Giáo án NLS Quốc phòng an ninh 11 Bài 8: Lợi dụng địa hình, địa vật

Giáo án NLS Giáo dục quốc phòng an ninh 11 (bộ SGK thống nhất từ 2026 - 2027) Bài 8: Lợi dụng địa hình, địa vật. Với năng lực số được tích hợp, tiết học sẽ giúp học sinh làm quen và ứng dụng công nghệ, tin học. KHBD này là file word, tải về dễ dàng. Là mẫu giáo án mới nhất để giáo viên dạy tốt môn học.

=> Giáo án tích hợp NLS Quốc phòng an ninh 11 (bộ SGK thống nhất)

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

   

BÀI 8. LỢI DỤNG ĐỊA HÌNH, ĐỊA VẬT

I. MỤC TIÊU

1. Về kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

  • Phân tích được khái niệm các loại địa hình, địa vật; ý nghĩa, yêu cầu khi lợi dụng địa hình, địa vật. Biết được cách lợi dụng địa hình, địa vật che khuất, che đỡ và cách vận động khi vượt qua địa hình trống trải.
  • Thực hành được các động tác kĩ thuật phù hợp với các loại địa hình, địa vật trong các tình huống diễn ra.
  • Xây dựng ý thức, thái độ nghiêm túc trong học tập, không ngại khó, ngại bẩn.

2. Năng lực

Năng lực chung: 

  • Năng lực giao tiếp và hợp tác: khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập hay theo nhóm; Trao đổi tích cực với giáo viên và các bạn khác trong lớp.
  • Năng lực tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
  • Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc nhóm, tư duy logic, sáng tạo khi giải quyết vấn đề.

Năng lực đặc thù:

  • Nhận thức về các vấn đề quốc phòng, an ninh: nêu được các nội dung phòng không nhân dân; kĩ năng quan sát, nghe, phát hiện địch, chỉ mục tiêu, truyền tin liên lạc, báo cáo.
  • Vận dụng các kiến thức, kĩ năng quân sự đã học vào cuộc sống:  Thực hiện được những kĩ năng cơ bản về kĩ thuật chiến đấu bộ binh, chiến thuật bộ binh.

Năng lực số:

  • 1.2.NC1b: HS tiến hành đánh giá được các dữ liệu, thông tin và hình ảnh số khác nhau trên màn hình chiếu để phân biệt đặc điểm của vật che khuất và vật che đỡ. 
  • 1.3.NC1b: HS triển khai được việc tổ chức, sắp xếp thông tin, sơ đồ phân loại địa hình và nguyên tắc lợi dụng địa hình, địa vật trong môi trường số có cấu trúc (bảng tóm tắt điện tử). 
  • 2.1.NC1b: HS chỉ cho người khác thấy phương tiện giao tiếp/ghi hình số phù hợp nhất (dùng camera điện thoại thông minh quay video thao tác) để quan sát, đối chiếu và nhận xét động tác thực hành. 
  • 5.3.NC1b: HS áp dụng xử lý nhận thức của cá nhân và tập thể để giải quyết tình huống thực tế, xây dựng sơ đồ số hóa các vật che khuất, che đỡ trong khuôn viên trường.

Năng lực AI:

  • 11.C3.MR2: HS phân tích được cách thức vận hành của công nghệ AI (thị giác máy tính, nhận dạng ảnh hồng ngoại, cảm biến nhiệt từ thiết bị bay không người lái) trong việc phát hiện dấu vết con người ẩn nấp sau địa hình, địa vật, từ đó hiểu sâu sắc yêu cầu ngụy trang bí mật. 
  • 11.C3.MR1: HS vận dụng được kỹ thuật prompt nâng cao (ràng buộc định dạng, chia nhỏ nhiệm vụ tác chiến giả định) để yêu cầu Chatbot AI gợi ý phương án ngụy trang và cung đường cơ động qua địa hình trống trải, sau đó tự kiểm chứng và đối chiếu với thực địa.

