Cơ quan tương đồng: Những cơ quan có cùng nguồn gốc nhưng thực hiện các chức năng khác nhau.
- Ví dụ: Chi trước của thú (cánh dơi, tay người, vây cá voi) có cấu tạo xương tương tự nhau.
Cơ quan tương tự: Những cơ quan khác nhau về nguồn gốc nhưng thực hiện chức năng giống nhau.
- Ví dụ: Cánh bướm và cánh chim.
Cơ quan thoái hóa: Cơ quan phát triển không đầy đủ ở cơ thể trưởng thành do mất dần chức năng.

2. Bằng chứng phôi sinh học

Sự tương đồng trong quá trình phát triển phôi của các loài thuộc các nhóm phân loại khác nhau chứng tỏ chúng có chung nguồn gốc.
- Ví dụ: Phôi động vật có xương sống đều có khe mang và đuôi ở giai đoạn đầu.

3. Bằng chứng sinh học phân tử & tế bào

Mọi sinh vật đều có chung bộ mã di truyền, dùng chung DNA và ATP, minh chứng cho nguồn gốc chung của sự sống.
- Ví dụ: Trình tự acid amin của protein cytochrome c càng giống nhau thì các loài càng có quan hệ huyết thống gần.

4. Bằng chứng địa lý sinh học

Sự phân bố của các loài trên Trái Đất gắn liền với lịch sử phát triển của địa chất (các mảng kiến tạo, lục địa).

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

Cơ quan tương đồng: Phản ánh sự tiến hóa phân ly (từ một tổ tiên chung tiến hóa theo các hướng khác nhau).
Cơ quan tương tự: Phản ánh sự tiến hóa đồng quy (các loài không cùng họ hàng nhưng thích nghi với môi trường giống nhau).
Bằng chứng sinh học phân tử: Là bằng chứng chính xác nhất và có giá trị nhất để xác định mối quan hệ họ hàng giữa các loài.
Bằng chứng hóa thạch: Lưu trữ hồ sơ về lịch sử tiến hóa, cho thấy sự chuyển tiếp giữa các nhóm loài qua các thời kỳ địa chất.
Nguyên lý chung: Tất cả các bằng chứng đều chỉ ra sự thống nhất của sinh giới và quá trình tiến hóa từ dạng đơn giản đến phức tạp.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX

Slide 1: Tiêu đề
- Bài 19: Các bằng chứng tiến hóa.
Slide 2: Tổng quan
- Giới thiệu: Các nhóm bằng chứng chính minh quá trình tiến hóa.
Slide 3: Bằng chứng giải phẫu so sánh
- Phân biệt: Cơ quan tương đồng (tiến hóa phân ly) và tương tự (tiến hóa đồng quy).
Slide 4: Bằng chứng phôi sinh học
- Sự giống nhau của phôi thai ở động vật có xương sống.
Slide 5: Bằng chứng sinh học phân tử
- DNA, mã di truyền và protein - Bằng chứng xác thực nhất.
Slide 6: Bằng chứng địa lý sinh học & Hóa thạch
- Sự phân bố loài và hồ sơ hóa thạch.
Slide 7: Kết luận
- Tổng hợp: Sinh giới có nguồn gốc chung và liên tục thay đổi.
Slide 8: Tổng kết & Thảo luận
- Sơ đồ tóm tắt các nguồn bằng chứng tiến hóa.