Cơ chế gây bệnh: Vi khuẩn trong khoang miệng sử dụng đường, tinh bột từ thức ăn bám trên răng để tiết ra các chất có hại, phá huỷ men răng, ngà răng và tạo thành các lỗ thủng.
Hậu quả: Nếu không điều trị, lỗ sâu răng lớn dần gây viêm tuỷ răng, có thể dẫn đến hỏng răng, vỡ răng, mất răng.
Nguyên nhân tăng nguy cơ: Ăn uống nhiều đồ ngọt (bánh kẹo, nước ngọt), ăn đồ lạnh, lười chải răng hoặc ăn đồ ngọt vào buổi tối.
Ví dụ biểu hiện: Răng bị buốt khi nhai hoặc đau nhức thường xuyên.

2. Bệnh tả

Định nghĩa: Bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn tả gây ra và lây qua đường tiêu hoá.
Đặc tính vi khuẩn: Vi khuẩn tả sống lâu trong phân, đất ẩm, nước, thực phẩm nhưng dễ bị chết bởi chất sát khuẩn, không khí khô, ánh sáng mặt trời, đun sôi.
Nguyên nhân lây nhiễm: Sử dụng thức ăn chưa nấu chín có chứa vi khuẩn, tay nhiễm khuẩn chạm trực tiếp vào thức ăn, ruồi mang vi khuẩn tiếp xúc với thức ăn, hoặc không đeo khẩu trang/găng tay khi chăm sóc người bệnh.
Ví dụ biểu hiện: Người bệnh bị đầy bụng, sôi bụng, sau đó nôn mửa liên tục và đi ngoài liên tục nhiều lần gây mất nước, mệt lả.

3. Quy tắc phòng tránh bệnh do vi khuẩn

Vệ sinh cá nhân:Chải răng đúng cách hai lần mỗi ngày, súc miệng sau khi ăn; rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh và khi tiếp xúc với vật bẩn.
An toàn thực phẩm: Sử dụng thực phẩm an toàn, ăn chín uống sôi, không ăn đồ ngọt vào buổi tối.
Y tế: Khám răng định kì 6 tháng một lần và đi khám ngay khi có dấu hiệu nhiễm bệnh.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

Vi khuẩn có hại là nguyên nhân trực tiếp gây ra một số bệnh phổ biến ở người như bệnh sâu răng và bệnh tả.
Bệnh sâu răng hình thành do vi khuẩn ăn mòn men răng, ngà răng; ăn nhiều đồ ngọt và lười chải răng làm tăng tốc độ phá hủy răng.
Bệnh tả là bệnh lây qua đường tiêu hóa với biểu hiện nguy hiểm là nôn mửa, đi ngoài liên tục dẫn đến mất nước nghiêm trọng.
Ăn chín, uống sôi và bảo vệ thức ăn khỏi các loài trung gian truyền bệnh như ruồi là quy tắc cốt lõi để chặn đứng vi khuẩn tả.
Giữ gìn vệ sinh cá nhân bằng cách rửa tay bằng xà phòng và chải răng hai lần mỗi ngày là biện pháp chủ động, hiệu quả nhất để phòng bệnh.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX (TỐI GIẢN)

Slide 1: Tiêu đề
- Tiêu đề chính: Bài 20: Vi khuẩn gây bệnh ở người và cách phòng tránh
- Nội dung: Tìm hiểu về bệnh sâu răng, bệnh tả và các biện pháp bảo vệ sức khỏe.
Slide 2: Bệnh sâu răng và tiến trình phá hủy răng
- Tiêu đề: Vi khuẩn khoang miệng hoạt động như thế nào?
- Nội dung: Vi khuẩn lên men đường/tinh bột $\rightarrow$ Tiết axit phá hủy men răng, ngà răng $\rightarrow$ Viêm tủy, hỏng răng.
Slide 3: Nguyên nhân gây sâu răng
- Tiêu đề: Thói quen làm tăng nguy cơ sâu răng
- Nội dung: Ăn nhiều đồ ngọt (nhất là buổi tối), uống đồ lạnh, lười chải răng, mảng bám thức ăn tích tụ.
Slide 4: Bệnh tả và con đường lây lan
- Tiêu đề: Mối nguy hiểm từ bệnh tả
- Nội dung: Vi khuẩn tả lây qua đường tiêu hóa; biểu hiện nôn mửa, tiêu chảy cấp gây mất nước.
Slide 5: Nguồn lây nhiễm vi khuẩn tả
- Tiêu đề: Cơ chế phát tán bệnh tả
- Nội dung: Thức ăn chưa nấu chín; tay bẩn chạm vào đồ ăn; ruồi trung gian truyền bệnh; không bảo hộ khi chăm sóc người bệnh.
Slide 6: Biện pháp bảo vệ răng miệng
- Tiêu đề: Chăm sóc nụ cười khỏe mạnh
- Nội dung: Chải răng đúng cách 2 lần/ngày; súc miệng sau ăn; hạn chế đồ ngọt; khám răng định kỳ 6 tháng/lần.
Slide 7: Biện pháp phòng chống bệnh tiêu hóa
- Tiêu đề: Ăn chín, uống sôi, giữ tay sạch
- Nội dung: Rửa tay bằng xà phòng (trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh, khi tiếp xúc vật bẩn); ăn thực phẩm an toàn; đun sôi diệt khuẩn.