Giáo án tích hợp NLS Công nghệ 11 Chăn nuôi Kết nối tri thức

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV sử dụng thiết bị số để chiếu hình ảnh, video lợn bị bệnh tả cổ điển và hướng dẫn HS nghiên cứu nội dung mục I.1 trong SGK tr 63 để trả lời câu hỏi: Nêu đặc điểm và nguyên nhân gây bệnh dịch tả lợn cổ điển. 

https://youtu.be/pf1H8jUgDdY (0:05 - 0:52; 1:17 – 1:40)

- GV chiếu video và yêu cầu HS nghiên cứu nội dung mục I.2 trong SGK trang 63 SGK và thảo luận thực hiện: Đề xuất một số việc nên làm để đề phòng bệnh dịch tả lợn cổ điển phù hợp với thực tiễn ở địa phương em.

https://youtu.be/pf1H8jUgDdY  (1:43 – 2: 55) 

- GV chia lớp thành các nhóm và yêu cầu: Sử dụng Chatbot AI (ChatGPT/Copilot) với câu lệnh (prompt): "Phân biệt triệu chứng lâm sàng đặc trưng của bệnh Dịch tả lợn cổ điển và Dịch tả lợn Châu Phi. Lập bảng so sánh ngắn gọn."

- GV lưu ý: HS phải đối chiếu kết quả từ AI với nội dung SGK (phần Dịch tả cổ điển) và kiến thức thực tế để kiểm tra tính chính xác.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc thông tin mục I và trả lời câu hỏi. 

- HS rút ra kết luận về đặc điểm, nguyên nhân và biện pháp phòng, trị bệnh tả lợn cổ điển.

- HS nhập lệnh, nhận kết quả từ AI.

- HS thảo luận nhóm, gạch bỏ thông tin sai, xác nhận thông tin đúng với SGK.

- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết). 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 HS các trả lời câu hỏi.

- GV rút ra kết luận về bệnh dịch tả lợn cổ điển.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến bổ sung (nếu có). 

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức. 

- GV chuyển sang hoạt động mới. 

I. Bệnh dịch tả lợn cổ điển

1. Đặc điểm và nguyên nhân gây bệnh

- Bệnh dịch tả lợn cổ điển (classical swine fever) có khả năng lây qua đường tiêu hoá, qua đường hô hấp, qua các vùng da có vết thương trầy xước. 

- Nguyên nhân gây bệnh là virus. Virus có thể ra ngoài qua phân, nước tiểu, nước bọt, vì thế khả năng lây lan rất cao. 

2. Biện pháp phòng, trị bệnh

- Cần giữ cho chuồng trại luôn khô thoáng, lưu thông khí, vệ sinh sát trùng định kì.

- Tiêm vaccine đầy đủ theo khuyến cáo.

* Phân biệt dịch tả lợn cổ điển và dịch tả lợn châu Phi: (đính kèm dưới hoạt động).

BẢNG SO SÁNH DỊCH TẢ LỢN CỔ ĐIỂN VÀ DỊCH TẢ LỢN CHÂU PHI

Kết luận:

- Dịch tả lợn cổ điển: triệu chứng nhẹ hơn, có biểu hiện thần kinh và đã có vaccine.

- Dịch tả lợn châu Phi: bệnh nặng, tím bầm rõ, chết nhanh, chưa có vaccine.

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV chiếu hình ảnh, video lợn bị bệnh tai xanh và hướng dẫn HS nghiên cứu nội dung mục II.1 trong SGK tr 64 để trả lời câu hỏi: 

https://youtu.be/AbEt0zhbwec  (3:59 - 5:51)

 Nêu đặc điểm và nguyên nhân gây bệnh tai xanh ở lợn.

- GV hướng dẫn HS rút ra kết luận đặc điểm và nguyên nhân gây bệnh.

- GV tổ chức cho HS quan sát hình 12.1 và nghiên cứu nội dung mục Thông tin bổ sung trong SGK, thảo luận với các bạn để mô tả các triệu chứng của bệnh tai xanh. 

- GV chiếu video về cách phòng chống bệnh tai xanh ở lợn và yêu cầu HS nghiên cứu nội dung mục II.2 trong SGK trang 63 SGK để thảo luận thực hiện:

Vì sao khi tiêm vaccine phòng bệnh cho lợn cần phải tiêm nhắc lại?

https://youtu.be/_ZyAuG3Ah2M (8:39 – 10:40)

- GV giải thích cho HS hiểu rõ một số thuật ngữ như “cùng vào – cùng ra” : Là tất các heo cùng lứa hoặc cùng nhóm phải cùng nuôi nhốt ở cùng khu vực, cùng thời gian. 

