nhau.

- Một số cách xác định thời gian của người xưa: đồng hồ cát, đồng hồ nước, đồng hồ mặt trời.

- Để tính được thời gian từ xưa loài người đã sáng tạo ra nhiều loại công cụ như:

+ Đồng hồ cát: nguyên tắc cũng như đồng hồ nước.

+ Đồng hồ nước: dùng một cái bình có vạch chia khoảng cách, cho nước chảy nhỏ giọt vào bình đến vạch nào đó là chỉ mấy giờ trong ngày.

+ Đồng hồ đo bằng ánh sáng mặt trời: dùng một cái mâm tròn, trên có kẻ nhiều đường tròn đồng tâm, dùng một cái que gỗ cắm ở giữa mâm rồi để ra ngoài ánh nắng mặt trời. Bóng của cái que chỉ đến vạch vòng tròn nào đó là chỉ mấy giờ trong ngày.

[1.1.TC1b]: HS thực hiện được rõ ràng và theo quy trình các thao tác tìm kiếm bằng từ khóa trên trình duyệt web để tìm dữ liệu, thông tin về các dụng cụ đo thời gian cổ đại trong môi trường số.

[6.C1.2]: Tác động tích cực và tiêu cực của AI (HS nêu được ví dụ thực tiễn về tác động hai mặt của AI/ Smartwatch trong việc hỗ trợ con người quản lí thời gian hiện đại).

Hoạt động 2: Cách tính thời gian trong lịch sử

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS nêu được khái niệm về thập kỉ, thế kỉ, thiên niên kỉ; các cách tính thời gian và thực hành trong từng trường hợp cụ thể. 

b. Nội dung: Đọc thông tin SGK, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS.

d. Tổ chức thực hiện: 

Thông tin tải tài liệu:

Phía trên chỉ là 1 phần, tài liệu khi tải sẽ có đầy đủ. Xem và tải: Giáo án Lịch sử 6 tích hợp NLS và AI cả năm - Tại đây

Tài liệu khác

Chat hỗ trợ
Chat ngay