Giáo án NLS chuyên đề Công nghệ 12 LNTS Bài 3: Công nghệ sinh học trong sản xuất chế phẩm vi sinh phục vụ lâm nghiệp

Ngày soạn: .../.../...

Ngày dạy: .../.../...

BÀI 3: CÔNG NGHỆ SINH HỌC TRONG SẢN XUẤT CHẾ PHẨM VI SINH PHỤC VỤ LÂM NGHIỆP

I. MỤC TIÊU

1. Kiến thức

Sau bài học này, HS đạt yêu cầu sau:

• Phân tích được một số hướng ứng dụng phổ biến của công nghệ sinh học trong sản xuất chế phẩm vi sinh phục vụ lâm nghiệp.

2. Năng lực 

 Năng lực chung:

• Năng lực tự chủ và tự học: Lựa chọn được nguồn tài liệu phù hợp để nâng cao kiến thức về công nghệ sinh học trong sản xuất chế phẩm vi sinh phục vụ lâm nghiệp.
• Năng lực giao tiếp và hợp tác: Hoạt động nhóm một cách hiệu quả theo đúng yêu cầu của GV, tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
• Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Thảo luận với các thành viên trong nhóm nhằm giải quyết các vấn đề trong bài học để hoàn thành nhiệm vụ học tập.

Năng lực công nghệ: 

• Hiểu được vai trò của chế phẩm vi sinh phân hủy nhanh vật liệu cháy dưới tán rừng thông.
• Trình bày được ứng dụng công nghệ sinh học sản xuất chế phẩm vi sinh MF1 và MF2.
• Đề xuất được quy trình sử dụng chế phẩm vi sinh phù hợp với thực tiễn ở địa phương em.

Năng lực số: 

• 1.2.NC1b: Tiến hành đánh giá được các dữ liệu, thông tin và nội dung số khác nhau.
• 2.1.NC1a: Sử dụng được nhiều công nghệ số để tương tác.
• 2.2.NC1a: Chia sẻ dữ liệu, thông tin và nội dung số thông qua nhiều công cụ số phù hợp.
• 4.3.NC1b: Áp dụng được các cách thức khác nhau để bảo vệ bản thân và người khác khỏi nguy cơ trong môi trường số. 

Năng lực AI: 

• 12.B3.1: Trách nhiệm trong hệ sinh thái AI (HS hiểu và thể hiện được trách nhiệm của các nhà khoa học trong hệ sinh thái AI/Tự động hóa: Khi dùng công nghệ để nhân sinh khối vi sinh vật (như chế phẩm MF2) trên quy mô công nghiệp, con người phải chịu trách nhiệm kiểm soát nghiêm ngặt, không để rò rỉ các chủng vi sinh vật lạ làm mất cân bằng hệ sinh thái rừng tự nhiên).
• 12.C2.MR1: Các yêu cầu dành cho công cụ AI hỗ trợ các hoạt động học tập và xã hội (HS tùy chỉnh được các yêu cầu (prompt) trên công cụ Chatbot AI (Ví dụ: "Đóng vai kĩ sư lâm nghiệp, hãy tóm tắt quy trình 4 bước sản xuất chế phẩm vi sinh phân hủy vật liệu cháy thành các gạch đầu dòng ngắn gọn dễ nhớ") để AI hỗ trợ khâu tóm tắt và ghi nhớ bài học nhanh chóng).

3. Phẩm chất

• Chăm chỉ, cẩn thận, tỉ mỉ và có tính kỉ luật cao.
• Tích cực giao tiếp và hợp tác khi làm việc cá nhân và làm việc nhóm.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 

1. Đối với GV

• SGK, SGV Chuyên đề Công nghệ Lâm nghiệp – Thủy sản 12.
• Hình ảnh, video liên quan đến chủ đề.
• Máy tính, máy chiếu (nếu có).
• Máy tính cá nhân/Laptop, màn hình máy chiếu/Tivi tương tác, kết nối Internet tốc độ cao. Các phần mềm ứng dụng: Quizizz/Kahoot (tạo câu hỏi trắc nghiệm), website kenhhoctap.edu.vn, nền tảng AI (ChatGPT/Gemini), ứng dụng Google Drive/ Padlet.
• Video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học.

2. Đối với HS 

• SGK Chuyên đề Công nghệ Lâm nghiệp – Thủy sản 12.
• Điện thoại thông minh (Smartphone) hoặc máy tính bảng có kết nối Internet, cài sẵn trình duyệt web.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG 

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI

Hoạt động 1: Sản xuất chế phẩm vi sinh phân hủy nhanh vật liệu cháy dưới tán rừng thông 

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS nắm được vai trò của chế phẩm vi sinh phân hủy nhanh vật liệu cháy dưới tán rừng thông.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS tìm hiểu về vai trò sản xuất chế phẩm vi sinh phân hủy nhanh vật liệu cháy dưới tán rừng thông theo nội dung SGK tr.13, 14 và trả lời các câu hỏi.

