Nhận biết được các loại dữ liệu, chủ yếu là phân biệt được đữ liệu là số (dữ liệu định lượng) và dữ liệu không phải là số (dữ liệu định tính).
Nhận biết được một số cách đơn giản để thu thập dữ liệu như lập phiếu hỏi, làm thí nghiệm, quan sát hay thu thập từ những nguồn có sẵn như sách báo, trang web,...

2. Năng lực:

Năng lực chung:

Năng lực tư duy và lập luận toán học.
Năng lực mô hình hóa toán học.
Năng lực giải quyết vấn đề toán học.
Năng lực giao tiếp toán học.
Năng lực sử dụng công cụ, phương tiện học toán.

Năng lực riêng:

Phát hiện được giá trị không hợp lí trong dữ liệu.
Thực hiện được thu thập dữ liệu trong một số tình huống đơn giản như: Ghi lại được kết quả của việc bầu lớp trưởng, tổ trưởng; thực hiện thí nghiệm đơn giản như gieo xúc xắc và ghi lại số chấm xuất hiện; quan sát và ghi lại xem trong lớp bạn nào đeo kính,...

Năng lực số:

1.1.TC1b: Thực hiện được rõ ràng các tìm kiếm để tìm dữ liệu (Tìm kiếm dự báo thời tiết trên Internet).
2.1.TC1a: Thực hiện tương tác xác định trên môi trường số (Video AI, Quizizz).
2.2.TC1a: Lựa chọn và sử dụng công cụ lưu trữ số (Padlet) để chia sẻ nhanh tệp tin bài làm lên không gian chung.
3.1.TC1a: Sử dụng phần mềm chỉnh sửa ảnh cơ bản để cắt cúp, làm nét hình ảnh chụp nộp bài.
5.3.TC1a: Khai thác tính năng của ứng dụng biểu mẫu trực tuyến (Google Forms) để tự động hóa quá trình lập phiếu hỏi và thu thập dữ liệu.
6.2.TC1a: Sử dụng công cụ trí tuệ nhân tạo (AI Chatbot) cơ bản để tìm hiểu về phương pháp thu thập "Dữ liệu lớn" (Big Data) trong kỉ nguyên số.

3. Phẩm chất

Rèn luyện thói quen tự học, ý thức hoàn thành nhiệm vụ học tập, bồi dưỡng hứng thú học tập cho HS.
Bồi dưỡng tinh thần trách nhiệm, chủ động hoàn thành nhiệm vụ học tập. Giáo dục ý‎ thức chấp hành luật khi tham gia giao thông.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên: đồng xu (để thực hiện HĐ4), phiếu hỏi (để thực hiện HĐ5). Nếu có điều kiện giáo viên có thể chuẩn bị máy tính có kết nối Internet và máy chiếu để giới thiệu về trang web của Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia và một số trang web khác có thể thu thập số liệu như trang web của tổng cục Thống kê.

2. Đối với học sinh:

1. Đối với giáo viên:

SGK, KHBD.
Giáo án PPT, PBT (ghi đề bài cho các hoạt động trên lớp).
Máy tính cá nhân kết nối ti vi hoặc máy chiếu (nếu có điều kiện).
Đồng xu (để thực hiện HĐ4), phiếu hỏi (để thực hiện HĐ5).
Trang web của Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn quốc gia và một số trang web khác có thể thu thập số liệu như trang web của tổng cục Thống kê.
Video AI được tạo bằng các công cụ AI để khởi động bài học.
Hệ thống bài tập trắc nghiệm trên Quizizz/Azota/website kenhhoctap.edu.vn

2. Đối với học sinh:

SGK, SBT, vở ghi, giấy nháp.
Đồ dùng học tập (bút, thước...).
Bảng nhóm, bút viết bảng nhóm.
Thiết bị di động/Máy tính bảng (nếu điều kiện lớp học cho phép) để tham gia hoạt động luyện tập và vận dụng.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Tạo tâm thế hứng thú cho học sinh và từng bước làm quen bài học.

b. Nội dung: GV trình bày vấn đề, HS trả lời câu hỏi

c. Sản phẩm học tập: HS lắng nghe và tiếp thu kiến thức

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:

- GV yêu cầu xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy.

- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

- GV trình bày vấn đề: Từ trung học cơ sở Nguyễn Du dự định tổ chức một số hoạt động ngoài trời tại Việt Trì, Phú Thọ. Nam được giao nhiệm vụ xem dự báo thời tiết để chuẩn vị đồ dùng cho phù hợp. Nam đã tìm thấy thông tin dự báo thời tiết 10 ngày tới trên Internet như sau:

kenhhoctap

Từ bảng dự báo thời tiết trên có thể rút ra được những thông tin gì?

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ: HS quan sát và chú ý lắng nghe, thảo luận nhóm và thực hiện yêu cầu theo dẫn dắt của GV.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận: GV gọi đại diện một số thành viên nhóm HS trả lời, HS khác nhận xét, bổ sung.

Bước 4: Kết luận, nhận định: GV ghi nhận câu trả lời của HS, trên cơ sở đó dẫn dắt HS vào bài học mới: Bài 38: Dữ liệu và thu thập dữ liệu.

[2.1.TC1a: HS quan sát thiết bị hiển thị và thực hiện tương tác được xác định rõ ràng (lắng nghe, trích xuất dữ liệu) với nội dung số (Video AI) để nhận biết tình huống toán học.]

2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI

Hoạt động 1: Dữ liệu thống kê

a. Mục tiêu:

- Nắm được khái niệm dữ liệu

- Giúp hs nhận diện số liệu, phát hiện giá trị không hợp lí

b. Nội dung: Đọc thông tin sgk, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

Hoạt động 2: Thu thập dữ liệu thống kê

a. Mục tiêu:

- Giúp hs làm quen với một số phương pháp thu thập dữ liệu đơn giản (quan sát, làm thí nghiệm, lập phiếu hỏi) thông qua các ví dụ cụ thể

- HS lựa chọn được phương pháp thu thập dữ liệu phù hợp trong một số tình huống cụ thể

b. Nội dung: Đọc thông tin sgk, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS

d. Tổ chức thực hiện:

3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua bài tập

b. Nội dung: Nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của học sinh

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua bài tập

b. Nội dung: Nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của học sinh

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:

- GV yêu cầu HS làm bài tập 9.5, 9.6 – SGK tr.72 cho HS sử dụng kĩ thuật chia sẻ cặp đôi để trao đổi và kiểm tra chéo đáp án.

- GV dẫn dắt: Chúng ta đang học cách thu thập dữ liệu thủ công. Nhưng trong thế giới số, các công ty thu thập dữ liệu hoàn toàn tự động.

- GV yêu cầu: Các nhóm dùng AI Chatbot (ChatGPT/Copilot) tra cứu: Các ứng dụng trên Internet (như Youtube, Tiktok) thu thập 'dữ liệu' của người dùng bằng cách nào để biết chúng ta thích xem gì? Giải thích đơn giản cho học sinh lớp 6.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:

- HS suy nghĩ, trao đổi, thảo luận thực hiện nhiệm vụ.

- GV điều hành, quan sát, hỗ trợ.

Bước 3: Báo cáo, thảo luận: GV mời đại diện một vài HS trình bày miệng.

Kết quả:

Bài 9.5:

Để hoàn thiện bảng, ta sử dụng phương pháp thu nhập dữ liệu: quan sát, thí nghiệm, lấy thông tin từ những nguồn có sẵn...

Bài 9.6:

…………………………………………..

Câu hỏi mở rộng: Các ứng dụng Internet thu thập dữ liệu bằng phương pháp "Quan sát tự động": Chúng ghi lại thời gian chúng ta dừng lại xem một video, số lượt thả tim, lịch sử tìm kiếm... Từ những dữ liệu là số đó, máy tính phân tích thói quen và đề xuất các video mà chúng ta chắc chắn sẽ thích xem tiếp.

Bước 4: Kết luận, nhận định:

- GV nhận xét, đánh giá khả năng vận dụng làm bài tập, chuẩn kiến thức và lưu ý lại một lần nữa các lỗi sai hay mắc phải cho lớp.

[6.2.TC1a: Sử dụng công cụ AI Chatbot cơ bản để tra cứu, tìm hiểu khái niệm Dữ liệu lớn (Big Data) và cách các nền tảng Internet ứng dụng phương pháp "Quan sát" để thu thập dữ liệu người dùng, giúp kết nối bài học Toán học với công nghệ kỉ nguyên số.]

* HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