3. Phẩm chất:

  • Yêu thích môn học, có thái độ học tập và rèn luyện tốt. Luôn yêu quê hương, yêu đất nước, có ý thức trách nhiệm, tổ chức kỉ luật, sẵn sàng nhận và hoàn thành nhiệm vụ được giao.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

  • SGK, SGV, SBT môn Giáo dục quốc phòng và an ninh lớp 11, Giáo án.
  • Súng tiểu liên AK (CKC), bia số 6, bia số 7, cờ địch, cờ chỉ huy, còi. 
  • Bãi tập: Vị trí lên lớp và các vị trí để HS luyện tập.
  • Máy tính, máy chiếu, bài giảng PowerPoint, video mô phỏng chiến thuật tác chiến và công nghệ trinh sát quang điện tử/AI.

2. Đối với học sinh

  • SGK, SBT môn Giáo dục quốc phòng và an ninh lớp 11.
  • Vở ghi, bút, tranh ảnh, tư liệu sưu tầm có liên quan đến nội dung bài học và dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.
  • Điện thoại thông minh (sử dụng có hướng dẫn của GV để quay video phân tích động tác và tra cứu sơ đồ số).

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Tạo sự tò mò và kích thích HS tìm hiểu các loại địa hình, địa vật và cách lợi dụng địa hình, địa vật ở bài học mới.

b. Nội dung: 

GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi phần Mở đầu trong SGK tr.50.

- GV dẫn dắt vào bài học.

c. Sản phẩm học tập: HS dựa vào kiến thức và hiểu biết cá nhân để đưa ra câu trả lời.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV trình chiếu Hình 8.1 (SGK tr.50) trên màn hình chiếu:

kenhhoctap

- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi: Theo em, chiến sĩ trong hình 8.1 lợi dụng bụi cây, ụ đất để làm gì?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS quan sát dữ liệu hình ảnh số trên màn hình, đánh giá bối cảnh thực địa, suy nghĩ và trao đổi nhanh câu trả lời theo cặp đôi.

- GV quan sát, hướng dẫn và hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời 1 - 2 HS trả lời câu hỏi: Hình 8.1a – chiến sĩ lợi dụng bụi cây để ẩn nấp, quan sát địch; hình 8. 1b – chiến sĩ lợi dụng ụ đất để nổ súng tiêu diệt địch.

- Các HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, tuyên dương câu trả lời của HS.

- GV dẫn dắt vào nội dung bài. 

Để hiểu rõ hơn, chúng ta sẽ tìm hiểu trong bài học hôm nay - Bài 8.  Lợi dụng địa hình, địa vật.

- Năng lực số:

  • 1.2.NC1b: HS tiến hành đánh giá được các dữ liệu hình ảnh số khác nhau để phân tích mục đích hành động của người chiến sĩ khi tiếp cận địa vật thực tế.

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1. Tìm hiểu các loại địa hình, địa vật

a. Mục tiêu: HS nắm được các loại địa hình, địa vật làm cơ sở học tập các nội dung tiếp theo.

b. Nội dung: 

- GV hướng dẫn HS đọc thông tin SGK tr.50 và tóm tắt nội dung.

- GV rút ra kết luận về các loại địa hình, địa vật.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS về các loại địa hình, địa vật.

d. Tổ chức hoạt động:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

   

Hoạt động 2: Tìm hiểu ý nghĩa, yêu cầu khi lợi dụng địa hình, địa vật

a. Mục tiêu: HS phân tích được ý nghĩa, yêu cầu khi lợi dụng địa hình, địa vật làm cơ sở học tập các nội dung tiếp theo.

b. Nội dung: 

GV yêu cầu HS đọc thông tin trong SGK tr.51, tóm tắt nội dung.

- GV rút ra kết luận về ý nghĩa, yêu cầu khi lợi dụng địa hình, địa vật.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS về ý nghĩa, yêu cầu khi lợi dụng địa hình, địa vật.

d. Tổ chức hoạt động:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HSDỰ KIẾN SẢN PHẨMNLS/AI

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV hướng dẫn HS đọc thông tin trong SGK, trả lời câu hỏi:

Tại sao khi lợi dụng địa hình, địa vật hành động phải khéo léo, bí mật và tránh lợi dụng địa hình, địa vật đột xuất?

