Giáo án NLS Công nghệ 11 CK kết nối Bài 21: Khái quát chung về ô tô

BÀI 21: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ Ô TÔ

I. MỤC TIÊU

1. Kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

• Trình bày được vai trò của ô tô trong đời sống và sản xuất.
• Mô tả được cấu tạo chung của ô tô.

2. Năng lực

Năng lực chung: 

• Năng lực tự học:

+ Chủ động thực hiện các nhiệm vụ học tập, tìm hiểu về cấu tạo chung của ô tô.

+ Có ý thức trách nhiệm đối với môi trường và cộng đồng xã hội.

+ Biết chủ động, tích cực tìm hiểu thêm thông tin từ các nguồn tư liệu khác nhau để mở rộng hiểu biết.

• Giao tiếp hợp tác: Khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập hoặc theo nhóm, trao đổi tích cực với GV và các bạn trong lớp.
• Năng lực giải quyết vấn đề: Biết nhân tích thông tin từ các nguồn tài liệu hoặc từ quan sát thực tế liên quan để đề xuất giải pháp cho vấn đề đặt ra trong bài học, kết nối kiến thức với thực tiễn.

Năng lực công nghệ

• Năng lực nhận thức công nghệ: Nêu được tên các bộ phận chính của ô tô và chức năng của các bộ phận đó.
• Đánh giá công nghệ: Trình bày được sự khác biệt về năng suất và hiệu quả của giao thông vận tải và một số hoạt động sản xuất khi có ô tô và khi chưa có ô tô.

Năng lực số 

• 1.1.NC1b: Áp dụng được kỹ thuật tìm kiếm để lấy được dữ liệu, thông tin và nội dung trong môi trường số.
• 2.1.NC1a: Sử dụng được nhiều công nghệ số để tương tác.
• 6.1.NC1a: Phân tích được cách AI hoạt động trong các ứng dụng cụ thể.
• 6.2.NC1a: Phát triển được các ứng dụng AI tùy chỉnh (câu lệnh prompt) để giải quyết các vấn đề cụ thể.

3. Phẩm chất

• Chăm chỉ và có ý thức về nhiệm vụ học tập; ý thức vận dụng kiến thức, kĩ năng vào thực tiễn.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên:

• SGK, SBT Công nghệ Cơ khí 11, KHBD. 
• Học liệu số: Video mô phỏng 3D cấu tạo ô tô (từ YouTube hoặc phần mềm mô phỏng), bộ câu hỏi trên Quizizz/Kahoot, Video AI khởi động bài học.
• Công cụ số: Chatbot AI (ChatGPT/Copilot/Gemini), ứng dụng Google Lens.
• Hình ảnh video hoặc clip được khai thác trên mạng internet về cấu tạo ô tô.
• Máy chiếu, máy tính (nếu có).

2. Đối với học sinh:

• SGK, SBT Công nghệ Cơ khí 11.
• Thiết bị di động (Smartphone/Tablet) có kết nối Internet để tra cứu và tương tác.
• Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm có liên quan đến nội dung bài học và dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: 

- Hoạt động này giúp tạo tâm thế sẵn sàng học tập và gợi mở nhu cầu nhận thức, kích thích sự tò mò hứng thú của HS trong việc tìm hiểu các nội dung tiếp theo.

b. Nội dung: GV trình bày vấn đề, HS nêu những phát biểu ban đầu về cấu tạo ô tô.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS. 

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy.

- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

- GV yêu cầu HS quan sát hình 21.1 (SGK – tr11) và trả lời câu hỏi:

Hình 21.1 cho thấy ô tô được tạo từ nhiều bộ phận khác nhau. Em hãy kể tên một số bộ phận chính của ô tô.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS vận dụng hiểu biết của bản thân, suy nghĩ và trả lời câu hỏi.

- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời đại diện HS trả lời câu hỏi.

- GV yêu cầu HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).

Gợi ý:

Một số bộ phận chính của ô tô: động cơ, hệ thống truyền lực, bánh xe và hệ thống treo, hệ thống lái, hệ thống phanh, khung vỏ, hệ thống điện và điện tử.

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.

[1.2.NC1b: HS thực hiện phân tích, diễn giải dữ liệu hình ảnh và âm thanh từ nội dung số (video AI) để xác định nhân tố cụ thể.]

- GV dẫn dắt vào bài học mới: Để trả lời câu hỏi này, chúng ta vào bài học ngày hôm nay - Bài 21. Khái quát chung về ô tô

2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Tìm hiểu về vai trò của ô tô trong đời sống và sản xuất

a. Mục tiêu: Giúp HS hiểu được vai trò của ô tô đối với đời sống xã hội 

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện theo các hoạt động trong SGK, nêu được nhiệm vụ và nêu được vai trò của ô tô đối với đời sống xã hội 

c. Sản phẩm học tập: HS ghi được vai trò của ô tô đối với đời sống xã hội, tác động tiêu cực của ô tô và trách nhiệm của người sử dụng ô tô.

d. Tổ chức hoạt động:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..
 

Hoạt động 2: Tìm hiểu về cấu tạo chung của ô tô

a. Mục tiêu: Giúp HS kể được một số bộ phận chính và chức năng của chúng đối với hoạt động của ô tô.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện theo các hoạt động trong SGK, trả lời câu hỏi hoàn thành nhiệm vụ học tập

c. Sản phẩm học tập: HS nêu được nhiệm vụ và ghi được một số bộ phận chính và chức năng của chúng đối với hoạt động của ô tô.

d. Tổ chức hoạt động:

3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS củng cố kiến thức đã học.

b. Nội dung: GV nêu nhiệm vụ; HS trả lời để luyện tập các kiến thức đã học.

c. Sản phẩm học tập: HS chọn được đáp án đúng cho câu hỏi trắc nghiệm. 

d. Tổ chức hoạt động:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..
 

4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Sử dụng các kiến thức đã học về khái quát chung của ô tô để làm bài tập.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện nhiệm vụ ở nhà.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS.

d. Tổ chức hoạt động:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS hoàn thành nội dung hộp chức năng Vận dụng (SGK – tr114)

Xe máy có những bộ phận chính nào tương tự như trên ô tô?

- HS phải sử dụng một công cụ AI (ChatGPT/Gemini) để hỗ trợ lập bảng so sánh cấu tạo của xe máy và ô tô. 

- Yêu cầu viết Prompt (Câu lệnh): Hãy lập bảng so sánh cấu tạo chung giữa xe máy và ô tô, chỉ ra các bộ phận tương đồng và khác biệt về chức năng.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS thực hiện AI nhiệm vụ ở nhà.

- Kiểm tra lại thông tin AI cung cấp (đối chiếu SGK/Internet) để đảm bảo độ chính xác.

- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV yêu cầu HS báo cáo kết quả làm việc vào đầu giờ học sau.

- HS nộp sản phẩm là Bảng so sánh kèm theo “Câu lệnh Prompt” đã dùng và nhận xét về độ chính xác của AI.

- GV mời đại diện HS khác nhận xét, bổ sung. 

Gợi ý:

Các bộ phận chính trên xe máy tương tự như ô tô:

• Động cơ
• Hệ thống truyền lực
• Bánh xe
• Hệ thống lái
• Hệ thống phanh

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, kết thúc tiết học.

[6.2.NC1a: Học sinh phát triển câu lệnh prompt tùy chỉnh cho AI để giải quyết vấn đề cụ thể (so sánh kỹ thuật), qua đó hiểu rõ sự tương đồng trong cơ khí động lực.]

* HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ:

- Ôn lại kiến thức đã học.

- Làm bài tập Bài 21 trong Sách bài tập Công nghệ cơ khí 11.

- Đọc và tìm hiểu trước Bài 22 Hệ thống truyền lực