Bối cảnh ra đời:
- Xu hướng khu vực hóa phát triển mạnh trên thế giới.
- Các nước Đông Nam Á có nhu cầu hợp tác để phát triển kinh tế, xã hội và tạo sức mạnh tập thể ứng phó với sự tranh giành ảnh hưởng của các nước lớn trong Chiến tranh lạnh.
Sự thành lập: Ngày 8/8/1967, tại Băng Cốc (Thái Lan), Ngoại trưởng 5 nước (In-đô-nê-xi-a, Ma-lai-xi-a, Phi-líp-pin, Xin-ga-po và Thái Lan) ký Tuyên bố Băng Cốc chính thức thành lập ASEAN.
Mục đích cốt lõi: Thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, tiến bộ xã hội và phát triển văn hóa; thúc đẩy hòa bình và ổn định khu vực thông qua tôn trọng công lý, luật pháp.
Ví dụ tiêu biểu: Các nước sáng lập thỏa thuận tương trợ tích cực trong các lĩnh vực kinh tế, xã hội, văn hóa, khoa học - kĩ thuật và hành chính.

2. Hành trình phát triển của ASEAN

Quá trình mở rộng (Từ ASEAN 5 đến ASEAN 10):
- 1967: ASEAN 5. -> 1984: Bru-nây (thành viên thứ 6). -> 1995: Việt Nam (thành viên thứ 7). -> 1997: Lào và Mi-an-ma (thành viên thứ 8 và 9). -> 1999: Cam-pu-chia (thành viên thứ 10).
Các giai đoạn phát triển chính:
- 1967 – 1976: Giai đoạn khởi đầu, xây dựng nền móng hợp tác chính trị - an ninh.
- 1976 – 1999: Giai đoạn quan hệ chính trị ổn định, mở rộng thành viên và nâng cao uy tín quốc tế. Ký Hiệp ước Thân thiện và Hợp tác ở Đông Nam Á (TAC, 1976).
- 1999 – 2015: Giai đoạn hoàn thiện cơ cấu tổ chức, tăng cường hợp tác nội khối. Công bố Hiến chương ASEAN (2007).
- 2015 đến nay: Xây dựng Cộng đồng ASEAN với ba trụ cột chính: Chính trị - an ninh, Kinh tế, Văn hóa - xã hội.
Ví dụ tiêu biểu: Việc ký kết Hiệp ước Bali I (1976) đánh dấu bước chuyển mình quan trọng của ASEAN sang giai đoạn hợp tác chính trị - kinh tế thực chất và ổn định.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

ASEAN ra đời ngày 8/8/1967 tại Băng Cốc là kết quả của nhu cầu hợp tác tự thân từ các nước Đông Nam Á và bối cảnh quốc tế chịu tác động của Chiến tranh lạnh.
Mục tiêu ban đầu của ASEAN tập trung vào hợp tác phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội và duy trì hòa bình, ổn định ở khu vực.
Hành trình chuyển đổi từ ASEAN 5 thành ASEAN 10 (1967 - 1999) phản ánh xu thế hòa giải, xóa bỏ nghi kị để cùng phát triển giữa các quốc gia Đông Nam Á.
Hiệp ước TAC (1976) và Hiến chương ASEAN (2007) là những văn kiện pháp lý mang tính nền móng, tạo cơ sở cho sự phát triển vững chắc của Hiệp hội.
Sự kiện thành lập Cộng đồng ASEAN (31/12/2015) đánh dấu nấc thang phát triển cao nhất của Hiệp hội với việc hợp tác toàn diện trên 3 trụ cột chiến lược.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX

Slide 1: Tiêu đề giới thiệu
- Tiêu đề: BÀI 4: SỰ RA ĐỜI VÀ PHÁT TRIỂN CỦA ASEAN
- Nội dung chính: Giới thiệu bài học về chặng đường hình thành từ năm 1967, các giai đoạn phát triển trọng đại và mục tiêu xây dựng Cộng đồng ASEAN.
Slide 2: Bối cảnh lịch sử ra đời
- Tiêu đề: I. Sự thành lập - 1. Bối cảnh lịch sử
- Nội dung chính: Xu thế khu vực hóa toàn cầu; nhu cầu liên kết nội khối để phát triển kinh tế tự chủ; giảm thiểu sức ép tranh chấp từ các siêu cường thời Chiến tranh lạnh.
Slide 3: Mốc son thành lập và Mục tiêu ban đầu
- Tiêu đề: I. Sự thành lập - 2. Sự kiện & Mục tiêu thành lập
- Nội dung chính: Sự kiện ký Tuyên bố Băng Cốc (8/8/1967) của 5 nước sáng lập; các mục tiêu lớn về kinh tế, văn hóa, tiến bộ xã hội và gìn giữ hòa bình.
Slide 4: Quá trình mở rộng thành viên
- Tiêu đề: II. Hành trình phát triển - 1. Từ ASEAN 5 đến ASEAN 10
- Nội dung chính: Lược đồ mốc thời gian mở rộng thành viên (1967 - 1999); ý nghĩa bước ngoặt khi Việt Nam gia nhập (1995) và hoàn thành mục tiêu quy tụ 10 nước khu vực (1999).
Slide 5: Các giai đoạn phát triển chính
- Tiêu đề: II. Hành trình phát triển - 2. Các cột mốc pháp lý quan trọng
- Nội dung chính: Giai đoạn khởi đầu (1967-1976); Ký kết Hiệp ước Bali (TAC - 1976); Thông qua Hiến chương ASEAN (2007) xác lập tư cách pháp lý của tổ chức.
Slide 6: Xây dựng Cộng đồng ASEAN
- Tiêu đề: III. Cộng đồng ASEAN từ năm 2015 đến nay
- Nội dung chính: Cột mốc lịch sử thành lập Cộng đồng năm 2015; Chi tiết về 3 trụ cột cốt lõi: Chính trị - An ninh, Kinh tế, Văn hóa - Xã hội; Định hướng Tầm nhìn sau năm 2025.
Slide 7: Tổng kết và Vận dụng
- Tiêu đề: IV. Luyện tập & Vận dụng thực tiễn
- Nội dung chính: Tổng kết bài học qua sơ đồ tư duy; hướng dẫn học sinh lập bảng niên biểu mở rộng thành viên và phân tích vai trò của Việt Nam trong ngôi nhà chung ASEAN.