Dấu hiệu: Cơ thể có những lớp mỡ nhiều quá mức, tích tụ tại một số bộ phận như dưới cánh tay, bụng, eo, cằm,... Có cân nặng theo chiều cao lớn hơn cân nặng theo chiều cao chuẩn của độ tuổi.
Nguyên nhân: Do chế độ ăn uống thừa các chất bột đường, chất béo, chất đạm và ít vận động.
Ví dụ: Ăn quá nhiều thịt mỡ, đồ chiên rán, uống nước ngọt hàng ngày nhưng lười tập thể dục, chỉ ngồi xem tivi.

2. Bệnh suy dinh dưỡng thấp còi

Dấu hiệu: Trẻ em có chiều cao, cân nặng thấp hơn nhiều so với chiều cao, cân nặng chuẩn cùng độ tuổi.
Nguyên nhân: Chế độ ăn thiếu chất bột đường, chất đạm, chất béo, không đủ cung cấp cho hoạt động bình thường và sự phát triển của cơ thể. Có thể do mắc một số bệnh mãn tính đường tiêu hóa, hô hấp, nhiễm giun,... kéo dài.
Ví dụ: Trẻ biếng ăn, thực đơn ăn uống nghèo nàn, thiếu chất dẫn đến cơ thể gầy gò, thấp bé hơn hẳn các bạn đồng trang lứa.

3. Bệnh thiếu máu thiếu sắt

Dấu hiệu: Thường xuyên mệt mỏi, da xanh xao, hoa mắt, chóng mặt, kém tập trung trong học tập.
Nguyên nhân: Chế độ ăn thiếu các thức ăn giàu chất sắt (thịt màu đỏ, rau màu xanh đậm, trứng,...). Hoặc cơ thể đang trong giai đoạn tăng nhu cầu về chất sắt (tuổi dậy thì) nhưng không được cung cấp đủ; hoặc do mắc bệnh mãn tính, nhiễm giun móc.
Ví dụ: Học sinh ngồi trong lớp hay bị chóng mặt, da nhợt nhạt do lười ăn các loại thịt đỏ và rau xanh.

4. Biện pháp phòng tránh chung

Chế độ dinh dưỡng: Ăn đủ ba bữa một ngày, ăn đa dạng thức ăn thuộc bốn nhóm chất dinh dưỡng phù hợp với nhu cầu cơ thể.
Chế độ vận động: Tích cực vận động cơ thể, tập thể dục thể thao ít nhất 60 phút mỗi ngày.
Theo dõi sức khỏe: Định kỳ theo dõi chiều cao và cân nặng cơ thể thường xuyên. Gặp bác sĩ nếu có dấu hiệu tăng/giảm cân quá mức hoặc mệt mỏi.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

Bệnh thừa cân béo phì, suy dinh dưỡng thấp còi và thiếu máu thiếu sắt là các bệnh phổ biến liên quan trực tiếp đến chế độ dinh dưỡng và vận động hàng ngày.
Thừa cân béo phì phát sinh do năng lượng nạp vào (chất đạm, béo, bột đường) nhiều hơn năng lượng tiêu hao, dẫn đến tích tụ mỡ thừa.
Suy dinh dưỡng thấp còi xảy ra khi cơ thể không được cung cấp đủ các chất dinh dưỡng cần thiết cho sự phát triển bình thường về cả thể chất lẫn trí tuệ.
Thiếu máu thiếu sắt làm suy giảm khả năng tập trung, gây mệt mỏi, da xanh xao, ảnh hưởng nghiêm trọng đến quá trình học tập và phát triển thể chất.
Để phòng tránh toàn diện các bệnh về dinh dưỡng, cần duy trì lối sống lành mạnh: ăn uống đa dạng, hợp lý kết hợp vận động thể thao tối thiểu 60 phút mỗi ngày.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX (Khung tối giản)

Slide 1: Tiêu đề
- Tiêu đề chính: Bài 25: Một số bệnh liên quan đến dinh dưỡng
- Nội dung: Tên giáo viên - Lớp 4 - Môn Khoa học (Kết nối tri thức)
Slide 2: Mục tiêu bài học
- Nội dung chính: Nêu được tên, dấu hiệu, nguyên nhân của một số bệnh do thiếu hoặc thừa chất dinh dưỡng; Nêu được các việc làm để phòng tránh bệnh.
Slide 3: Bệnh thừa cân béo phì
- Nội dung chính: Dấu hiệu (Mỡ thừa tích tụ, cân nặng vượt chuẩn) - Nguyên nhân (Ăn thừa chất, lười vận động) - Hình ảnh minh họa trực quan.
Slide 4: Bệnh suy dinh dưỡng thấp còi
- Nội dung chính: Dấu hiệu (Chiều cao, cân nặng thấp hơn chuẩn) - Nguyên nhân (Ăn thiếu chất, mắc bệnh mãn tính/nhiễm giun) - Tác hại đến sự phát triển.
Slide 5: Bệnh thiếu máu thiếu sắt
- Nội dung chính: Dấu hiệu (Mệt mỏi, da xanh, chóng mặt) - Nguyên nhân (Thiếu thực phẩm giàu sắt như thịt đỏ, trứng, rau xanh đậm).
Slide 6: Biện pháp phòng tránh bệnh liên quan đến dinh dưỡng
- Nội dung chính: Ăn đủ 3 bữa, đa dạng 4 nhóm chất - Vận động ít nhất 60 phút/ngày - Theo dõi chiều cao, cân nặng thường xuyên.
Slide 7: Hoạt động thực hành & Củng cố
- Nội dung chính: Bài tập lựa chọn/xây dựng thực đơn dinh dưỡng hợp lý phòng tránh bệnh - Tổng kết thông điệp “Em đã học” và “Em có thể”.