Giáo án NLS chuyên đề Âm nhạc 11 Bài 2: Thực hành biểu diễn đơn ca, song ca

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

BÀI 2: THỰC HÀNH BIỂU DIỄN ĐƠN CA, SONG CA

I. MỤC TIÊU 

1. Kiến thức

Bài học này HS học sẽ:

• Kĩ năng biểu diễn đơn ca.
• Kĩ năng biểu diễn song ca.

2. Năng lực

Năng lực chung: 

• Năng lực giao tiếp và hợp tác: khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập hay theo nhóm; Trao đổi tích cực với giáo viên và các bạn khác trong lớp.
• Năng lực tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
• Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc nhóm, tư duy logic, sáng tạo khi giải quyết vấn đề.

Năng lực riêng: 

• Vận dụng được một số kĩ thuật biểu diễn ở hình thức hát đơn ca, song ca.
• Biết cách biểu lộ cảm xúc phù hợp với nội dung và tính chất âm nhạc của tác phẩm.
• Phân tích được tiết mục biểu diễn đơn ca, song ca.
• Nhận xét, tự đánh giá được khả năng biểu diễn của bản thân và của bạn diễn.

Năng lực số:

• Hợp tác thông qua công nghệ số: Sử dụng được công cụ số để tương tác và hoàn thành nhiệm vụ học tập (2.1.NC1b).
• Xác định nhu cầu và giải pháp công nghệ: Sử dụng được các cách khác nhau để điều chỉnh và tùy chỉnh môi trường số theo nhu cầu cá nhân (5.2.NC1b).
• Sử dụng Trí tuệ nhân tạo: Sử dụng hiệu quả hệ thống AI để tạo nội dung, khám phá kiến thức và giải quyết vấn đề (6.2.NC1b).

Năng lực AI:

• 11.B2.1 (Đạo đức AI): Nhận biết và phân loại được các rủi ro hoặc sự cố liên quan đến việc sử dụng AI có thể dẫn đến vi phạm quy định của nhà trường hoặc các văn bản pháp luật liên quan (như vấn đề bản quyền nhạc đệm, xâm phạm quyền riêng tư và sở hữu trí tuệ khi lạm dụng công nghệ giả mạo giọng hát - AI Cover/Voice Cloning).

3. Phẩm chất

• Có ý thức và thái độ tích cực trong giờ học. 

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC

1. Đối với giáo viên

• SGK, SGV Chuyên đề học tập Âm nhạc 11.
• File âm thanh và hình ảnh, video, bản nhạc bài Dâng Người tiếng hát mùa xuân và Hát với chú ve con.
• Máy tính, máy chiếu (nếu có).
• Thiết bị và hạ tầng số bổ sung: Nền tảng lớp học ảo (LMS), tài khoản công cụ trí tuệ nhân tạo hỗ trợ học tập (Gemini / ChatGPT / Copilot), hệ sinh thái Google Workspace (Google Docs).
• Hệ thống bài tập trắc nghiệm trên Quizizz/ website kenhhoctap.edu.vn.

2. Đối với học sinh

• SGK Chuyên đề học tập Âm nhạc 11.
• Thiết bị số: Máy tính bảng hoặc điện thoại thông minh (nếu điều kiện cho phép) có kết nối Internet.

III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC 

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Xác định các yêu cầu về chất giọng cách thức biểu diễn đơn ca.

b. Nội dung: Xem một số video biểu diễn hát đơn ca, song ca và nhận xét về chất giọng và phong cách diễn của người biểu diễn trong video. 

c. Sản phẩm: HS nhận xét được các yêu cầu về chất giọng, năng lực hát, tác phong biểu diễn và chuẩn kiến thức của GV. 

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV cho HS cả lớp xem một số trích đoạn biểu diễn:

+ Đơn ca: https://www.youtube.com/watch?v=Jb6LObKBUfY

+ Song ca: https://www.youtube.com/watch?v=dbSs1REU_cM

- GV chia HS thành các nhóm nhỏ (4 – 6 HS/nhóm) và trả lời câu hỏi: Nhận xét về chất giọng, khả năng biểu diễn của ca sĩ/nghệ sĩ trong các trích đoạn vừa xem. 

- GV tiếp tục chiếu cho HS xem video AI được thiết kế riêng cho bài học và yêu cầu HS trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS tập trung quan sát, lắng nghe các trích đoạn biểu diễn đơn ca, song ca.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV mời đại diện một số nhóm trình bày kết quả thảo luận:

+ Video biểu diễn đơn ca: Giọng trong sáng, cao, vừa tình cảm, vừa hùng tráng vừa tình cảm. Người hát đã thổi hồn vào bài hát.

+ Video biểu diễn song ca:

• Giọng nam: trầm, ấm.
• Giọng nữ: cao. 