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc thông tin mục II và trả lời câu hỏi. 

- HS rút ra kết luận về đặc điểm, nguyên nhân và biện pháp phòng, trị bệnh tai xanh ở lợn.

- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết). 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 HS các trả lời câu hỏi.

- GV rút ra kết luận về bệnh tai xanh ở lợn.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến bổ sung (nếu có). 

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức. 

- GV chuyển sang hoạt động mới. 

II. Bệnh tai xanh

1. Đặc điểm và nguyên nhân gây bệnh

- Bệnh tai xanh hay còn gọi là hội chứng rối loạn sinh sản và hô hấp ở lợn.

- Lợn ở tất cả các lứa tuổi đều cảm nhiễm, nhưng lợn con và lợn nái mang thai thường mẫn cảm hơn cả. 

- Bệnh có thể lây trực tiếp thông qua sự tiếp xúc giữa lợn ốm, lợn mang virus với lợn khoẻ và có thể lây gián tiếp qua các nhân tố trung gian bị nhiễm virus.

2. Biện pháp phòng, trị bệnh

a) Phòng bệnh

- Luôn giữ chuồng trại khô thoảng, lưu thông khí, thực hiện vệ sinh sát trùng định kì, thực hiện tốt biện pháp chăn nuôi "cùng vào – cùng ra”. 

- Thực hiện tiêm phòng vaccine đầy đủ theo lịch khuyến cáo.

b) Trị bệnh

- Khi phát hiện vật nuôi bị bệnh, kịp thời báo cho thú y địa phương.

- Không được tắm cho lợn bị bệnh, sử dụng Sorbitol đề giải độc gan, thận cho lợn: có thể sử dụng thuốc hạ sốt, thuốc kháng viêm và một số loại thuốc kháng sinh phổ kháng khuẩn rộng để điều trị.

- Khi tiêm vaccine phòng bệnh cho lợn cần phải tiêm nhắc lại vì để dự phòng dịch bệnh, việc tiêm vaccine mũi nhắc lại là việc làm cần thiết. Nếu tiêm nhắc lại định kỳ sẽ duy trì được miễn dịch cho lợn.

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV chiếu hình ảnh, video bệnh tụ huyết trùng lợn và hướng dẫn HS nghiên cứu nội dung mục III trong SGK tr 65 để trả lời câu hỏi: Nêu đặc điểm và nguyên nhân gây bệnh tụ huyết trùng lợn

https://youtu.be/8MfmdxLwmKs   (0:25 – 1:42)

 - GV hướng dẫn HS rút ra kết luận đặc điểm và nguyên nhân gây bệnh.

- GV tổ chức cho HS quan sát hình 12.2 và nghiên cứu nội dung mục Thông tin bổ sung trong SGK, thảo luận với các bạn để mô tả các triệu chứng của bệnh tụ huyết trùng lợn.  

- GV chiếu video về cách phòng chống bệnh tụ huyết trùng ở lợn và yêu cầu HS nghiên cứu nội dung mục III.2 trong SGK trang 66 SGK để thảo luận thực hiện: Nêu cách phòng và trị bệnh tụ huyết trùng lợn.

https://youtu.be/8MfmdxLwmKs (1:43 - 3:05)

- GV yêu cầu HS: Sử dụng điện thoại, áp dụng kỹ thuật tìm kiếm nâng cao (sử dụng từ khóa chính xác trong dấu ngoặc kép hoặc tìm theo định dạng file) để tìm hình ảnh/sơ đồ phác đồ điều trị thực tế.

- GV gợi ý từ khóa cho HS: “phác đồ điều trị tụ huyết trùng lợn”.

- GV hướng dẫn HS sử dụng internet để tìm hiểu thêm một số bệnh ở lợn và biện pháp phòng, trị bệnh.

https://www.ceva.vn/Thong-tin-ki-thu-t/Heo/Cac-b-nh-th-ng-g-p

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc thông tin mục III và trả lời câu hỏi. 

- HS rút ra kết luận về đặc điểm, nguyên nhân và biện pháp phòng, trị bệnh tụ huyết trùng lợn.

- HS thực hành tra cứu, lọc thông tin từ các trang thú y uy tín.

- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết). 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 HS các trả lời câu hỏi.

- GV rút ra kết luận về bệnh tụ huyết trùng lợn.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến bổ sung (nếu có). 

