Giáo án và PPT KHTN 8 cánh diều Bài 40: Quần xã sinh vật

BÀI 40: QUẦN XÃ SINH VẬT

HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

GV yêu cầu HS thảo luận và trả lời:

HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

I. KHÁI NIỆM QUẦN XÃ SINH VẬT

Hoạt động 1.  Khái niệm quần xã sinh vật

GV đặt câu hỏi hướng dẫn học sinh tìm hiểu: quần xã sinh vật là gì?

Sản phẩm dự kiến:

- Quần xã sinh vật là một tập hợp các quần thể sinh vật thuộc nhiều loài khác nhau, cùng sống trong một không gian và thời gian nhất định.

- Ví dụ: Quần xã ruộng lúa gồm nhiều quần thể sinh vật như: quần thể lúa, quần thể ốc bươu vàng, quần thể ốc nhồi, quần thể cá chép… cùng sống trong khoảng không gian và thời gian nhất định

II. MỘT SỐ ĐẶC TRƯNG CƠ BẢN CỦA QUẦN XÃ

Hoạt động 1.  Độ đa dạng của quần xã

GV đặt câu hỏi hướng dẫn học sinh tìm hiểu: Độ đa dạng của quần xã là gì?

Sản phẩm dự kiến:

- Độ đa dạng của quần xã được thể hiện qua sự phong phú về số lượng loài và số lượng cá thể của mỗi loài trong quần xã.

Hoạt động 2. Thành phần các loài trong quần xã

GV đưa ra câu hỏi:Em hãy cho biết một số ví dụ về quần xã?

Sản phẩm dự kiến:

- Loài ưu thế là loài đóng vai trò quan trọng trong quần xã, ảnh hưởng quyết định tới các nhân tố sinh thái của môi trường do số lượng cá thể nhiều và sinh khối lớn.

Ví dụ: Quần xã rừng thông, cây thông là loài chiếm ưu thế trên tán rừng, các cây khác chỉ mọc lẻ tẻ hoặc dưới tán và chịu ảnh hưởng của cây thông.

- Loài đặc trưng là loài chỉ có ở một quần xã hoặc số cá thể nhiều hơn hẳn các loài khác trong quần xã. 

Ví dụ: Cá cóc ở Tam đảo, dừa Bến Tre…

……………

HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

Từ nội dung bài học,GV yêu cầu HS luyện tập làm bài:

Câu 1: Quần xã sinh vật là

• A. tập hợp các sinh vật cùng loài,  cùng sống trong một không gian và thời gian nhất định.
• B. tập hợp các cá thể sinh vật khác loài,  cùng sống trong một không gian và thời gian nhất định.
• C. tập hợp các quần thể sinh vật thuộc nhiều loài khác nhau, cùng sống trong một không gian và thời gian nhất định.
• D. tập hợp toàn bộ các sinh vật trong tự nhiên, cùng sống trong một không gian và thời gian nhất định.

Câu 2: Có mấy đặc trưng cơ bản của quần xã?

• A. 1.
• B. 2.
• C. 3.
• D. 4.

Câu 3: Tập hợp nào sau đây không phải là quần xã sinh vật? 

• A. Một khu rừng.
• B. Một hồ tự nhiên.
• C. Một đàn gà.
• D. Một ao cá.

Câu 4: Chỉ số thể hiện mức độ phong phú về số lượng loài trong quần xã là

• A. Độ đa dạng.
• B. Độ nhiều.
• C. Độ thường gặp.
• D. Độ thay đổi. 
•  

Câu 5: Điểm giống nhau giữa quần thể sinh vật và quần xã sinh vật là

• A. tập hợp nhiều quần thể sinh vật.
• B. tập hợp nhiều cá thể sinh vật.
• C. gồm các sinh vật trong cùng một loài.
• D. gồm các sinh vật khác loài.

Sản phẩm dự kiến:

HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

Vận dụng kiến thức, GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi:

Câu 1: Độ nhiều của quần xã thể hiện ở

Câu 2: Trong các hệ sinh thái trên cạn, loài ưu thế thường thuộc về