Giáo án NLS Quốc phòng an ninh 11 Bài 6: Giới thiệu một số loại súng bộ binh, thuốc nổ, vật cản và vũ khí tự tạo

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

BÀI 6. GIỚI THIỆU MỘT SỐ LOẠI SÚNG BỘ BINH, THUỐC NỔ, VẬT CẢN VÀ VŨ KHÍ TỰ TẠO

I. MỤC TIÊU

1. Về kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

• Nhận biết, phân loại được một số loại súng bộ binh, một số loại thuốc nổ, vật cản, vũ khí tự tạo.
• Nêu được tính năng, tác dụng của một số loại thuốc nổ thường dùng; cấu tạo, tác dụng của các loại đồ dùng gây nổ; tính năng, cấu tạo, tác dụng của một số loại vật cản và vũ khí tự tạo;
• Nêu được tính năng, cấu tạo, nguyên lí hoạt động và nguyên tắc tháo, lắp súng tiểu liên AK và biết thực hành tháo, lắp súng tiểu liên AK.

2. Năng lực

Năng lực chung: 

• Năng lực giao tiếp và hợp tác: khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập hay theo nhóm; Trao đổi tích cực với giáo viên và các bạn khác trong lớp.
• Năng lực tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
• Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc nhóm, tư duy logic, sáng tạo khi giải quyết vấn đề.

Năng lực đặc thù:

• Nhận thức về các vấn đề quốc phòng, an ninh: Trình bày được những kĩ năng cơ bản về kĩ thuật chiến đấu bộ binh, chiến thuật bộ binh; cách sử dụng súng tiểu liên AK, lựu đạn; các công cụ hỗ trợ và cách sử dụng, trường hợp được sử dụng công cụ hỗ trợ.
• Vận dụng các kiến thức, kĩ năng quân sự đã học vào cuộc sống: Thực hiện được những kĩ năng cơ bản về kĩ thuật chiến đấu bộ binh, chiến thuật bộ binh; sử dụng được súng tiểu liên AK; biết nhìn, nghe, phát hiện địch, chỉ mục tiêu, truyền tin liên lạc, báo cáo.

Năng lực số:

• 5.2.NC1a: HS đánh giá được nhu cầu cá nhân và áp dụng các công cụ số/video mô phỏng 3D để quan sát trực quan, nhận diện nhanh các loại súng bộ binh. 
• 3.2.NC1a: HS làm việc với các nguồn dữ liệu số khác nhau, sửa đổi, tinh chỉnh và tích hợp thông tin mô phỏng cấu tạo súng AK, thuốc nổ vào nội dung phiếu tóm tắt. 
• 2.5.NC1a: HS áp dụng chuẩn mực hành vi, tương tác đúng quy tắc và văn hóa ứng xử số khi tham gia thảo luận, trả lời câu hỏi và nhận xét đồng đẳng trên nền tảng học tập trực tuyến. 
• 3.3.NC1a: HS áp dụng đúng các quy định về bản quyền và giấy phép khi tìm kiếm, trích dẫn tư liệu, hình ảnh lịch sử về vũ khí tự tạo trên môi trường số. 

Năng lực AI:

• 11.C5.1: HS nêu được một số ví dụ về ứng dụng của mạng nơ-ron nhân tạo/AI trong hệ thống ngắm bắn quang điện tử và nhận dạng mục tiêu của vũ khí bộ binh hiện đại. 
• 11.A1.1: HS xây dựng được quy trình sử dụng an toàn và có trách nhiệm công cụ AI trong việc tra cứu gợi ý giải pháp xử lý sự cố kẹt súng, đảm bảo con người kiểm soát và tuân thủ tuyệt đối quy tắc an toàn quân sự.

