Giáo án NLS và AI Tin học 9 Bài 5: Tìm hiểu phần mềm mô phỏng

Giáo án NLS và AI Tin học 9 Bài 5: Tìm hiểu phần mềm mô phỏng được thiết kế theo hướng tích hợp năng lực số (NLS) và trí tuệ nhân tạo (AI). Tài liệu giúp giáo viên tổ chức hoạt động học tập sáng tạo, ứng dụng công nghệ hiệu quả. Đây là bản giáo án mới nhất, giáo viên tham khảo để giảng dạy tốt hơn.

=> Giáo án Tin học 9 tích hợp NLS và AI

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG TIN HỌC

BÀI 5: TÌM HIỂU PHẦN MỀM MÔ PHỎNG

(1 tiết)

I. YÊU CẦU CẦN ĐẠT

1. Kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

  • Nêu được ví dụ phần mềm mô phỏng. Nhận ra được lợi ích của phần mềm mô phỏng.

2. Năng lực

Năng lực chung: 

  • Năng lực học tập, tự học: HS biết tự tìm kiếm, chuẩn bị và lựa chọn tài liệu, phương tiện học tập trước giờ học, quá trình tự giác tham gia các và thực hiện các hoạt động học tập cá nhân trong giờ học ở trên lớp,…

  • Năng lực giao tiếp và hợp tác: Khả năng phân công và phối hợp thực hiện nhiệm vụ học tập.

  • Năng lực giải quyết vấn đề sáng tạo: HS đưa ra các phương án trả lời cho câu hỏi, bài tập xử lý tình huống, vận dụng kiến thức, kĩ năng của bài học để giải quyết vấn đề thường gặp.

Năng lực riêng:

  • Thông qua những ví dụ về phần mềm mô phỏng, HS được bổ sung kiến thức về lợi ích của máy tính trong việc hỗ trợ học tập và nghiên cứu. 

Năng lực số:

  • 1.1.TC2a: Minh họa được nhu cầu thông tin.

  • 1.1.TC2b: Tổ chức được tìm kiếm dữ liệu, thông tin và nội dung trong môi trường số.

  • 2.1.TC2a: Lựa chọn được nhiều công nghệ số để tương tác.

  • 3.3.TC2a: Thảo luận các quy tắc về bản quyền và giấy phép áp dụng cho thông tin và nội dung số.

  • 5.2.TC2b: Lựa chọn và sử dụng công cụ số, giải pháp công nghệ phù hợp để giải quyết các vấn đề học tập và đời sống.

  • 5.3.TC2a: Phân biệt được các công cụ và công nghệ số có thể được sử dụng để tạo ra kiến thức và đổi mới quy trình và sản phẩm.

  • 6.1.TC2a: Áp dụng được các nguyên tắc cơ bản của AI để giải quyết vấn đề đơn giản.

Năng lực AI:

  • 9.A2.1: AI tác động đến xã hội (HS nêu được dẫn chứng thông qua việc phân tích sự kết hợp giữa phần mềm mô phỏng và AI trong việc tạo môi trường thử nghiệm an toàn, nghiên cứu y học, dự báo thời tiết, mô phỏng giao thông và tạo dữ liệu huấn luyện cho hệ thống AI).

  • 9.A3.1: Định hướng học tập trong kỉ nguyên AI (HS trình bày được những năng lực con người cần rèn luyện trong thế giới có AI (thông qua việc nhận thức vai trò của phần mềm mô phỏng và AI như công cụ hỗ trợ học tập, trực quan hóa tri thức, đồng thời phát triển tư duy phản biện và năng lực tự học để không bị phụ thuộc thụ động vào công nghệ)).

  • 9.B2.1: Trách nhiệm khi sử dụng AI (HS trình bày được vai trò của người dùng trong việc kiểm soát và chịu trách nhiệm đối với kết quả cuối cùng do AI tạo ra; thực hiện khai báo minh bạch việc sử dụng công cụ/sản phẩm AI trong học tập (thông qua việc nhận biết học liệu video AI khởi động và thực hiện khai báo trung thực khi làm bài tập)).

3. Phẩm chất

  • Từ chỗ làm chủ được các phần mềm mô phỏng, HS không chỉ thành thạo kĩ năng tin học mà còn yêu thích các môn học khác, chăm chỉ trong học tập.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

  • KHBD, SGK, SBT Tin học 9, bài trình chiếu (Slide). 

  • Phòng thực hành máy tính kết nối Internet, máy chiếu. 

  • Học liệu số & Công cụ AI:

  • Bộ câu hỏi trắc nghiệm trên phần mềm Quizizz/website kenhhoctap.edu.vn hoặc phiếu bài tập số.

  • Video AI được tạo bằng các công cụ AI để khởi động bài học.

  • Công cụ Chatbot AI (ChatGPT/Gemini).

2. Đối với học sinh

  • SGK, SBT Tin học 9, vở ghi. 