- GV đặt câu hỏi mở rộng tích hợp AI: Trong tác chiến hiện đại, đối phương sử dụng thiết bị bay không người lái (UAV) tích hợp công nghệ AI (như xử lý ảnh nhiệt, thị giác máy tính nhận dạng chuyển động bất thường) để quét mục tiêu. Điều đó đặt ra yêu cầu ngụy trang và giữ nguyên hiện trạng địa vật như thế nào?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS tự nghiên cứu tài liệu SGK, thảo luận nhóm đôi: phân tích nguyên lý AI trinh sát tự động phát hiện rung động hoặc hình dáng lạ, từ đó làm rõ yêu cầu không rung động địa vật và tránh vật đột xuất.

- GV theo dõi, hỗ trợ HS trong quá trình học tập. 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV gọi 1 – 2 HS trả lời câu hỏi:

Khi lợi dụng địa hình, địa vật, phải khéo léo, bí mật, không làm rung động vật lợi dụng, phù hợp với màu sắc địa hình để địch khó phát hiện.

Khi lợi dụng địa hình, địa vật, tránh lợi dụng vật đột xuất vì vật đột xuất thường là nơi nghi ngờ của địch, nếu ta lợi dụng sẽ không an toàn.

- GV tóm tắt nội dung, phân tích, giảng giải và rút ra kết luận về ý nghĩa, yêu cầu lợi dụng địa hình, địa vật.

- HS ghi chép nội dung, chia sẻ và phát biểu ý kiến (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét và kết luận.

- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.

II. Cách lợi dụng địa hình địa vật

1. Ý nghĩa, yêu cầu

- Ý nghĩa: Lợi dụng địa hình, địa vật để che giấu hành động chiến đấu, thuận lợi cho việc sử dụng

vũ khí tiêu diệt địch và bảo vệ mình.

- Yêu cầu: Theo dõi được địch nhưng địch khó phát hiện ta, tiện đánh địch nhưng địch khó đánh ta; hành động phải khéo léo, bí mật, tinh khôn; nguỵ trang phù hợp với màu sắc địa hình xung quanh, không làm thay đổi hình dáng và rung động vật lợi dụng; tránh lợi dụng địa vật đột xuất.

- Tác động của công nghệ AI trinh sát: Hệ thống AI có thể nhận diện ngay sự biến dạng màu sắc, thân nhiệt hoặc chuyển động dù rất nhỏ; do đó chiến sĩ phải triệt để tuân thủ quy tắc ngụy trang tàng hình quang học và nhiệt.

   

   

   

   

   

   

   

   

   

11.C3.MR2: HS phân tích được cách thức công nghệ AI (thị giác máy tính, phân tích ảnh nhiệt từ thiết bị trinh sát tự hành) vận hành để nhận dạng mục tiêu ẩn nấp, từ đó khắc sâu yêu cầu bí mật, không làm rung động địa vật.

Hoạt động 3: Tìm hiểu cách lợi dụng vật che khuất 

a. Mục tiêu: HS nắm được mục đích, vị trí, tư thế động tác khi lợi dụng vật che khuất.

b. Nội dung: 

GV yêu cầu HS đọc thông tin SGK tr.51 - 52, tóm tắt nội dung và trả lời câu hỏi.

- GV hướng dẫn HS rút ra kết luận về cách lợi dụng vật che khuất.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS về cách lợi dụng vật che khuất.

d. Tổ chức hoạt động:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

   

Hoạt động 4: Tìm hiểu cách lợi dụng vật che đỡ

a. Mục tiêu: HS nắm được mục đích, vị trí, tư thế động tác khi lợi dụng vật che đỡ.

b. Nội dung: 

GV yêu cầu HS nghiên cứu trường hợp và thông tin trong SGK tr.52 để trả lời câu hỏi.

- GV rút ra kết luận về cách lợi dụng vật che đỡ.

c. Sản phẩm học tập: HS thực hiện động tác khi lợi dụng vật che đỡ

d. Tổ chức hoạt động:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HSDỰ KIẾN SẢN PHẨM

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV nêu tên nội dung và thời gian: Lợi dụng địa hình, địa vật che đỡ; thời gian. ... phút.

- GV hướng dẫn HS đọc thông tin kết hợp quan sát hình 8.5 tr 52 SGK.

kenhhoctap

- GV yêu cầu HS thảo luận nhóm và trả lời câu hỏi: Nêu những điểm giống và khác nhau về vị trí lợi dụng vật che khuất và vật che đỡ? 

GV thuyết trình tư thế, động tác khi lợi dụng.

- GV nêu tình huống.

- GV tổ chức, hướng dẫn HS thảo luận nhóm bàn cách xử trí, kết luận và hướng dẫn hành động.

- GV nêu câu hỏi: Trước tình huống đó, hành động của chiến sĩ như thế nào? Lợi dụng vị trí nào, động tác lợi dụng ra sao?

+ GV hướng dẫn hành động: GV làm nhanh đối với súng tiểu liên AK; GV làm chậm phân tích đối với súng tiểu liên AK.

- GV nêu điểm chú ý.

- GV thực hiện tổng hợp bằng súng tiểu liên AK..

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc thông tin SGK tr.47 thảo luận và trả lời câu hỏi, sau đó ghi chép tóm tắt nội dung.

- HS rút ra kết luận về tiếp nhận, thu gom, phân loại, bảo quản, thanh lí, tiêu huỷ vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ theo hướng dẫn của GV.

- GV theo dõi, hỗ trợ HS trong quá trình học tập. 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời 1 – 2 HS trả lời câu hỏi:

+ Điểm giống nhau: Lợi dụng để che giấu hành động khi quan sát, vận động, ẩn nấp; vị trí lợi dụng vật che khuất và che đỡ như nhau.

+ Điểm khác nhau: Lợi dụng để bắn súng, ném lựu đạn, làm công sự, bố trí vật cản chỉ lợi dụng vật che đỡ, vị trí lợi dụng chủ yếu ở phía sau hoặc phía sau bên phải vật,...

+ Chiến sĩ ..... lợi dụng ... để ....; Vị trí lợi dụng ..... Động tác lợi dụng ....

- Các nhóm lắng nghe, nhận xét, bổ sung cho nhóm bạn.

- GV phân tích, nhận xét và thống nhất về cách lợi dụng vật che đỡ.

- HS ghi chép nội dung, chia sẻ và phát biểu ý kiến (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét và kết luận.

- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.

b) Lợi dụng vật che đỡ

- Mục đích: Lợi dụng vật che ddwox để che giấu hành động, tránh được đạn bắn thẳng, mảnh bom, mảnh đạn.

- Vị trí: Lợi dụng để che giấu hành động khi quan sát, vận động, ẩn nấp.
- Tư thế, động tác khi lợi dụng:

+ Khi lợi dụng ụ đất cao 1,3 – 1,4 m.

  • Khi vận động: Vận dụng động tác đi khom, đến cách vật lợi dụng 1 – 2 m dừng lại quan sát, kiểm tra, sau đó tiếp cận ụ đất.
  • Khi lợi dụng: Áp sát vào ụ đất, người nghiêng sang phải, chân trái gập, chân phải thẳng tự nhiên, xách súng hoặc 2 tay cầm súng để sẵn sàng bắn.

+ Khi lợi dụng ụ đất cao khoảng 0,6 m.

  • Khi tiếp cận: Tiếp cận ụ đất bằng động tác bò, lê, ....
  • Khi lợi dụng: Người ngồi hoặc quỳ, tay phải xách súng bên hông hoặc hai tay nâng súng lên để bắn.

+ Lợi dụng ụ đất cao khoảng 0,3 – 0,4 m.

  • Khi tiếp cận: Tiếp cận ụ đất bằng động tác lê thấp, trườn.
  • Khi lợi dụng: Người nằm sấp hoặc nằm nghiêng để quan sát, súng có thể đặt ở bên phải người hoặc để ở bên hông phải, hoặc hai tay cầm súng sẵn sàng chiến đấu.

+ Lợi dụng gốc cây.

  • Khi tiếp cận: Cơ bản giống như ụ đất.
  • Khi lợi dụng: Tuỳ theo gốc cây to hay nhỏ để chọn tư thế cho phù hợp. Nghiêng người thu nhỏ mục tiêu, súng dọc theo thân người, khi cần sử dụng kết hợp hai tay nâng súng để bắn.
  • Khi rời khỏi vị trí: Lùi lại 1 đến 2 bước rồi tiến, nếu mới sử dụng vũ khí xong thì phải nghiêng người rồi mới vận động.

