Giáo án tích hợp AI Sinh học 12 Bài 22: Tiến hoá lớn và quá trình phát sinh chủng loại

BÀI 22: TIẾN HÓA LỚN VÀ QUÁ TRÌNH PHÁT SINH CHỦNG LOẠI

I. NỘI DUNG CHI TIẾT BÀI HỌC

1. Khái niệm tiến hóa lớn

• Tiến hóa lớn là quá trình biến đổi quy mô lớn, vượt trên cấp độ loài, dẫn đến hình thành các đơn vị phân loại trên loài (chi, họ, bộ, lớp, ngành, giới).

• Diễn ra trên quy mô thời gian địa chất dài, thông qua quá trình tích lũy các biến đổi nhỏ (tiến hóa nhỏ).

2. Quá trình phát sinh chủng loại

• Phát sinh chủng loại là lịch sử phát sinh, phát triển và tiến hóa của các nhóm sinh vật.

• Cây phát sinh chủng loại: Sơ đồ thể hiện mối quan hệ họ hàng và lịch sử tiến hóa của các loài từ một tổ tiên chung.

  • Ví dụ: Cây phát sinh giới Thực vật cho thấy quá trình tiến hóa từ tảo lục đa bào thực vật không mạch thực vật có mạch thực vật có hạt thực vật có hoa.

3. Xu hướng tiến hóa của sinh giới

• Tiến hóa theo hướng ngày càng đa dạng và phong phú.

• Tổ chức cơ thể từ đơn giản đến phức tạp.

• Thích nghi ngày càng hoàn thiện với môi trường sống.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

1. Mối quan hệ: Tiến hóa lớn là kết quả tích lũy của vô số quá trình tiến hóa nhỏ qua hàng triệu năm.

2. Đơn vị phân loại: Hình thành các nhóm phân loại trên loài là đặc trưng cơ bản của tiến hóa lớn.

3. Hồ sơ hóa thạch: Là bằng chứng trực tiếp và quan trọng nhất để xây dựng cây phát sinh chủng loại.

4. Định luật Hardy-Weinberg (trong tiến hóa): Không áp dụng cho tiến hóa lớn; tiến hóa lớn chịu tác động của các yếu tố địa chất, khí hậu và sự cách ly địa lý kéo dài.

5. Cây phát sinh: Phản ánh quan hệ huyết thống; nhánh càng gần nhau thì quan hệ họ hàng càng gần.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX 

• Slide 1: Tiêu đề

  • Bài 22: Tiến hóa lớn và quá trình phát sinh chủng loại.

• Slide 2: Định nghĩa tiến hóa lớn

  • Khái niệm: Biến đổi trên cấp độ loài.

  • Quy mô: Thời gian địa chất dài.

• Slide 3: Phát sinh chủng loại

  • Khái niệm: Lịch sử hình thành và tiến hóa của loài.

• Slide 4: Cây phát sinh chủng loại

  • Ý nghĩa: Sơ đồ mối quan hệ huyết thống.

• Slide 5: Ví dụ điển hình

  • Sơ đồ cây phát sinh giới Thực vật/Động vật.

• Slide 6: Xu hướng tiến hóa

  • Đa dạng, phức tạp hóa và thích nghi hoàn thiện.

• Slide 7: Bằng chứng tiến hóa lớn

  • Vai trò của hóa thạch và sinh học phân tử.

• Slide 8: Tổng kết

  • Sự thống nhất của sinh giới từ tổ tiên chung.