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức. 

- GV chuyển sang hoạt động mới. 

III. Bệnh tụ huyết trùng lợn

1. Đặc điểm và nguyên nhân gây bệnh

- Là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn Gram âm có tên là Pasteurella multocida gây ra. 

- Bệnh lây từ gia sức bệnh sang gia súc khỏe qua đường không khí, tiếp xúc trực tiếp và qua thức ăn, nước uống.

2. Biện pháp phòng, trị bệnh

a) Phòng bệnh

- Bổ sung các sản phẩm có tác dụng tăng sức đề kháng cho lợn.

- Luôn giữ chuồng trại khô thoáng, lưu thông khí, thực hiện vệ sinh sát trùng định kì.

-  Thực hiện biện pháp chăn nuôi “cùng vào – cùng ra”.

- Tiêm phòng vaccine đầy đủ.

- Sử dụng kháng sinh để phòng bệnh.

b) Trị bệnh

- Khi phát hiện vật nuôi bị bệnh, kịp thời báo cho thú y địa phương.

- Có thể sử dụng kháng sinh để điều trị kết hợp với các thuốc điều trị triệu chứng.

* Đáp án câu hỏi NLS:

https://vemedim.com/vi/1/specialized-in-livestock-and-poultry/technical/1267/phac-do-dieu-tri-tu-huyet-trung-heo

Trường THPT:............

Lớp:..............................

PHIẾU BÀI TẬP

BÀI 12: MỘT SỐ BỆNH PHỔ BIẾN Ở LỢN VÀ BIỆN PHÁP PHÒNG, TRỊ

Thời gian: 5 phút

Khoanh tròn vào chữ cái đặt trước câu trả lời đúng:

Câu 1: Bệnh tụ huyết trùng ở lợn thuộc loại bệnh gì?  

A. Bệnh truyền nhiễm

B. Bệnh không truyền nhiễm

C. Bệnh kí sinh trùng

D. Bệnh di truyền

Câu 2: Bệnh dịch tả lợn cổ điển là:

A. Bệnh truyền nhiễm do virus nhóm A gây ra, tác động đến lợn ở nhiều góc độ, làm mất hệ miễn dịch và lây lan nhanh ra đồng loại.

B. Bệnh truyền nhiễm do virus gây ra ở mọi lứa tuổi của lợn với mức độ lây lan rất mạnh và tỉ lệ chết cao 80 – 90%.

C. Bệnh kí sinh do các loại vi khuẩn có hại gây ra cho lợn ở tuổi trưởng thành. Kí sinh trùng bộc phát nhanh chóng trong cơ thể và lây lan sang cơ thể của con vật khác.

D. Bệnh kí sinh do các loại vi khuẩn có hại gây ra cho lợn ở mọi độ tuổi. Kí sinh trùng bộc phát nhanh chóng trong cơ thể và lây lan sang cơ thể của con vật khác.

Câu 3: Đâu không phải biện pháp xử lí bệnh dịch tả lợn cổ điển?

A. Dùng thuốc đặc trị bệnh dịch tả lợn cổ điển.

B. Báo ngay cho cán bộ thú y để được hướng dẫn.

C. Cách li triệt để: không giết mổ hoặc di chuyển con vật ra khỏi khu vực chăn nuôi, cũng không chuyển lợn từ nơi khác về.

D. Tiến hành các biện pháp chống dịch theo hướng dẫn của cán bộ thú y, bao gồm: tiêu huỷ con vật chết và con vật bị bệnh; vệ sinh khử trùng triệt để khu vực chăn nuôi và phương tiện, dụng cụ bằng biện pháp thích hợp.

Câu 4: Virus gây bệnh dịch tả lợn cổ điển là loại:

A. RKN virus, thuộc chi furovirus, họ Rubivirata

B. RKN virus, thuộc chi tombusvirus, họ Camaviridae

C. RNA virus, thuộc chi Comovirus, họ Picornavirata

D. RNA virus, thuộc chi Pestivirus, họ Flaviviridae

Câu 5: Con vật còn sống sót sau khi bị bệnh dịch tả lợn cổ điển thường:

A. Phát triển nhanh chóng, khoẻ mạnh, có sức đề kháng rất cao.

B. Phát triển nhanh đột biến nhưng chất lượng thịt có thể gây hại cho người tiêu dùng.

C. Còi cọc, chậm lớn.

D. Còi cọc, chậm lớn nhưng chất lượng thịt rất tốt.