Giáo án NLS Công nghệ 12 LNTS kết nối Bài 1: Vai trò và triển vọng của lâm nghiệp

Nhiệm vụ 1: Tìm hiểu vai trò của lâm nghiệp

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS làm việc cặp đôi, khai thác thông tin mục I.1 SGK tr.7 và trả lời câu hỏi: Nêu vai trò của lâm nghiệp đối với đời sống con người.

- GV cung cấp thêm cho HS một số hình ảnh, video về vai trò của lâm nghiệp.

Cung cấp lâm sản
Bách hợp	Sâm Vũ Diệp
Cung cấp lâm sản
Tạo công ăn việc làm và thu nhập cho người dân
Rừng tín ngưỡng

- GV cung cấp thêm mã QR chứa đường dẫn đến kho dữ liệu hình ảnh, video số, và một đoạn tư liệu âm thanh số trích lục từ lễ hội cúng thần rừng truyền thống để minh họa sinh động cho vai trò tín ngưỡng.

- GV hướng dẫn HS quan sát Hình 1.2 SGK tr.7 và trả lời câu hỏi mục Khám phá SGK tr.8: Nêu các vai trò của lâm nghiệp đối với đời sống con người.

- GV cho HS đọc phần Thông tin bổ sung SGK – tr.8.

Theo báo cáo của Tổng cục Lâm nghiệp, năm 2022 cả nước đã khai thác 19,7 triệu gỗ. Giá trị xuất khẩu lâm sản năm 2022 ước đạt khoảng 16,928 tỉ USD, tăng 6,1% so với năm 2021. Trong đó, xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ ước đạt 15,85 tỉ USD, còn lại là lam sản ngoài gỗ đạt 1,1 tỉ USD.

Bước 2: HS tiếp nhận nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS sử dụng smartphone quét mã QR, truy cập internet để nghiên cứu hình ảnh, video và tệp âm thanh số.

- HS khai thác thông tin trong mục và tư liệu do GV cung cấp để trả lời câu hỏi.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 cặp đôi trình bày vai trò của lâm nghiệp đối với đời sống con người.

- GV mời đại diện 1 – 2 HS trả lời câu hỏi mục Khám phá SGK tr.8 (Đính kèm phía dưới Hoạt động 1).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, kết luận về vai trò của trồng rừng.

- GV chuyển sang nhiệm vụ mới. 

I. Vai trò của lâm nghiệp

1. Vai trò đối với đời sống con người

- Cung cấp lâm sản, đặc sản cây công nghiệp phục vụ cho nhu cầu tiêu dùng và xuất khẩu.

- Cung cấp nguyên liệu cho công nghiệp, nông nghiệp, xây dựng cơ bản.

- Cung cấp dược liệu quý phục vụ nhu cầu chữa bệnh và nâng cao sức khỏe cho con người.

- Tạo công ăn việc làm, mang lại nguồn thu nhập chính giúp ổn định đời sống của đồng bào các dân tộc miền núi.

- Vai trò tín ngưỡng.

1.2.NC1b: HS tiến hành đánh giá được độ tin cậy của dữ liệu môi trường tra cứu từ internet, thực hiện phân tích, diễn giải và trích lục thông tin chuẩn xác.

Nhiệm vụ 2: Tìm hiểu vai trò của chăm sóc rừng

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV trình chiếu hình ảnh kết hợp dẫn dắt về vai trò của lâm nghiệp đối với môi trường sinh thái.

Rừng phòng hộ đầu nguồn
Rừng phòng hộ ven biển
Rừng phòng hộ khu công nghiệp và đô thị
	Nấm thông
Rừng là môi trường sống của nhiều loài sinh vật

- GV yêu cầu HS trao đổi cặp đôi và trả lời câu hỏi mục Kết nối năng lực SGK tr.8: Sử dụng internet, sách, báo,... tìm hiểu về vai trò của lâm nghiệp trong việc ứng phó với biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường sinh thái. 

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- Các cặp đôi truy cập internet, sử dụng công cụ tìm kiếm Google để duyệt, lọc các bài báo khoa học, báo cáo môi trường đáng tin cậy.

- HS khai thác thông tin trong mục, tư liệu do GV cung cấp và trả lời câu hỏi.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 HS nêu vai trò của lâm nghiệp đối với môi trường sinh thái.

- GV mời đại diện 1 – 2 cặp đôi trả lời câu hỏi mục Kết nối năng lực SGK tr.8 (Đính kèm phía dưới Hoạt động 1).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá và kết luận về vai trò của lâm nghiệp đối với môi trường sinh thái.

- GV chuyển sang nội dung mới. 

2. Vai trò đối với môi trường sinh thái

- Việc bảo vệ, phát triền rừng phòng hộ đầu nguồn có vai trò điều hòa dòng chảy; chống xói mòn rửa trôi, giảm thiểu lũ lụt, hạn hán; giữ ổn định nguồn nước.

