Giáo án tích hợp AI Địa lí 8 Chủ đề 2: Bảo vệ chủ quyền, các quyền và lợi ích hợp pháp của Việt Nam ở Biển Đông

CHỦ ĐỀ CHUNG 2: BẢO VỆ CHỦ QUYỀN, CÁC QUYỀN VÀ LỢI ÍCH HỢP PHÁP CỦA VIỆT NAM Ở BIỂN ĐÔNG

I. NỘI DUNG CHI TIẾT BÀI HỌC

1. Vị trí, phạm vi vùng biển Việt Nam

• Phạm vi: Bao gồm nội thủy, lãnh hải, vùng tiếp giáp lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa.

• Đường cơ sở: Là căn cứ để xác định phạm vi, chiều rộng lãnh hải; gồm các đoạn thẳng nối liền các điểm từ 0 đến A24. Ví dụ: Điểm A1 tại Hòn Nhạn, điểm A24 tại đảo Trà Cổ.

2. Thuận lợi và khó khăn trong phát triển kinh tế và bảo vệ chủ quyền

• Phát triển kinh tế: Thuận lợi nhờ tài nguyên biển đa dạng, vị trí gần các tuyến hàng hải quốc tế. Khó khăn do thiên tai (bão, sạt lở) và cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ.

• Bảo vệ chủ quyền: Dựa trên Công ước của Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982 (UNCLOS) và Luật Biển Việt Nam năm 2012 để khẳng định quyền lợi hợp pháp. Khó khăn lớn nhất là các tranh chấp chủ quyền trên biển.

3. Quá trình xác lập chủ quyền trong lịch sử

• Thời tiền sử - thế kỷ X: Cư dân Việt cổ đã khai thác biển, lập nghiệp và giao lưu văn hóa.

• Thế kỷ X - XIX: Các vương triều (Lý, Trần, Lê, Nguyễn) liên tục khẳng định chủ quyền thông qua việc khai thác, tuần tra, cắm mốc và quản lý hành chính đối với quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa. Ví dụ: Chúa Nguyễn tổ chức các đội Hoàng Sa kiêm quản Bắc Hải để khai thác sản vật.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

1. Vùng biển Việt Nam có diện tích khoảng 1 triệu $km^2$ với đầy đủ các vùng biển theo quy định của Luật Biển Việt Nam 2012.

2. Đường cơ sở là cơ sở pháp lý quan trọng để xác định các vùng biển của quốc gia.

3. Biển Đông mang lại cơ hội lớn về kinh tế nhưng cũng đối mặt với nhiều thách thức về thiên tai và an ninh.

4. UNCLOS 1982 là cơ sở pháp lý quốc tế then chốt để Việt Nam đấu tranh bảo vệ chủ quyền.

5. Quá trình xác lập chủ quyền của Việt Nam đối với Hoàng Sa và Trường Sa là một tiến trình liên tục, hòa bình và có bằng chứng lịch sử rõ ràng.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX

• Slide 1: CHỦ ĐỀ CHUNG 2: BẢO VỆ CHỦ QUYỀN, CÁC QUYỀN VÀ LỢI ÍCH HỢP PHÁP CỦA VIỆT NAM Ở BIỂN ĐÔNG

Nội dung: Giới thiệu tầm quan trọng của biển đảo đối với sự phát triển và bảo vệ Tổ quốc.

• Slide 2: VỊ TRÍ VÀ PHẠM VI VÙNG BIỂN

Nội dung: Các bộ phận vùng biển (nội thủy, lãnh hải, đặc quyền kinh tế, thềm lục địa) và khái niệm đường cơ sở.

• Slide 3: THUẬN LỢI VÀ KHÓ KHĂN TRONG PHÁT TRIỂN KINH TẾ

Nội dung: Tiềm năng tài nguyên và hạ tầng; những rủi ro từ thiên tai và biến đổi khí hậu.

• Slide 4: CƠ SỞ PHÁP LÝ BẢO VỆ CHỦ QUYỀN

Nội dung: Vai trò của UNCLOS 1982, Luật Biển Việt Nam và các bộ quy tắc ứng xử trên Biển Đông (COC).

• Slide 5: LỊCH SỬ XÁC LẬP CHỦ QUYỀN (GIAI ĐOẠN TIỀN SỬ - THẾ KỶ XV)

Nội dung: Sự gắn kết của cư dân Việt cổ với biển; vai trò của các thương cảng lớn (Vân Đồn, Hội Thống).

• Slide 6: LỊCH SỬ XÁC LẬP CHỦ QUYỀN (GIAI ĐOẠN THẾ KỶ XVI - HIỆN NAY)

Nội dung: Công tác quản lý nhà nước của chúa Nguyễn, triều Tây Sơn, triều Nguyễn đối với Hoàng Sa, Trường Sa.