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a) Mục tiêu: HS làm quen với khái niệm “phần mềm mô phỏng” trong một bối cảnh cụ thể mà không phải định nghĩa.

b) Nội dung: Cuộc đối thoại giữa Minh và An về khó khăn của việc pha màu trong thực tế và nêu lên giải pháp sử dụng phần mềm.

c) Sản phẩm: Khó khăn của việc pha màu trong thực tế và tò mò về hoạt động của phần mềm mô phỏng pha màu.

d) Tổ chức thực hiện: 

Bước 1:GV chuyển giao nhiệm vụ: 

- GV yêu cầu xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy và trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

- GV cho HS xem video về cách pha màu đất sét, sau đó yêu cầu HS trả lời câu hỏi: “Để tạo ra màu da cam, em cần kết hợp những màu nào với nhau?”

- GV cho 2 HS đóng vai An và Minh đọc đoạn hội thoại trong phần Khởi động SGK tr.20: 

Minh:

Pha màu để vẽ tưởng là đơn giản nhưng rất phức tạp. Tớ pha màu nhiều lần mà chưa tạo ra được màu cánh sen ưng ý.

An:

Đúng là pha màu cần nhiều kinh nghiệm. Bạn sẽ phải tốn nhiều thời gian và màu vẽ đấy.

Minh:

Tớ đã trộn nhiều màu đến mức, màu trở nên xỉn đục và không dùng được nữa.

An:

Theo tớ, để tập pha màu mà tiết kiệm được thời gian và màu vẽ thì bạn nên sử dụng phần mềm mô phỏng trước khi thực hành pha màu.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập: 

- HS xem video và suy nghĩ câu trả lời.

- HS vận dụng kiến thức đã học để trả lời câu hỏi.

- GV quan sát và hỗ trợ HS khi cần thiết.

Bước 3:Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận:

- GV mời một số HS xung phong trả lời câu hỏi.

Gợi ý trả lời: Để tạo ra màu da cam, cần kết hợp màu đỏ và màu vàng với nhau.

- HS khác lắng nghe, nhận xét và bổ sung.

- GV giới thiệu cho HS một phần mềm mô phỏng pha màu.

CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG TIN HỌC

https://gradients.app/en/mix

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện: 

- GV nhận xét, đánh giá và kết luận.

[6.1.TC2a: HS sử dụng công cụ AI hoặc sản phẩm số do GV cung cấp để tiếp nhận thông tin, trả lời câu hỏi đơn giản.

2.1.TC2a: HS thực hiện các tương tác cơ bản với học liệu số (xem video, trả lời câu hỏi trên môi trường số).

1.1.TC2a: HS tiếp cận, khai thác được thông tin từ nguồn học liệu số dưới sự hướng dẫn của GV.

9.B2.1: HS nhận biết và khai báo việc tiếp nhận thông tin từ video do GV tạo bằng AI; hiểu rằng công cụ AI hỗ trợ quá trình dẫn dắt tình huống nhưng con người (GV và HS) giữ vai trò kiểm soát và đánh giá nội dung cuối cùng.]

- GV dẫn dắt HS vào bài học mới: Hiện nay, khi khoa học công nghệ ngày càng phát triển, nhu cầu tìm hiểu kiến thức qua những hình ảnh sống động, ứng dụng công nghệ 3D, thực tế ảo,… ngày càng lớn. Việc hình thành kiến thức nền cho học sinh, đặc biệt là các kiến thức trừu tượng, khó giải thích, hoặc không thể quan sát được bằng mắt thường sẽ khiến cho học sinh gặp khó khăn để hiểu nếu không có các công cụ hỗ trợ. Do đó, các phần mềm mô phỏng đã ra đời. Để giúp các em biết cách sử dụng và nhận ra được lợi ích của những phần mềm đó, chúng ta sẽ cùng nhau đến với Bài 5: Tìm hiểu phần mềm mô phỏng.

2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Phần mềm mô phỏng

a. Mục tiêu: HS được giới thiệu một ví dụ về phần mềm mô phỏng và nhận ra lợi ích của phần mềm mô phỏng theo cách trực giác.

b. Nội dung: GV đặt vấn đề, nêu nhiệm vụ; HS đọc nội dung mục 1, quan sát Hình 5.1, 5.2, SGK tr.20 - 21 và tìm hiểu về một số phần mềm mô phỏng.

c. Sản phẩm học tập: Phần mềm mô phỏng.

d. Tổ chức hoạt động:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NLS/AI

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV chia lớp thành các nhóm 2 - 3 HS.