3. Phẩm chất

• Yêu thích môn học, có thái độ học tập và rèn luyện tốt. Luôn yêu quê hương, yêu đất nước, có ý thức trách nhiệm, tổ chức kỉ luật, sẵn sàng nhận và hoàn thành nhiệm vụ được giao.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

• SGK, SGV, SBT môn Giáo dục quốc phòng và an ninh lớp 11, Giáo án;
• Súng thật (mô hình), tranh vẽ súng trường CKC, súng tiểu liên AK, súng trung liên RPD, súng diệt tăng B41, súng phóng lựu M79.
• Mô hình thuốc nổ TNT, thuốc nổ C4, kíp thường, nụ xùy, dây cháy chậm; tranh phóng to các loại hàng rào, hào chống tăng, vách đứng,...
• Video 3D mô phỏng nguyên lý hoạt động của súng tiểu liên AK, máy tính, máy chiếu, bài giảng PowerPoint, hệ thống câu hỏi tương tác trực tuyến.

2. Đối với học sinh

• SGK, SBT môn Giáo dục quốc phòng và an ninh lớp 11.
• Vở ghi, bút, tranh ảnh, tư liệu sưu tầm có liên quan đến nội dung bài học và dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.
• Mặc trang phục thống nhất theo quy định, đội mũ cứng, đi giày vải.
• Thiết bị số cá nhân (điện thoại thông minh/máy tính bảng) để tra cứu tài liệu và làm bài tập luyện tập tương tác.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: HS nêu được tên một số loại súng sử dụng trong lực lượng vũ trang hiện nay; từ đó, khơi dậy cho các em hứng thú học tập, tích cực tìm hiểu, nghiên cứu các nội dung bài học đặt ra.

b. Nội dung: 

- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi phần Mở đầu trong SGK tr.36.

- GV dẫn dắt vào bài học.

c. Sản phẩm học tập: HS kể được tên một số loại súng được sử dụng trong quân đội.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV trình chiếu đoạn clip ngắn/hình ảnh số giới thiệu tổng quan các loại vũ khí bộ binh trong Quân đội nhân dân Việt Nam.

- GV yêu cầu HS thảo luận nhóm đôi và trả lời câu hỏi phần Mở đầu trong SGK tr.36:

Kể tên một số loại súng được sử dụng trong quân đội mà em biết.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS quan sát clip/hình ảnh số, xác định nhu cầu tìm hiểu và vận dụng vốn hiểu biết để liệt kê các loại súng bộ binh theo cặp đôi.

- GV quan sát, hướng dẫn và hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời đại diện 2-3 nhóm trả lời câu hỏi:

Một số loại súng được sử dụng trong quân đội:

+ Các loại súng ngắn, như: TT-33; K54; K59; CZ 52; CZ 83,…

+ Các loại súng trường, như: AK-47; AKS; CKC; AK-103; APS; AMD 65,…

+ Các loại súng tiểu liên, như: PPS-43; K-50M; PM-63; PM5k,…

+ Các loại súng bắn tỉa, như: SVD; PSL; PSG-1,…

+ Các loại súng máy, như: NSV; RPD; RPK-74; M-60,…

+ Các loại súng chống tăng, như: RPG-7; RPG-2; RPG-29,…

- Các HS khác nhận xét, bổ sung (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, tuyên dương câu trả lời của HS.

- GV dẫn dắt vào nội dung bài. 

Để hiểu rõ hơn, chúng ta sẽ tìm hiểu trong bài học hôm nay - Bài 6. Giới thiệu một số loại súng bộ binh, thuốc nổ, vật cản và vũ khí tự tạo.

- Năng lực số:

• 5.2.NC1a: HS xác định nhu cầu nhận diện vũ khí và áp dụng công cụ trình chiếu video/hình ảnh số để quan sát trực quan các loại súng bộ binh.

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Súng bộ binh

a. Mục tiêu: HS nêu được khái niệm, những hiểu biết chung, tính năng, cấu tạo, nguyên lí hoạt động và quy tắc của súng tiểu liên AK. Từ đó, biết thực hành tháo, lắp thông thường súng tiểu liên AK.

b. Nội dung: 

- GV hướng dẫn HS đọc thông tin, quan sát hình ảnh SGK tr.36-41, trả lời câu hỏi và tóm tắt nội dung.

