Giáo án tích hợp NLS Vật lí 7 kết nối tri thức

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

BÀI 20. CHẾ TẠO NAM CHÂM ĐIỆN ĐƠN GIẢN (3 TIẾT)

I. MỤC TIÊU NĂNG LỰC VÀ PHẨM CHẤT

1. Năng lực

Năng lực chung

• Tự chủ và tự học: Tìm hiểu thông tin, đọc sách giáo khoa, quan sát hình ảnh để tìm hiểu về nam châm điện và cách chế tạo nam châm điện đơn giản 
• Giao tiếp và hợp tác: có thói quen trao đổi, giúp đỡ nhau trong học tập; biết cùng nhau hoàn thành nhiệm vụ học tập theo sự hướng dẫn của thầy cô. 
• Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Đề xuất được cách giải thích ngắn gọn, chính xác cho các vấn đề liên quan đến bài học 

Năng lực riêng 

• Chế tạo được nam châm điện đơn giản và làm thay đổi từ trường của nó bằng cách thay đổi dòng điện 

Năng lực số

• [1.1.TC1a]: Giải thích được nhu cầu thông tin (Xác định từ khóa để tìm kiếm mô hình/video về nam châm điện).
• [5.2.TC1b]: Chọn được các công cụ số thông thường và được xác định rõ ràng... để giải quyết nhu cầu (Sử dụng phần mềm mô phỏng mạch điện ảo để thí nghiệm trước khi làm thật).
• [6.1.TC1a]: Áp dụng được các nguyên tắc cơ bản của AI để giải quyết vấn đề đơn giản (Sử dụng Chatbot AI để giải thích nguyên lý hoạt động của nam châm điện một cách dễ hiểu).
• [6.2.TC1a]: Sử dụng được các công cụ AI trong công việc và học tập hàng ngày (Sử dụng AI để tìm kiếm ứng dụng của nam châm điện trong đời sống).

2. Phẩm chất

-  Chăm học, chịu khó tìm tòi tài liệu và thực hiện các nhiệm vụ học tập.

- Có trách nhiệm trong hoạt động nhóm, chủ động nhận và thực hiện tất cả các nhiệm vụ.

- Trung thực, cẩn thận khi thực hiện nhiệm vụ theo đúng yêu cầu của GV.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

• SGK, SGV, SBT KHTN 7, video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học. 
• Bộ thí nghiệm thực hành cho nhóm HS gồm :

+ Một nam châm điện đơn giản (ống dây dẫn, trong có lõi sắt non, hai đầu dây dẫn nối với hao cực nguồn điện, một công tắc).

+ Kim nam châm; một số ghim giấy bằng sắt 

+ Vật liệu để chế tạo nam châm điện (dây dẫn, đinh sắt)

• Mô hình chuông điện 
• Giấy A0, bút dạ 
• Máy tính, máy chiếu để trình chiếu các hình vẽ, ảnh, biểu bảng trong bài 
• Công cụ AI: ChatGPT, Copilot hoặc Gemini, Quizizz

2. Đối với học sinh

• SGK, SBT KHTN 7. 
• Đọc trước bài học trong SGK.
• Tìm kiếm, đọc trước tài liệu có liên quan đến nam châm điện 
• Điện thoại thông minh/Máy tính bảng của HS (theo nhóm).

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC 

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Tạo tâm thế, hứng thú cho HS, bước đầu khơi gợi nội dung bài học 

b. Nội dung: GV chiếu hình ảnh nam châm của cần cẩu dọn rác, đặt vấn đề, HS thảo luận trả lời 

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS về vấn đề GV đặt ra 

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1. GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS: Xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy và trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó 

- GV chiếu hình ảnh nam châm của cần cẩu dọn rác, giải thích hoạt động của cần cẩu: Hình dưới là nam châm của cần cẩu dọn rác kim loại. Nhờ nam châm này cần cẩu có thể lấy rác kim loại là hợp kim của sắt, ở đống rác và di chuyển đến các thùng xe chở rác rồi thả xuống. Nhiều khi rác là những tấm kim loại lớn, nặng hàng trăm kilôgam. 

- GV đặt vấn đề và yêu cầu HS thảo luận: Nam châm ở cần cẩu dọn rác là loại nam châm gì? Nó có gì giống và khác so với nam châm vĩnh cửu mà các em học ở bài trước? 

Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS tiếp nhận câu hỏi, quan sát ảnh, suy nghĩ và trả câu trả lời.

[1.1.TC1a]: HS xác định được nhu cầu thông tin cần tìm hiểu là "nguyên lý hoạt động của cần cẩu điện từ" để trả lời câu hỏi.

Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời 2 – 3 HS chia sẻ câu trả lời 

Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện

- GV ghi nhận câu trả lời của HS, dẫn dắt vào bài mới: Để biết được nam châm của cần cẩu dọn rác là loại nam châm gì và có những đặc điểm gì gống và khác so với nam châm vĩnh cửu, chúng ta hãy cùng nhau tìm hiểu trong bài học này hôm nay: Bài 20. Chế tạo nam châm điện đơn giản. 

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Tìm hiểu nam châm điện 

a. Mục tiêu: HS biết được thế nào là nam châm điện 

b. Nội dung: GV thực hiện thí nghiệm hình 20.1, HS quan sát, trả lời câu hỏi 

c. Sản phẩm học tập: HS đưa ra phương án kiểm tra dòng điện chạy trong ống dây có sinh ra từ trường?  

d. Tổ chức hoạt động:

Hoạt động 2. Hướng dẫn HS thực hành chế tạo nam châm điện đơn giản 

a. Mục tiêu: HS chế tạo được nam châm điện đơn giản và làm thay đổi từ trường của nó bằng cách thay đổi dòng điện. 

b. Nội dung: GV tổ chức cho HS thực hành chế tạo nam châm điện 

c. Sản phẩm học tập: HS chế tạo nam châm điện đơn giản 

d. Tổ chức thực hiện :

C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: Giúp HS hệ thống lại kiến thức toàn bài 

b. Nội dung: GV giao cho HS 1 số câu hỏi, HS suy nghĩ trả lời 

c. Sản phẩm học tập: HS trả lời các câu hỏi GV đưa ra về nam châm điện 

d. Tổ chức thực hiện :

Bước 1. GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV tổ chức trò chơi trên Quizizz hoặc Kahoot, HS suy nghĩ trả lời 

Câu 1: Hãy chọn phát biểu đúng trong các phát biểu dưới đây 

A. Nam châm điện chỉ gồm ống dây dẫn có dòng điện chạy qua 

B. Từ trường của nam châm điện tồn tại ngay cả sau khi ngắt dòng điện chạy vào ống dây dẫn 

C. Lực từ của nam châm điện phụ thuộc dòng điện chạy vào ống dây 

D. Chiều từ trường nam châm điện không phụ thuộc chiều dòng điện chạy trong ống dây 

Câu 2: Hãy khoanh vào từ “Đúng” hoặc “Sai” các câu dưới đây nói về nam châm điện 

Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS liên hệ lại kiến thức đã học, suy nghĩ, tìm câu trả lời 

[6.2.TC1a]: HS sử dụng công cụ công nghệ trong học tập để thực hiện bài kiểm tra nhanh.

Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

Câu 1: C

Câu 2: 

1. Sai           2. Đúng                 3. Sai           4. Đúng 

Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện

- GV đối chiếu đáp án, nhận xét, đánh giá.

D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: giúp HS vận dụng kiến thức đã vào áp dụng vào thực tiễn cuộc sống.

b. Nội dung: GV chiều câu hỏi bài tập, HS suy nghĩ trả lời 

c. Sản phẩm học tập: HS nêu cách làm thay đổi cực từ của nam châm và xác định cực của nam châm có dòng điện chạy trong ống dây. 

d. Tổ chức thực hiện :

Bước 1. GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV chiếu câu hỏi yêu cầu HS suy nghĩ trả lời

Câu 1: Làm thế nào để thay đổi cực từ của nam châm điện 

Câu 2: Xác định cực của nam châm điện khi có dòng điện chạy trong ống dây như hình 20.2 

- GV yêu cầu HS: Hãy sử dụng Internet hoặc AI để tìm 3 ứng dụng của nam châm điện trong đời sống ngoài cần cẩu rác.

Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS suy nghĩ trả lời câu hỏi GV giao 

[1.1.TC1a]: HS xác định nhu cầu tin tin (ứng dụng nam châm điện) để tìm kiếm mở rộng.

*Đáp án câu hỏi tích hợp NLS: Ứng dụng làm chuông điện. Rơ-le điện, loa,…

Bước 3. Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

Câu 1: Thay đổi chiều dòng điện chạy vào ống dây dẫn 

Câu 2:  Đầu A là cực Bắc; đầu B là cực Nam 

Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện

- Các nhóm nhận xét, đánh giá sản phẩm của nhóm bạn. 

- GV đánh giá, nhận xét chung sản phẩm của các nhóm 

*Hướng dẫn về nhà:

• Ôn tập và ghi nhớ kiến thức vừa học.
• Làm bài tập trong SGK và SBT Khoa học Tự nhiên 7- Kết nối tri thức, phần Vật lí
• Tìm hiểu nội dung bài 21. Khái quát về trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng