Thực vật cần đủ nước, chất khoáng, không khí, ánh sáng và nhiệt độ thích hợp để sống và phát triển. Nếu thiếu một trong các yếu tố này, thực vật sẽ phát triển kém hoặc bị chết.
- Ví dụ: Cây đậu không được tưới nước (thiếu nước) hoặc bị che kín bằng túi giấy đen (thiếu ánh sáng) sẽ héo úa và chết dần.

2. Sự kì diệu của lá cây (Quang hợp)

Lá cây có chứa chất diệp lục giúp hấp thụ ánh sáng mặt trời để tự tổng hợp các chất dinh dưỡng cần cho sự sống từ khí các-bô-níc và nước, đồng thời thải ra khí ô-xi. Quy trình này được gọi là quá trình quang hợp.
- Ví dụ: Lá cây đậu thu nhận ánh sáng mặt trời để chế tạo chất bột đường nuôi cây phát triển.

3. Thực vật trao đổi khí với môi trường

Quang hợp (Ban ngày / Có ánh sáng): Thực vật hấp thụ khí các-bô-níc và thải ra khí ô-xi.
Hô hấp (Suốt ngày đêm): Thực vật hấp thụ khí ô-xi và thải ra khí các-bô-níc.
- Ví dụ: Cây xanh thực hiện hô hấp ở tất cả các bộ phận rễ, thân, lá,... cả ngày lẫn đêm.

4. Thực vật trao đổi nước và chất khoáng với môi trường

Rễ cây hút nước và chất khoáng từ đất, vận chuyển qua thân cây lên lá và các bộ phận khác. Lá cây thực hiện quá trình thoát hơi nước ra môi trường.
- Ví dụ: Rễ cây hút nước ngầm dưới đất để nuôi cây, lượng nước dư thừa được lá cây thoát ra ngoài qua các lỗ khí.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

Năm yếu tố môi trường không thể thiếu đối với đời sống thực vật là nước, chất khoáng, không khí, ánh sáng và nhiệt độ phù hợp.
Nhờ chất diệp lục và ánh sáng mặt trời, thực vật có khả năng tự tổng hợp chất dinh dưỡng qua quá trình quang hợp.
Thực vật thực hiện trao đổi khí liên tục với môi trường thông qua hai quá trình trái ngược nhau là quang hợp và hô hấp.
Quá trình hô hấp của cây diễn ra suốt ngày đêm ở mọi bộ phận, tiêu thụ khí ô-xi và thải ra khí các-bô-níc.
Cây xanh duy trì dòng chảy dinh dưỡng liên tục bằng cách hút nước, chất khoáng từ rễ và thoát hơi nước qua lá.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX (TỐI GIẢN)

Slide 1: Tiêu đề
- Tiêu đề: Bài 15: Thực vật cần gì để sống?
- Nội dung: Khoa học lớp 4 - Bộ sách Kết nối tri thức với cuộc sống.
Slide 2: Điều kiện sống của thực vật
- Tiêu đề: 1. Các yếu tố cần cho sự sống của cây
- Nội dung: Phân tích 5 yếu tố: Nước, chất khoáng, không khí, ánh sáng, nhiệt độ. Hệ quả khi cây bị thiếu hụt một trong các yếu tố.
Slide 3: Sự kì diệu của lá cây
- Tiêu đề: 2. Quá trình tự tổng hợp chất dinh dưỡng
- Nội dung: Cơ chế quang hợp của lá cây dưới ánh sáng mặt trời. Vai trò của chất diệp lục, khí các-bô-níc và nước.
Slide 4: Sự trao đổi khí của thực vật
- Tiêu đề: 3. Thực vật trao đổi khí với môi trường
- Nội dung: Bảng so sánh hai quá trình: Quang hợp (hút các-bô-níc, thải ô-xi, cần ánh sáng) và Hô hấp (hút ô-xi, thải các-bô-níc, suốt ngày đêm).
Slide 5: Trao đổi nước và chất khoáng
- Tiêu đề: 4. Sự vận chuyển vật chất ở thực vật
- Nội dung: Sơ đồ đường đi của nước và chất khoáng: Rễ hút dinh dưỡng -> Thân vận chuyển -> Lá nhận và thoát hơi nước ra môi trường.