- GV cho các nhóm HS thực hành về phần mềm mô phỏng trên điện thoại thông minh hoặc trên máy tính thông qua liên kết sau:

https://scratch.mit.edu/projects/886339759/

hoặc:  https://trycolors.com/mixer

- GV yêu cầu pha màu để tạo ra một số màu cụ thể, ví dụ: 

CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG TIN HỌC  CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG TIN HỌC  CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG TIN HỌC

 #4376BA      #BA4379    #DEA958

- Đồng thời, GV yêu cầu các nhóm HS thảo luận trả lời câu hỏi: Trong thực tế, khi pha màu, em chỉ có thể thay đổi tỉ lệ (giữa các màu) trong hỗn hợp màu đã pha bằng cách trộn thêm màu. Việc bổ sung nhiều màu có thể dẫn đến hỗn hợp màu xỉn đục và không dùng được nữa. Điều đó xảy ra nhiều lần, khiến em mấy nhiều thời gian và giảm hứng thú đối với việc pha màu. 

Phần mềm mô phỏng pha màu cho phép em chọn màu, tăng giảm tỉ lệ các màu và giúp em nhìn thấy màu kết quả được tạo ra trên màn hình. Em hãy cho biết việc sử dụng phần mềm mô phỏng màu để tập pha màu và tìm hiểu về màu sắc có những lợi ích gì?

- Dựa trên câu trả lời của HS, GV yêu cầu HS rút ra kết luận về phần mềm mô phỏng.

- Để củng cố kiến thức, GV yêu cầu HS trả lời Câu hỏi SGK tr.21: Em hãy kể tên một số phần mềm mô phỏng mà em biết. Phần mềm đó mô phỏng hoạt động của đối tượng nào?

- GV mở rộng: Phần mềm mô phỏng là công cụ hữu ích hỗ trợ huấn luyện hệ thống AI.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc nội dung mục 1 SGK tr.20 - 21, thực hành trên phần mềm mô phỏng và thực hiện nhiệm vụ được giao.

- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời đại diện một số nhóm xung phong: Giúp tiết kiệm vật liệu, thời gian, pha màu hiệu quả, qua đó hứng thú đối việc tạo ra những màu mới và tìm hiểu về những hệ thống màu khác nhau.

- HS khác lắng nghe, nhận xét và bổ sung.

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét sản phẩm của các nhóm, đánh giá thái độ làm việc của HS trong nhóm.

- GV giới thiệu vai trò của một số phần mềm mô phỏng trong thực tế.

- GV kết luận, chuẩn hóa kiến thức theo hộp kiến thức tr.21, yêu cầu HS ghi chép đầy đủ vào vở.

- GV chuyển sang hoạt động tiếp theo.

1. PHẦN MỀM MÔ PHỎNG

Phần mềm mô phỏng thể hiện trực quan sự vận động của một đối tượng, cho phép người dùng tương tác và tìm hiểu cách thức hoạt động của đối tượng đó.

Ví dụ:

- Phần mềm mô phỏng thí nghiệm vật lí: https://phet.colorado.edu     

CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG TIN HỌC

- Phần mềm mô phỏng thí nghiệm hóa học: 

CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG TIN HỌC

Crocodile Chemistry

- Phần mềm mô phỏng giúp vẽ hình học và giải toán:

CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG TIN HỌC

GeoGebra

- Phần mềm chạy thử thuật toán:

CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG TIN HỌC

Flowgorithm

- Phần mềm nghiên cứu chuyển động và tương tác giữa các phân tử trong những điều kiện khác nhau: https://physics.weber.edu/schroeder/
md. 

CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG TIN HỌC

+ Phần mềm nghiên cứu và xây dựng giải pháp giao thông nhằm giảm bớt hiện tượng tắc nghẽn giao thông trong các thành phố:

https://www.traffic-simulation.de. 

CHỦ ĐỀ 4: ỨNG DỤNG TIN HỌC

- 5.2.TC2b: Lựa chọn và sử dụng phần mềm mô phỏng phù hợp để giải quyết vấn đề.

- 5.3.TC2a: Sử dụng được các công cụ và công nghệ số (phần mềm mô phỏng) để tạo ra kiến thức.

- 9.A2.1: HS nêu được các dẫn chứng thực tế (mô phỏng thí nghiệm vật lý/hóa học, mô phỏng giao thông, mô phỏng phân tử) để giải thích vì sao công nghệ và AI có tác động lớn đến xã hội và nghiên cứu khoa học.

Hoạt động 2: Lợi ích của phần mềm mô phỏng

a. Mục tiêu: HS nhận ra và trình bày được những lợi ích của phần mềm mô phỏng.

b. Nội dung: GV nêu nhiệm vụ; HS đọc nội dung mục 2 SGK tr.21 - 22 và tìm hiểu về những lợi ích khi sử dụng phần mềm mô phỏng.

c. Sản phẩm học tập: Lợi ích của phần mềm mô phỏng: sinh động, toàn diện, sinh động, an toàn và chi phí thấp (so với thực tế).

d. Tổ chức hoạt động:

Thông tin tải tài liệu:

Phía trên chỉ là 1 phần, tài liệu khi tải sẽ có đầy đủ. Xem và tải: Giáo án Tin học 9 tích hợp NLS và AI cả năm - Tại đây

Tài liệu khác

Chat hỗ trợ
Chat ngay