Giáo án NLS chuyên đề Mĩ thuật 10 Bài 2: Thực hành vẽ khối cơ bản

BÀI 2: THỰC HÀNH VẼ KHỐI CƠ BẢN (6 tiết)

I. MỤC TIÊU BÀI HỌC

1. Về kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

• Sắp xếp được các khối cơ bản có bố cục hợp lí trên trang giấy.
• Hiểu được cách thể hiện một số khối cơ bản trong mẫu vẽ. 
• Thực hiện được các bước vẽ khối cơ bản. 

2. Năng lực

• Năng lực chung: 
• Giải quyết được những nhiệm vụ học tập một cách độc lập, theo nhóm và thể hiện sự sáng tạo. 
• Phát triển năng lực giao tiếp và hợp tác qua hoạt động nhóm và trao đổi công việc với giáo viên.
• Năng lực riêng: 
• Biết phương pháp xây dựng hình vẽ từ tổng thể đến chi tiết, từ đơn giản đến phức tạp và cách kiểm tra, so sánh các mảng, hình trong toàn bộ bài vẽ.
• Năng lực số: 
• 1.1.NC1b: Áp dụng được kỹ thuật tìm kiếm để lấy được dữ liệu, thông tin và nội dung trong môi trường số.
• 2.1.NC1a: Sử dụng được nhiều công nghệ số để tương tác.
• 3.1.NC1a: Áp dụng được các cách tạo và chỉnh sửa nội dung ở các định dạng khác nhau.
• 5.3.NC1b: Áp dụng xử lý nhận thức của cá nhân và tập thể để giải quyết các vấn đề khái niệm và tình huống có vấn đề khác nhau trong môi trường số. 
• Năng lực AI: 
• 10.C2.MR2: Một số ứng dụng AI trong học tập - Sử dụng được một số ứng dụng AI trong học tập (HS sử dụng ứng dụng AI tạo ảnh hoặc app có tích hợp AI Relight để thay đổi hướng nguồn sáng trên bức ảnh chụp vật mẫu, từ đó quan sát sự thay đổi của bóng đổ).
• 10.D1.1: Ý tưởng hệ thống AI (HS thảo luận và phác thảo ý tưởng về một hệ thống AI hỗ trợ chấm điểm hình họa (Xác định Đầu vào là ảnh bài vẽ và ảnh mẫu thực tế, Quá trình xử lý là AI phân tích tỉ lệ đường gióng, Đầu ra là bản đồ nhiệt chỉ ra các vùng vẽ sai tỉ lệ)).

3. Phẩm chất

• Nhận thức được tầm quan trọng của bài nghiên cứu khối cơ bản trong vẽ hình họa.
• Có nhận thức thẩm mĩ đúng đắn, trân trọng và yêu quý những giá trị và vẻ đẹp trong cuộc sống.
• Hình thành thái độ tích cực trong việc cảm nhận và đánh giá bài học.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

• SGK, Sách chuyên đề học tập Mĩ thuật 10, SGV, Kế hoạch bài dạy.
• Một số ảnh chụp, bài mẫu thực hành vẽ khối cơ bản, SPMT của HS. 
• Máy tính, máy chiếu (nếu có).
• Máy tính cá nhân/Laptop, màn hình máy chiếu/Tivi tương tác, kết nối Internet tốc độ cao. Các phần mềm ứng dụng: Quizizz/Kahoot (tạo câu hỏi trắc nghiệm), website kenhhoctap.edu.vn, nền tảng AI (ChatGPT/Gemini), ứng dụng chỉnh sửa ảnh hoặc công cụ AI giả lập ánh sáng.
• Video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học.

2. Đối với học sinh

• Sách chuyên đề học tập Mĩ thuật 10.
• Đồ dùng học tập, giấy vẽ, tẩy, que đo, dây dọi,…
• Hình ảnh, tranh vẽ liên quan đến nội dung bài thực hành.
• Điện thoại thông minh (Smartphone) hoặc máy tính bảng có kết nối Internet, cài sẵn trình duyệt web.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1. HOẠT ĐỘNG QUAN SÁT VÀ NHẬN THỨC

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:

- Biết cách lựa chọn, chuẩn bị dụng cụ vẽ khối cơ bản. 

- Nắm được các bước thực hiện một bài vẽ nghiên cứu khối cơ bản. 

b. Nội dung: 

- GV hướng dẫn HS lựa chọn và cách sử dụng dụng cụ vẽ.

- GV tổ chức cho HS tìm hiểu cách đặt mẫu, chọn góc vẽ và sắp xếp bố cục khối cơ bản trên giấy vẽ.

- GV hướng dẫn HS quan sát và thảo luận vẻ những nội dung liên quan đến cách đặt mẫu, chọn góc về và cách sắp xép bố cục hình, khối cơ bản trên giấy vẽ,... trong SGK trang 19, 20.

c. Sản phẩm:

- HS có kiến thức về dụng cụ vẽ khối cơ bản.

- HS biết cách lựa chọn, sử dụng dụng cụ vẽ trong thực hành vẽ khối cơ bản.