   

Hoạt động 5: Tìm hiểu cách vượt qua địa hình trống trải

a. Mục tiêu: HS nắm được tư thế, động tác khi vượt qua địa hình trống trải.

b. Nội dung: 

GV yêu cầu HS thông tin trong SGK tr.53.

- GV rút ra kết luận vềcách vượt qua địa hình trống trải

c. Sản phẩm học tập: HS thực hiện được tư thế, động tác khi vượt qua địa hình trống trải.

d. Tổ chức hoạt động:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

   

C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: HS nắm lại vị trí, tư thế, động tác khi lợi dụng và thực hành lợi dụng các loại địa hình, địa vật.

b. Nội dung: GV giao nhiệm vụ, HS thảo luận, thực hiện yêu cầu.

c. Sản phẩm học tập: HS thực hiện bài tập phần Luyện tập (SGK tr.53).

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV hướng dẫn HS đọc lại những kiến thức đã học và vận dụng thực hiện bài tập Luyện tập trong SGK tr.53:

Luyện tập hành động của chiến sĩ lợi dụng vật che khuất, che đỡ và vượt qua địa hình trống trải. 

+ Luyện tập cá nhân

Từng người tự nghiên cứu, thực hiện động tác, xác định vị trí, cách lợi dụng vật che khuất, che đỡ và vượt qua địa hình trống trải.

+ Luyện tập theo nhóm:

Luân phiên ở cương vị trưởng nhóm chỉ huy nhóm luyện tập theo các bước:

Bước 1: Tập chậm

Luyện tập chậm cho đến nhanh dẫn hành động của chiến sĩ lợi dụng vật che khuất, che đỡ và vượt qua địa hình trống trải (quá trình luyện tập sửa tập cho nhau).

Bước 2: Tập tổng hợp

Luyện tập nhanh, sát thực tế chiến đấu hành động của chiến sĩ lợi dụng vật che khuất, che đỡ và vượt qua địa hình trống trải (quá trình luyện tập sửa tập cho nhau).

- Hướng dẫn sử dụng thiết bị số: HS trong nhóm cử 01 bạn dùng điện thoại quay video ngắn 15-20 giây lúc bạn mình thực hiện động tác vận động tiếp cận và ẩn nấp, sau đó chiếu lại cho cả nhóm xem để nhận xét, chỉ ra điểm sai sót.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS thực hành luân phiên ngoài bãi tập. HS quay video và xem lại hình ảnh chuyển động chậm để sửa lỗi tư thế (lưng quá cao, súng chạm cành cây gây rung động...).

- GV quan sát, duy trì bãi tập, trực tiếp sửa sai cho từng bộ phận.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động thảo luận

- GV kiểm tra, mỗi tổ 2 –3 HS thực hiện nhanh động tác.

- HS tự nhận diện được lỗi sai qua video ghi hình (như nhấp nhô người khi chạy, làm rung lá cây) và khắc phục thành công. 

- GV yêu cầu các HS tổ khác quan sát, nhận xét, nêu ý kiến (nếu có). 

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá và chuẩn kiến thức. 

- GV chuyển sang nhiệm vụ mới.

-  Năng lực số:

  • 2.1.NC1b: HS chỉ cho người khác thấy phương tiện ghi hình số thích hợp (camera điện thoại quay video động tác) và tương tác phản hồi trực tiếp để chỉnh sửa kỹ thuật thực hành cho đồng đội.

D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: HS biết lợi dụng địa hình, địa vật phù hợp với điều kiện thực tế và trong các tình huống cụ thể.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện nhiệm vụ tại nhà.

c. Sản phẩm học tập:

- Nêu một số vật che khuất, che đỡ trong khuôn viên trường.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

   

Thông tin tải tài liệu:

Phía trên chỉ là 1 phần, tài liệu khi tải sẽ có đầy đủ. Xem và tải: Giáo án tích hợp NLS Quốc phòng an ninh 11 cả năm - Tại đây

Tài liệu khác

Chat hỗ trợ
Chat ngay