- Viêc bảo vệ, phát triển rừng phòng hộ ven biển có vai trò chắn sóng, chắn gió, chống cát bay, chống sự xâm nhập của nước mặn,...bảo vệ đồng ruộng và khu dân cư ven biển.

- Việc bảo vệ, phát triển rừng phòng hộ khu công nghiệp và khu đô thị có vai trò làm sạch không khí, giảm thiểu tiếng ồn, điều hòa khí hậu, tạo ra môi trường sống trong lành cho con người và tạo điều kiện cho công nghiệp phát triển.

- Rừng là môi trường sống của nhiều loài động vật, thực vật, vi sinh vật; là nơi bảo tồn đa dạng sinh học, đặc biệt đối với các loài nấm, thực vật, động vật quý hiếm.

5.2.NC1b: HS đánh giá nhu cầu thông tin, biết lựa chọn công cụ tìm kiếm số khả thi (Google Search) để giải quyết nhiệm vụ bài học.

Trả lời câu hỏi Khám phá SGK tr.8

Vai trò của lâm nghiệp đối với con người:

- Cung cấp lâm sản, đặc sản cây công nghiệp phục vụ cho nhu cầu tiêu dùng và xuất khẩu.

- Cung cấp nguyên liệu cho công nghiệp, nông nghiệp, xây dựng cơ bản.

- Cung cấp dược liệu quý phục vụ nhu cầu chữa bệnh và nâng cao sức khỏe cho con người.

- Tạo công ăn việc làm, mang lại nguồn thu nhập chính giúp ổn định đời sống của đồng bào các dân tộc miền núi.

Trả lời câu hỏi Kết nối năng lực SGK tr.8

Vai trò của lâm nghiệp trong việc ứng phó với biến đổi khí hậu và bảo vệ môi trường sinh thái:

- Hấp thụ khí , sản sinh ra khí cho khí quyển.

- Giảm hiện tượng hiệu ứng nhà kính, nóng lên toàn cầu.

Nhiệm vụ 1: Tìm hiểu đối tượng là các cơ thể sống, có chu kì sinh trưởng dài.

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV giao nhiệm vụ cho HS khai thác thông tin mục III.1 SGK tr.9, 10 và điền vào Phiếu học tập số 2: Đặc trưng cơ bản của sản xuất lâm nghiệp.

- Nhiệm vụ: Tóm tắt 4 đặc trưng cơ bản dưới dạng một sơ đồ tư duy trực quan bằng cách sử dụng các ứng dụng số miễn phí (XMind, Canva hoặc MindMeister).

- GV cung cấp cho HS một số tư liệu cho HS tham khảo:

Cây trầm hương	Cây lim
Cây cao su	Cây cà phê

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS khai thác thông tin trong tin trong mục và tư liệu do GV cung cấp, hoàn thành Phiếu học tập số 2 và trả lời câu hỏi. 

- HS làm việc cặp đôi, thao tác trên thiết bị, thiết kế cấu trúc sơ đồ, chỉnh sửa màu sắc, hình khối để thể hiện rõ nét 4 đặc trưng.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 nhóm nêu những lưu ý của đối tượng là các cơ thể sống, có chu kì sinh trưởng dài theo Phiếu học tập số 2.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, hoàn chỉnh Phiếu học tập số 1.

- GV kết luận về đặc trưng cơ bản của sản xuất lâm nghiệp.

- GV chuyển sang nhiệm vụ mới. 

III. Đặc trưng cơ bản của sản xuất lâm nghiệp

1. Đối tượng là các cơ thể sống, có chu kì sinh trưởng dài

- Đối tượng của sản xuất lâm nghiệp là cây rừng có chu kì sống dài, thời gian từ khi trồng đến khi thu hoạch có thể kéo dài hàng chục năm. 

- Để sản xuất lâm nghiệp đảm bảo tính ổn đinh, hiệu quả cao, cần chú ý:

+ Lựa chọn đối tượng cây rừng phù hợp với thời gian giao rừng, cho thuê rừng.

+ Lập kế hoạch sản xuất phù hợp với từng giai đoạn sinh trưởng, phát triển của cây rừng.

+ Trồng xen canh cây trồng ngắn ngày phù hợp dưới tán rừng để tạo thu nhập thường xuyên và nâng cao hiệu quả kinh tế.

+ Thường xuyên chọn lọc, duy trì chất lượng các giống hiện có, nhập nội những giống tốt, tiến hành lai tạo để tạo ra những giống mới có năng suất cao, chất lượng tốt, thích hợp với điều kiện từng vùng và từng địa phương.

3.1.NC1b: HS tự tạo và chỉnh sửa được nội dung số ở các định dạng đa phương tiện (hình ảnh/sơ đồ tư duy số), biết lựa chọn cách thể hiện bản thân khoa học và sáng tạo thông qua phương tiện số.