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về vai trò của chế phẩm vi sinh phân hủy nhanh vật liệu cháy dưới tán rừng thông.

d. Tổ chức thực hiện:

Hoạt động 2: Ứng dụng công nghệ sinh học sản xuất chế phẩm vi sinh MF1

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS trình bày được ứng dụng công nghệ sinh học sản xuất chế phẩm vi sinh MF1.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS tìm hiểu về ứng dụng công nghệ sinh học sản xuất chế phẩm vi sinh MF1 theo nội dung SGK tr.14 và trả lời các câu hỏi.

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về ứng dụng công nghệ sinh học sản xuất chế phẩm vi sinh MF1.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

Hoạt động 3: Ứng dụng công nghệ sinh học sản xuất chế phẩm vi sinh MF2

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS trình bày được ứng dụng công nghệ sinh học sản xuất chế phẩm vi sinh MF2.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS tìm hiểu về ứng dụng công nghệ sinh học sản xuất chế phẩm vi sinh MF2 theo nội dung SGK tr.15 và trả lời các câu hỏi.

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về ứng dụng công nghệ sinh học sản xuất chế phẩm vi sinh MF2.

d. Tổ chức thực hiện:

3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP 

a. Mục tiêu: Củng cố các kiến thức đã học và vận dụng được công nghệ sinh học trong sản xuất chế phẩm vi sinh phục vụ lâm nghiệp.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS làm việc theo nhóm, thực hiện nhiệm vụ phần Luyện tập SGK tr.15 và các câu hỏi trắc nghiệm củng cố kiến thức. 

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về phân tích quy trình sản xuất chế phẩm vi sinh phân hủy nhanh vật liệu cháy dưới tán rừng thông và so sánh các quy trình sản xuất chế phẩm vi sinh MF1 với MF2. Đáp án các câu hỏi trắc nghiệm 

d. Tổ chức thực hiện: 

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Củng cố các kiến thức đã học và vận dụng được công nghệ sinh học trong sản xuất chế phẩm vi sinh phục vụ lâm nghiệp.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS làm việc theo nhóm, thực hiện nhiệm vụ phần Vận dụng SGK tr.15.

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về đề xuất quy trình sử dụng chế phẩm vi sinh phù hợp với thực tiễn ở địa phương em.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS về nhà hoàn thành bài tập trong hộp chức năng Vận dụng SGK tr.15: Hãy đề xuất quy trình sử dụng chế phẩm vi sinh phù hợp với thực tiễn ở địa phương em.

- HS làm thành file báo cáo (Word/PDF) và chia sẻ dữ liệu, thông tin số: Nộp bài trực tuyến thông qua Email của giáo viên hoặc tải lên thư mục Google Drive chung của lớp thay vì nộp giấy.

- Khi gửi email hoặc truy cập các đường link Google Drive, HS phải áp dụng các cách thức bảo vệ bản thân khỏi nguy cơ trong môi trường số: Kiểm tra kĩ địa chỉ email người nhận, không bấm vào các link quảng cáo lạ đính kèm, sử dụng tài khoản có bảo mật 2 lớp để nộp bài an toàn.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS lắng nghe GV hướng dẫn. 

- HS làm việc cá nhân/nhóm ở nhà (Ví dụ đề xuất quy trình bón MF1 cho đồi thông ở địa phương).

- HS gõ văn bản, kiểm tra an toàn mạng và gửi file trực tuyến.

- HS thực hiện ở nhà và báo cáo kết quả cho GV vào tiết học sau. 

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết). 

Bước 3: Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS hoàn thành nộp bài qua Cloud/Email.

- GV mời đại diện HS trình bày bài trước lớp (vào tiết học sau).

- GV yêu cầu HS khác quan sát, nhận xét phần trình bày của bạn.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá phần trình bày của HS.

- GV kết thúc tiết học.

[2.2.NC1a]: HS chia sẻ dữ liệu báo cáo nghiên cứu thông qua công cụ số (Google Drive, Email) một cách thành thạo, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số trong nộp và lưu trữ bài tập.

[4.3.NC1b]: HS áp dụng được các biện pháp an toàn bảo mật cơ bản: Có ý thức cảnh giác trước các nguy cơ tấn công mạng (phishing), kiểm tra tính xác thực của link và email khi thao tác học tập trực tuyến.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

- Ôn lại kiến thức đã học Bài 3. Công nghệ sinh học trong sản xuất chế phẩm vi sinh phục vụ lâm nghiệp.

- Hoàn thành bài tập phần Vận dụng.

- Đọc và tìm hiểu trước nội dung Bài 4. Ứng dụng mã vạch DNA trong lâm nghiệp.