Giáo án NLS chuyên đề Ngữ văn 12 CĐ 2 Phần 2: Viết bài phân tích, giới thiệu và thuyết trình về một tác phẩm nghệ thuật được chuyển thể từ văn học

Ngày soạn: …/…/…

Ngày dạy: …/…/…

PHẦN 2: VIẾT BÀI PHÂN TÍCH, GIỚI THIỆU VÀ THUYẾT TRÌNH VỀ MỘT TÁC PHẨM NGHỆ THUẬT ĐƯỢC CHUYỂN THỂ TỪ VĂN HỌC

I. MỤC TIÊU

1. Kiến thức

• Học sinh nêu được ấn tượng nổi bật về tác phẩm nghệ thuật chuyển thể từ văn học trong sự so sánh hợp lí với tác phẩm gốc.
• Học sinh phân tích được cách chuyển thể tác phẩm văn học của tác giả.
• Học sinh đánh giá được vị thế tồn tại độc lập của tác phẩm nghệ thuật chuyển thể từ văn học.
• Học sinh biết trình bày các luận điểm một cách sáng rõ, mạch lạc, logic; chọn lọc và phân tích được các dẫn chứng phù hợp để làm sáng tỏ các luận điểm.
• Học sinh biết sử dụng một cách linh hoạt các phương tiện phi ngôn ngữ trong bài viết.
• Học sinh phát triển năng lực nghiên cứu và năng lực sáng tạo, kĩ năng kết hợp làm việc độc lập và làm việc nhóm.

2. Năng lực

Năng lực chung

• Năng lực giải quyết vấn đề, năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác, trao đổi giữa các cá nhân, các nhóm.

Năng lực đặc thù

• Năng lực thu thập thông tin liên quan đến việc viết bài phân tích, giới thiệu và thuyết trình về một tác phẩm nghệ thuật được chuyển thể từ văn học.
• Năng lực trình bày suy nghĩ, cảm nhận viết bài phân tích, giới thiệu và thuyết trình về một tác phẩm nghệ thuật được chuyển thể từ văn học.
• Năng lực nghiên cứu và phân tích thưởng thức một tác phẩm nghệ thuật được chuyển thể từ văn học.
• Năng lực phân tích, so sánh các tác phẩm nghệ thuật chuyển thể với tác phẩm văn học gốc.

Năng lực số: 

• 1.1.NC1b: Áp dụng được kỹ thuật tìm kiếm để lấy được dữ liệu, thông tin và nội dung trong môi trường số.
• 2.1.NC1a: Sử dụng được nhiều công nghệ số để tương tác.
• 2.4.NC1a: Đề xuất được các công cụ và công nghệ số khác nhau cho các quá trình hợp tác.
• 5.2.NC1b: Áp dụng được các công cụ số khác nhau và các giải pháp công nghệ có thể có để giải quyết những nhu cầu đó. 

Năng lực AI: 

• 12.A1.1: Quyền kiểm soát của con người trong dự án AI (Khi sử dụng AI để hỗ trợ rà soát lỗi diễn đạt cho bài viết, HS nhận thức rõ quyền kiểm soát của con người: Tự mình quyết định từ chối các đề xuất chỉnh sửa của AI nếu điều đó làm mất đi cảm xúc hoặc văn phong cá nhân của bài văn).
• 12.C2.MR1: Các yêu cầu dành cho công cụ AI hỗ trợ các hoạt động học tập và xã hội (HS thiết lập và tùy chỉnh được các yêu cầu (prompt) trên hệ thống Chatbot AI (Ví dụ: "Đóng vai nhà phê bình, hãy tóm tắt các luận điểm chính trong bài viết 'Những người thợ xẻ' thành 3 gạch đầu dòng") để AI hỗ trợ quá trình phân tích văn bản tham khảo).

3. Phẩm chất

• Biết trân trọng giá trị cá nhân, phát huy sự sáng tạo; tinh thần hợp tác, lắng nghe, chia sẻ trong tập thể....

II.  THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Chuẩn bị của giáo viên

• KHBD, Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – SGK, Chuyên đề học tập Ngữ văn 12 – SGV.
• Phiếu bài tập, trả lời câu hỏi.
• File audio, bức tranh, bộ phim được chuyển thể từ tác phẩm văn học; công cụ hỗ trợ như máy tính, điện thoại kết nối mạng nếu có.
• Máy tính cá nhân/Laptop, màn hình máy chiếu/Tivi tương tác, kết nối Internet tốc độ cao. Các phần mềm ứng dụng: Quizizz/Kahoot (tạo câu hỏi trắc nghiệm), website kenhhoctap.edu.vn, nền tảng AI (ChatGPT/Gemini), ứng dụng Google Docs/ Padlet, Canva.
• Video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học. 

