Giáo án tích hợp AI Mĩ thuật 12 Bài 1: Khái quát về tranh in độc bản

BÀI 1: KHÁI QUÁT VỀ TRANH IN ĐỘC BẢN

I. NỘI DUNG CHI TIẾT BÀI HỌC

1. Khái niệm Tranh in độc bản

• Định nghĩa: Tranh in độc bản là một thể loại thuộc lĩnh vực đồ hoạ (tranh in). Trong đó, hình ảnh được vẽ trên một bề mặt không thấm nước (như mi-ca, kính, đồng, kẽm,...) rồi chuyển sang giấy bằng cách in thủ công hoặc sử dụng máy in nhằm tạo ra một bản in duy nhất.
• Ví dụ: Tác phẩm "Bó hoa số 1" (1938) của Gioóc-giơ Ru-ôn.

2. Đặc điểm phân biệt với các loại tranh in khác

• Tranh in bản dập / Tranh in nổi: Chế bản từ vật liệu có thể tạo vết khắc/độ nổi (gỗ, thạch cao, cao su, kim loại,...), có khả năng sao chép chính xác nhiều bản in giống nhau từ cùng một khuôn.
• Tranh in độc bản: Chế bản trực tiếp từ bề mặt phẳng không thấm nước, chỉ cho ra một bản in duy nhất và mang tính ngẫu hứng cao của người sáng tạo.

3. Một số kĩ thuật và Phương pháp thực hiện

• Kĩ thuật in từ vật thể: Sử dụng các vật liệu có sẵn (lá cây, vỏ cây, lưới sợi, ni-lon,...) để tạo chất cảm bề mặt ván in. Ví dụ: Tranh in độc bản từ lá cây.
• Kĩ thuật thêm màu / bớt màu: Vẽ trực tiếp bôi/lăn/vẩy thêm màu lên ván in hoặc bôi phủ kín một lớp màu rồi dùng tay/vật thể bớt màu để tạo hình.
• Phương pháp thực hiện: Gồm hai cách là in máy (lực chia đều nhờ trục lăn) và in thủ công (người vẽ chủ động điều chỉnh ép/vuốt bằng tay).

4. Quy trình tạo sản phẩm mĩ thuật (4 bước)

• Bước 1: Phác thảo để tạo mẫu in (dạng nét đơn giản hoặc phác thảo màu).
• Bước 2: Vẽ bằng bút lông hoặc đồ dùng khác lên bề mặt ván in (kính, mi-ca,...), có thể kết hợp thêm chất cảm vật liệu.
• Bước 3: Đặt giấy lên bề mặt ván in và dùng ru-lô (con lăn) hoặc tay để ép cho giấy thấm màu.
• Bước 4: Bóc giấy ra để hoàn thiện bản in.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

1. Tính độc bản: Tranh in độc bản là ấn bản duy nhất, không thể sao chép chính xác bản thứ hai dù thực hiện cùng một quy trình.
2. Bề mặt chế bản: Bắt buộc phải là bề mặt phẳng, trơn và không thấm nước như kính, nhựa mi-ca hoặc kim loại.
3. Sự ngẫu hứng: Vẻ đẹp của tranh in độc bản nằm ở sự ngẫu hứng ngẫu nhiên của màu sắc và chất cảm khi ép từ ván in sang giấy.
4. Quy trình đảo ngược: Hình ảnh sau khi in ra giấy sẽ bị đảo ngược đối xứng so với hình vẽ gốc trên ván in.
5. Tính đa dạng kĩ thuật: Có thể linh hoạt kết hợp nhiều kĩ thuật (thêm màu, bớt màu, in từ vật thể tự nhiên) và phương pháp (in thủ công hoặc in máy).

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX

• Slide 1: Tiêu đề
  • Tiêu đề: Bài 1: Khái quát về tranh in độc bản
  • Nội dung: Tên môn học - Tên giáo viên - Yêu cầu cần đạt của bài học.
• Slide 2: Khám phá khái niệm
  • Tiêu đề: Tranh in độc bản là gì?
  • Nội dung: Định nghĩa cốt lõi (Thể loại đồ họa -> Vẽ trên mặt không thấm nước -> In ra bản duy nhất). Hình ảnh minh họa tác phẩm kinh điển.
• Slide 3: Đặc điểm & So sánh
  • Tiêu đề: Phân biệt các loại hình đồ họa
  • Nội dung: Bảng so sánh ngắn gọn giữa Tranh in bản dập, Tranh in nổi (In được nhiều bản) và Tranh in độc bản (Chỉ 1 bản duy nhất).
• Slide 4: Các kĩ thuật tạo hình
  • Tiêu đề: Kĩ thuật tranh in độc bản
  • Nội dung: Liệt kê kĩ thuật từ vật thể (lá cây, vải...), kĩ thuật thêm màu/bớt màu và phương pháp in (thủ công / dùng máy).
• Slide 5: Quy trình thực hành
  • Tiêu đề: Các bước tạo sản phẩm mĩ thuật
  • Nội dung: Tóm tắt 4 bước (1. Phác thảo -> 2. Vẽ lên ván in -> 3. Đặt giấy & lăn ép -> 4. Hoàn thiện bản in).
• Slide 6: Luyện tập & Vận dụng
  • Tiêu đề: Thực hành sáng tạo
  • Nội dung: Giao nhiệm vụ cho học sinh lựa chọn chủ đề yêu thích để thực hiện một bức tranh in độc bản thủ công tại lớp.