- HS biết cách đặt mẫu, chọn góc vẽ và sắp xếp bố cục trên giấy.

- Hình thành được ý tưởng thể hiện SPMT.

d. Tổ chức thực hiện

2. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP VÀ SÁNG TẠO

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS hiểu được các bước vẽ nghiên cứu kết hợp các khối cơ bản.

b. Nội dung: 

- HS quan sát các hình trong SGK tr.21-23.

- GV hướng dẫn, thị phạm để HS quan sát và biết các bước thực hiện.

c. Sản phẩm: HS hiểu các bước thực hiện vẽ nghiên cứu kết hợp các khối cơ bản.

d. Tổ chức thực hiện

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

3. HOẠT ĐỘNG PHÂN TÍCH ĐÁNH GIÁ

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS biết cách trưng bày, nhận xét, phân tích được những sản phẩm của cá nhân và các bạn. 

b. Nội dung: 

- GV hướng dẫn HS trung bày SPMT.

- GV hướng dẫn HS quan sát và thảo luận theo gợi ý SGK tr.23. 

c. Sản phẩm: HS cảm nhận, phân tích được SPMT của cá nhân và các bạn.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV lựa chọn SPMT của HS đã thực hiện để trưng bày thco hình thức nhóm.

- GV hướng dẫn HS thảo luận:

+ Bố cục của bài vẽ: sự cân đối, tỉ lệ của nhóm khối mẫu.

+ Hình vẽ: 

• Tỉ lệ giữa chiều ngang và chiều dọc nhóm khối mẫu.
• Độ chính xác của từng hình so với mẫu, thể hiện ở đặc điểm khối, các trục ngang và trục dọc.

+ Độ đậm - nhạt:

• Hướng ánh sáng chiếu vào mẫu so với mảng đậm - nhạt của hình trên bài vẽ.
• Tương quan giữa độ sáng - tối trên mẫu vẽ và độ đậm - nhạt trên bài vẽ.
• Tương quan về đậm - nhạt giữa nhóm khối hình với nền.

+ Mức độ hoàn chỉnh của bài vẽ: bố cục chung, hình, mảng đậm - nhạt, không gian bài vẽ.

- GV tạo một không gian Padlet của lớp. Các nhóm chụp ảnh bài vẽ nộp lên đây. Học sinh áp dụng xử lí nhận thức tập thể bằng cách dùng tính năng bình luận, vẽ khoanh tròn vùng bị sai tỉ lệ (nếu có) trên bài của nhóm bạn và cùng nhau đưa ra phương án sửa lỗi.

- GV cho HS thảo luận: “Dựa trên nguyên lí so sánh tỉ lệ, hãy phác thảo ý tưởng một hệ thống AI hỗ trợ GV chấm điểm môn Hình họa?”

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- Các nhóm phân công từng thành viên thảo luận các nội dung theo hướng dẫn SGK.

- HS tải ảnh lên Padlet, tiến hành quan sát, bình luận chéo giữa các nhóm.

- HS thảo luận xây dựng ý tưởng hệ thống AI.

- GV quan sát việc tham gia hoạt động học tập trên lớp của HS:

+ Sự tham gia của mỗi thành viên trong nhóm.

+ Sự tích cực, đặt câu hỏi và trả lời của các thành viên trong nhóm.

- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện các nhóm trình bày kết quả thảo luận, nhận xét sản phẩm theo hướng dẫn SGK.

- Đại diện các nhóm trình bày nhận xét sản phẩm thông qua màn hình chiếu Padlet.

- Báo cáo AI: Đề xuất Hệ thống AI có Đầu vào: Ảnh bài vẽ của HS & Ảnh mẫu thực tế. Xử lí: AI áp dụng thuật toán so khớp lưới tỉ lệ, đo góc đường thẳng. Đầu ra: Đánh dấu (màu đỏ) các đường phác sai trục, sai tỉ lệ.

- GV yêu cầu các nhóm khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến bổ sung (nếu có) cho nhóm bạn.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá phần trình bày của các nhóm.

- GV biểu dương những SMPT đẹp.

[5.3.NC1b]: HS áp dụng xử lý nhận thức tập thể thông qua việc cùng nhau quan sát, thảo luận, bình luận và sửa lỗi cho các bài vẽ trên nền tảng không gian số (Padlet).

[AI 10.D1.1]: HS thiết kế và trình bày được ý tưởng về một hệ thống AI cơ bản (xác định Input - Processing - Output) ứng dụng vào việc đánh giá, chấm điểm tự động bài vẽ hình họa.

4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS vận dụng được kiến thức đã học để sắp xếp bố cục và thể hiện nhiều khối cơ bản.

b. Nội dung: 

- GV hướng dẫn HS lựa chọn bài mẫu để sắp xếp bố cục và thể hiện nhiều khối cơ bản.

- HS hiểu về cách thực hiện để tạo ra sản phẩm.

c. Sản phẩm: HS sắp xếp bố cục thể hiện nhiều khối cơ bản.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..