2. Chuẩn bị của HS: 

- Sách chuyên đề Ngữ Văn 12, hồ sơ tài liệu, bảng biểu...liên quan đến bài học.

- Điện thoại thông minh (Smartphone) hoặc máy tính bảng có kết nối Internet, cài sẵn trình duyệt web.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Đọc bài tham khảo

a. Mục tiêu:

+ Học sinh hình dung ra bố cục, cấu trúc của kiểu bài; nhận biết các yếu tố thuộc ngôn ngữ nghệ thuật của tác phẩm chuyển thể, nhận biết được các thao tác mà người viết sử dụng để phân tích tác phẩm.

+ Học sinh có thêm kiến thức để viết bài phân tích, giới thiệu về một tác phẩm nghệ thuật chuyển thể từ văn học.

b. Nội dung: Đọc bài viết tham khảo, viết bài phân tích, giới thiệu về một tác phẩm nghệ thuật được chuyển thể từ văn học và thuyết trình về tác phẩm đó.

c. Sản phẩm học tập: Bài viết phân tích, giới thiệu về một tác phẩm nghệ thuật được chuyển thể từ văn học và bài thuyết trình về tác phẩm đó của HS.

d. Tổ chức thực hiện:

Hoạt động 2: Thực hành viết

a. Mục tiêu: HS nắm được bố cục cách triển khai dàn ý viết bài phân tích, giới thiệu và thuyết trình về một tác phẩm nghệ thuật được chuyển thể.

b. Nội dung: HS dựa vào kiến thức SGK để trả lời.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

Hoạt động 3: Thuyết trình về một tác phẩm điện ảnh được chuyển thể từ văn học. 

a. Mục tiêu: HS có thể thuyết trình được về một tác phẩm điện ảnh được chuyển thể từ văn học.

b. Nội dung: Dựa vào kiến thức SGK để triển khai vấn đề.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS.

d. Tổ chức thực hiện:

3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: HS hình dung tổng thể về cách thức viết bài phân tích về một tác phẩm nghệ thuật được chuyển thể từ tác phẩm văn học.

b. Nội dung: HS sơ đồ hóa bài học để thấy được các bước cần lam khi viết bài phân tích một tác phẩm nghệ thuật được chuyển thể từ tác phẩm văn học.

c. Sản phẩm học tập: Kết quả thực hiện hoạt động của HS.

d. Tổ chức thực hiện

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

4.  HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: HS vận dụng kiến thức bài học vào việc viết đoạn văn phân tích một tác phẩm nghệ thuật được chuyển thể từ tác phẩm văn học.

b. Nội dung: HS viết đoạn văn trình bày cảm nhận về giai điệu của ca khúc Thuyền và biển trong sự liên hệ với bài thơ nguyên tác.

c. Sản phẩm học tập: Kết quả thực hiện hoạt động của HS.

d. Tổ chức thực hiện

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV giao nhiệm vụ Hãy viết đoạn văn trình bày cảm nhận về giai điệu của ca khúc Thuyền và biển trong sự liên hệ với bài thơ nguyên tác 

- Để bài cảm nhận thêm sinh động, HS hãy chỉ ra những cách thể hiện bản thân thông qua việc tạo ra các nội dung số: Sử dụng phần mềm soạn thảo (như MS Word) hoặc công cụ thiết kế (Canva) để biên tập đoạn văn thành một ấn phẩm dạng Blog/Poster nhỏ, có chèn hình ảnh minh họa phù hợp với cảm xúc bài hát.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ

• HS tiếp nhận nhiệm vụ học tập.

- HS thao tác trên máy tính/điện thoại để thiết kế và định dạng nội dung số.

Bước 3: HS báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- HS xuất file (PDF/Ảnh) và nộp bài trên hệ thống học tập trực tuyến (LMS) của nhà trường hoặc Padlet của lớp trước tiết học sau.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực nhiệm vụ học tập

• GV chữa bài tập nhận xét và chuẩn bị kiến thức:

[3.1.NC1b]: Bằng việc sử dụng các phần mềm soạn thảo/thiết kế (Word/Canva) để trình bày đoạn văn cảm nhận nghệ thuật thành một ấn phẩm kĩ thuật số (Poster/Blog), HS đã chỉ ra được phong cách thể hiện bản thân, sự linh hoạt sáng tạo và năng lực tạo lập nội dung số thay thế cho việc nộp bài viết tay truyền thống.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

+ Ôn tập bài học về nhà tìm hiểu cách viết bài phân tích, giới thiệu và thuyết trình về một tác phẩm nghệ thuật được chuyển thể từ văn học.

+ Hoàn thành các bài tập ở phần luyện tập và vận dụng nếu còn.

+ Soạn bài: Thực hành chuyển thể tác phẩm văn học.