Nhiệm vụ 2: Tìm hiểu địa bàn rộng lớn, khó khăn về giao thông và cơ sở vật chất.

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS làm việc cặp đôi, khai thác thông tin mục III.2 SGK tr.10 và điền Phiếu học tập số 2.

- GV cung cấp một số tư liệu cho HS tham khảo:

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS khai thác thông tin trong mục, tư liệu do GV cung cấp và trả lời câu hỏi.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 HS nêu những lưu ý về địa bàn rộng lớn, khó khăn về giao thông và cơ sở vật chất.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến bổ sung (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

GV nhận xét, đánh giá và kết luận về đặc trưng cơ bản của sản xuất lâm nghiệp.

2. Địa bàn rộng lớn, khó khăn về giao thông và cơ sở vật chất

- Thực hiện việc giao đất, giao rừng cho hộ gia đình, cá nhân, cộng đồng và tổ chức theo đúng quy định của pháp luật nhằm xây dựng nền lâm nghiệp xã hội với sự tham gia tích cực của mọi thành phần kinh tế.

- Tiến hành điều tra, theo dõi diễn biến về khí hậy, nguồn tài nguyên để quy hoạch , bố trí hình thức sản xuất lâm nghiệp phù hợp với từng khu vực.

- Xây dựng phương hướng sản xuất kinh doanh, cơ sở vật chất, kĩ thuật phù hợp với đặc điểm và yêu cầu sản xuất lâm nghiệp ở từng vùng.

Nhiệm vụ 3: Tìm hiểu ngành sản xuất đa dạng và có nhiều lợi ích đặc thù

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS làm việc cặp đôi, khai thác thông tin mục III.3 SGK tr.10 và điền Phiếu học tập số 2.

- GV cung cấp một số tư liệu cho HS tham khảo:

Ngành sản xuất lâm nghiệp:

Quản lí rừng	Trồng rừng
Bảo vệ rừng	Chế biến lâm sản

Sản phẩm:

Gỗ	Nấm
Mây, tre

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS khai thác thông tin trong mục, tư liệu do GV cung cấp và trả lời câu hỏi.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 HS nêu lưu ý về ngành sản xuất đa dạng sản phẩm và có nhiều lợi ích đặc thù.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến bổ sung (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

GV nhận xét, đánh giá và kết luận về đặc trưng cơ bản của sản xuất lâm nghiệp.

3. Ngành sản xuất đa dạng và có nhiều lợi ích đặc thù

- Tuân thủ quy định của pháp luật và các điều ước quốc tế về lâm nghiệp.

- Đảm bảo hài hòa các lợi ích (kinh tế, an sinh xã hội, quốc phòng, an ninh, đa dạng dinh học, ứng phó với biến đổi khí hậu,...).

Nhiệm vụ 4: Tìm hiểu sản xuất lâm nghiệp mang tính thời vụ cao

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS làm việc cặp đôi, khai thác thông tin mục III.4 SGK tr.10và hoàn thành Phiếu học tập số 2.

- GV cung cấp một số tư liệu cho HS tham khảo:

Trang bị công cụ, máy móc	Trồng xen canh vườn cao su

- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi mục Kết nối năng lực SGK tr.11: Tìm hiểu một số loại lâm sản ngoài gỗ trong các khu rừng trồng của nước ta. 

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS khai thác thông tin trong mục, tư liệu do GV cung cấp và trả lời câu hỏi.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 HS nêu lưu ý về sản xuấ lâm nghiệp mang tính thời vụ cao.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến bổ sung (nếu có).

- GV nhận xét, đánh giá, hoàn chỉnh Phiếu học tập số 2.

- GV gọi 1 – 2 HS trả lời câu hỏi mục Kết nối năng lực SGK tr.11 (Đính kèm phía dưới Hoạt động 3). 

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

GV nhận xét, đánh giá và kết luận về đặc trưng cơ bản của sản xuất lâm nghiệp.

4. Sản xuất lâm nghiệp mang tính thời vụ cao

- Có giải pháp hợp lí về tổ chức lao động; cung ứng vật tư - kĩ thuật; trang bị công cụ, máy móc,..

- Tạo việc làm cho người lao động ở trong thời kì nông nhàn (trồng xen canh cây trồng phù hợp, phát triển ngành nghề dịch vụ lâm nghiệp,...).

Trả lời câu hỏi Kết nối năng lực SGK tr.11

Một số loại lâm sản ngoài gỗ trong các khu rừng trồng của nước ta:

+ Sản phẩm của các cây thuộc nhóm lâm nghiệp như: tre, nứa, suối, vầu. 

+ Các sản phẩm hoang dại từ rừng, các nguyên liệu trong rừng như: cánh kiến , nhựa cây, quả có dầu, quả có hạt.

KẾT QUẢ PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2