à Giọng ca nam – nữ hòa quyện vào nhau, lối trình diễn tự nhiên, nhịp nhàng, tình cảm.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, bổ sung ý kiến (nếu có). 

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn hóa kiến thức.

- GV dẫn dắt HS vào bài học: Bài 2 – Thực hành biểu diễn đơn ca, song ca. 

[2.1.NC1a: HS thực hiện các tương tác cơ bản với học liệu số (xem video, trả lời câu hỏi trên môi trường số)].

2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Thực hành biểu diễn đơn ca

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS vận dụng được các kĩ thuật biểu diễn vào các tác phẩm cụ thể ở hình thức đơn ca. 

b. Nội dung: 

Thực hành biểu diễn đơn ca:

Ca khúc: Dâng Người tiếng hát mùa xuân.

Nhạc và lời: Nguyễn Văn Thương.

c. Sản phẩm: HS biểu diễn đơn ca tự tin, tự nhiên, thoải mái. Các động tác biểu diễn phù hợp với nội dung, tính chất của tác phẩm.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

Hoạt động 2: Thực hành biểu diễn song ca

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS vận dụng được các kĩ thuật biểu diễn vào các tác phẩm cụ thể ở hình thức song ca. 

b. Nội dung: 

Thực hành biểu diễn song ca:

Ca khúc: Hát với chú ve con. 

Nhạc và lời: Thanh Tùng.

c. Sản phẩm: HS biểu diễn song ca tự tin, tự nhiên, thoải mái. Biết hòa hợp cùng bạn diễn từ giọng hát đến động tác diễn. Các động tác biểu diễn phù hợp với nội dung, tính chất của tác phẩm.

d. Tổ chức thực hiện:

3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: HS biểu diễn thuần thục các tác phẩm được học ở hình thức đơn ca, song ca. 

b. Nội dung: 

- Thể hiện ca khúc Dâng Người tiếng hát mùa xuân cùng tốp nữ hát vocalise hoặc múa phụ hoa.

- Kết hợp một số động tác vũ đạo để biểu diễn song ca ca khúc Hát với chú ve con.

c. Sản phẩm: HS thể hiện được đúng phong cách, nội dung và tính chất của tác phẩm yêu cầu.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: HS vận dụng sáng tạo các kiến thức đã học.

b. Nội dung: Trình bày ý tưởng cho một ca khúc em yêu thích về cách hát, cách diễn, trang phục, đạo cụ. 

c. Sản phẩm: HS trình bày được ý tưởng, luyện tập và thể hiện phong cách, tính chất của tác phẩm. 

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV giao nhiệm vụ cho HS: Hãy trình bày ý tưởng cho một ca khúc em yêu thích về cách hát, cách diễn, trang phục, đạo cụ.

- GV hướng dẫn HS lên ý tưởng, tự xây dựng và luyện tập vũ đạo.

- GV yêu cầu HS quay lại video hoặc biểu diễn trực tiếp.

- Giáo viên lồng ghép định hướng Đạo đức AI để răn đe rủi ro pháp lý kỉ nguyên số: "Trong quá trình tự tập luyện, thiết kế kịch bản diễn và ghi hình sản phẩm vận dụng cá nhân tại nhà, các em hoàn toàn có thể sử dụng các ứng dụng AI hỗ trợ (như ứng dụng chỉnh sửa nhạc đệm, bộ lọc lọc tạp âm âm thanh). Tuy nhiên, các em cần nhận diện và tránh các rủi ro pháp lý sau: (1) Nhạc đệm (beat) sử dụng phải đảm bảo tính hợp pháp, không vi phạm bản quyền nhạc số của nghệ sĩ khác; (2) Tuyệt đối không được phép sử dụng giọng hát của bạn học hoặc ca sĩ khác nạp vào các mô hình AI tạo bản cover giả mạo giọng hát (AI Cover/Voice Cloning) khi chưa được sự đồng ý của họ, vì đây là hành vi vi phạm nghiêm trọng pháp luật sở hữu trí tuệ và quyền riêng tư giọng nói.".

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS lên ý tưởng, xây dựng và luyện tập vũ đạo cho ca khúc em yêu thích. 

- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết). 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện HS xung phong biểu diễn bài hát em yêu thích. 

- Các HS khác lắng nghe, quan sát, cổ vũ cho phần trình diễn của bạn. 

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá phần trình bày của HS.

- GV kết thúc bài học. 

[11.B2.1: Học sinh nhận biết, phân loại và phòng tránh được các rủi ro pháp lý về vi phạm bản quyền nghệ thuật và quyền riêng tư giọng nói khi sử dụng, vận hành các công cụ AI tạo sinh hỗ trợ tại nhà.]

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

- Tự lên ý tưởng, xây dựng và luyện tập vũ đạo cho ca khúc em yêu thích. 

- Đọc và tìm hiểu trước Bài 3: Thực hành biểu diễn tam ca, tốp ca