Giáo án tích hợp AI Mĩ thuật 12 Bài 1: Thiết kế sản phẩm tạo dáng công nghiệp

BÀI 1: THIẾT KẾ SẢN PHẨM TẠO DÁNG CÔNG NGHIỆP

I. NỘI DUNG CHI TIẾT BÀI HỌC

1. Khái niệm

• Thiết kế tạo dáng công nghiệp: Là khái niệm chỉ công việc thiết kế những sản phẩm phục vụ cho nhu cầu của con người từ đồ vật, dụng cụ, thiết bị cho đến máy móc, phương tiện giao thông,... được sản xuất hàng loạt bằng công nghiệp hiện đại.
• Ví dụ: Các kiểu dáng đa dạng của xe đạp, xe ô tô.

2. Các yếu tố hướng đến khi thiết kế sản phẩm

• Sự tiện dụng: Tính năng phù hợp để tận dụng hết giá trị sản phẩm, luôn thuận tiện và an toàn khi sử dụng hằng ngày. Ví dụ: Các kiểu dáng khác nhau của quạt điện.
• Tính thẩm mĩ: Yếu tố tạo hình, màu sắc mang tính nghệ thuật giúp sản phẩm thu hút, hấp dẫn với khách hàng. Ví dụ: Các kiểu dáng khác nhau của bóng đèn.
• Khả năng bảo trì: Thiết kế tính đến nguy cơ hỏng hóc và phương án hỗ trợ bảo trì, sửa chữa dễ dàng, tránh lắp ráp phức tạp. Ví dụ: Mặt cắt thiết kế kiểu dáng ô tô.
• Đảm bảo về chi phí sản xuất: Tính toán giải pháp nhằm giảm tối đa chi phí sản xuất, hạ giá thành sản phẩm, tăng tính cạnh tranh. Ví dụ: Thiết kế khung xe ô tô.
• Khả năng tương tác: Nghiên cứu công thái học, ứng dụng vào sản phẩm để cải thiện sự tương tác của con người, tăng hiệu quả, giảm sự khó chịu. Ví dụ: Mặt cắt thiết kế kiểu dáng ô tô có người lái.

3. Các giai đoạn thiết kế sản phẩm tạo dáng công nghiệp

• Khảo sát, tìm hiểu người dùng và thực trạng thị trường: Thu thập thông tin hữu dụng để cải tiến kiểu dáng, tính thẩm mĩ, vật liệu,...
• Tìm ý tưởng và vẽ phác thảo: Tìm ý tưởng ban đầu, vẽ phác thảo kiểm tra tỉ lệ, kích thước dưới dạng bản vẽ 2D hoặc 3D. Ví dụ: Phác thảo kiểu dáng máy tạo độ ẩm.
• Bản vẽ kĩ thuật: Ngôn ngữ phổ biến dùng để mô tả hình dáng, kích thước, vật liệu, đặc tính kĩ thuật hay chi tiết kết cấu theo quy tắc thống nhất (ISO). Ví dụ: Bản vẽ chi tiết thiết kế máy tạo độ ẩm.
• Bản vẽ 3D: Sử dụng các phần mềm đồ họa để mô phỏng trong không gian ba chiều một cách chân thực, sinh động. Ví dụ: Bản vẽ 3D thiết kế máy tạo độ ẩm.
• Gia công mô hình: Sử dụng vật liệu phong phú (đất sét, giấy, nhựa, thạch cao,...) hoặc công nghệ in 3D tạo mô hình theo tỉ lệ phù hợp để đánh giá và chỉnh sửa kịp thời. Ví dụ: Dựng mô hình máy tạo độ ẩm từ bản vẽ chi tiết và 3D.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

1. Bản chất của ngành: Thiết kế tạo dáng công nghiệp phối hợp chặt chẽ giữa mĩ thuật nghệ thuật và công nghệ hiện đại nhằm tạo ra các sản phẩm phục vụ đời sống có sản lượng lớn.
2. Yêu cầu cốt lõi: Bốn yêu cầu căn bản bao gồm Thẩm mĩ, Sử dụng (tiện dụng), Kinh tế (chi phí), và Kĩ thuật luôn có vai trò quan trọng như nhau, có thể tăng giảm linh hoạt tùy thuộc vào công dụng, chức năng của từng loại sản phẩm cụ thể.
3. Quy trình chuẩn hóa: Tiến trình thiết kế phải trải qua đầy đủ các bước nghiêm ngặt mang tính logic cao: từ khảo sát thị trường, phác thảo ý tưởng hình khối, thiết lập bản vẽ kĩ thuật ISO/3D cho đến gia công mô hình thử nghiệm.
4. Sự tương thích: Trong suốt quá trình sáng tạo, nhà thiết kế luôn luôn phải chú ý đến mối quan hệ giữa con người với sản phẩm và người sử dụng để đạt độ tương thích hoàn hảo về mặt công thái học.
5. Nhiệm vụ thực hành: Học sinh biết cách lên ý tưởng, làm chủ các bước vẽ phác thảo kiểu dáng cơ bản cho một sản phẩm đồ gia dụng yêu thích (ấm điện, bàn là, bàn ghế,...).

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX

• Slide 1: Tiêu đề
  • Tiêu đề: Bài 1: Thiết kế sản phẩm tạo dáng công nghiệp
  • Nội dung: Khái niệm chung về ngành thiết kế sản phẩm phục vụ đời sống sản xuất hàng loạt.
• Slide 2: Các yêu cầu thiết kế sản phẩm (Phần 1)
  • Tiêu đề: Yêu cầu về Thẩm mĩ và Sử dụng tiện dụng
  • Nội dung: Tiêu chí kiểu dáng hấp dẫn, đảm bảo thuận tiện, an toàn cho người dùng hằng ngày.
• Slide 3: Các yêu cầu thiết kế sản phẩm (Phần 2)
  • Tiêu đề: Yêu cầu Kinh tế, Kĩ thuật và Tương tác
  • Nội dung: Tối ưu chi phí sản xuất; cấu trúc dễ bảo trì; nâng cao tương tác con người (công thái học).
• Slide 4: Quy trình thiết kế: Nghiên cứu & Phác thảo
  • Tiêu đề: Giai đoạn Khảo sát thị trường & Tìm ý tưởng
  • Nội dung: Thu thập thông tin từ người dùng và vẽ phác thảo định hình kiểu dáng 2D/3D ban đầu.
• Slide 5: Quy trình thiết kế: Số hóa & Bản vẽ kĩ thuật
  • Tiêu đề: Thiết lập Bản vẽ kĩ thuật (ISO) và Bản vẽ 3D
  • Nội dung: Mô tả chính xác kích thước, kết cấu vật liệu bằng phần mềm và quy tắc tiêu chuẩn.
• Slide 6: Quy trình thiết kế: Tạo hình thực tế
  • Tiêu đề: Gia công mô hình sản phẩm
  • Nội dung: Sử dụng công nghệ in 3D hoặc vật liệu trực quan để thử nghiệm, chỉnh sửa sản phẩm kịp thời.
• Slide 7: Hướng dẫn thực hành
  • Tiêu đề: Thực hành: Thiết kế kiểu dáng đồ gia dụng
  • Nội dung: Các bước lên ý tưởng, phác thảo kiểu dáng đồ gia dụng yêu thích (ấm điện, bàn là,...).