- GV rút ra kết luận về súng bộ binh.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS về súng bộ binh.

d. Tổ chức hoạt động:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

Hoạt động 2: Thuốc nổ, vật cản và vũ khí tự tạo

a. Mục tiêu: HS nhận biết, phân loại và nêu được tính năng, tác dụng của một số loại thuốc nổ thường dùng, đồ dùng gây nổ thường. Đồng thời, HS nêu được khái niệm, phân loại và nhận biết một số vật cản, vũ khí tự tạo.

b. Nội dung: 

- GV yêu cầu HS đọc thông tin, quan sát hình ảnh trong SGK tr.42-45, tóm tắt nội dung và trả lời câu hỏi.

- GV rút ra kết luận về thuốc nổ, vật cản và vũ khí tự tạo.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS về thuốc nổ, vật cản và vũ khí tự tạo.

d. Tổ chức hoạt động:

C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: HS củng cố kiến thức đã học, thành tạo động tác tháo, lắp thông thường súng tiểu liên AK.

b. Nội dung: GV giao nhiệm vụ, HS thảo luận, thực hiện yêu cầu.

c. Sản phẩm học tập: HS làm các bài tập phần Luyện tập (SGK tr.45).

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: HS biết vận dụng kiến thức đã học vào giải quyết một số nhiệm vụ, tình huống cụ thể về nhận thức và động tác thực hành liên quan đến bài học.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS thực hiện nhiệm vụ tại nhà.

c. Sản phẩm học tập:

- Xử lí tình huống của Thái khi thực hành tháo súng tiểu liên AK.

- Một loại vũ khí tự tạo mà quân và dân ta đã sử dụng trong chiến tranh giải phóng.

d. Tổ chức thực hiện:

Nhiệm vụ 1: Giải quyết tình huống khi Thái thực hành tháo súng tiểu liên AK

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV nêu yêu cầu: Khi thực hành tháo súng tiểu liên AK, do súng bị kẹt, học sinh Thái không thể tháo được bệ khoá nòng ra khỏi súng. Trong trường hợp này, Thái nên làm gì?

- GV hướng dẫn HS dựa vào kiến thức đã học về cách tháo súng tiểu liên AK để giải quyết vấn đề.

Gợi ý: Thái nên:

+ Nghiên cứu thận trọng để tìm hiểu xem súng tiểu liên AK bị kẹt ở bộ phận nào. Sau khi tìm ra vị trí bị két, Thái cần cân nhắc đưa ra phương án xử lí phù hợp. Thái không nên dùng sức mạnh để đập hoặc bẩy, tránh làm hư hỏng súng.

+ Nhờ sự trợ giúp từ phía giáo viên hướng dẫn.

+ Hướng dẫn ứng dụng AI: Thái có thể dùng AI tra cứu các nguyên nhân khiến bệ khóa nòng súng AK bị kẹt khi tháo lắp, từ đó xây dựng quy trình kiểm tra an toàn. Yêu cầu HS tuân thủ nguyên tắc: AI chỉ hỗ trợ phân tích nguyên lý, con người phải trực tiếp kiểm tra thực tế và tuyệt đối tuân theo quy tắc an toàn quân sự.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS thực hiện nhiệm vụ ở nhà.

- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- HS nộp kết quả cho GV vào buổi học tiếp theo.

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.

- GV chuyển sang nhiệm vụ tiếp theo.

Nhiệm vụ 2: Sưu tầm và kể cho các bạn trong lớp biết một loại vũ khí tự tạo mà quân và dân ta đã sử dụng trong chiến tranh giải phóng

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- Sưu tầm hình ảnh, tư liệu về một loại vũ khí tự tạo của quân dân ta trong chiến tranh giải phóng (như súng ngựa trời, giàn thun bắn lựu đạn, ong vò vẽ, mìn gạt...). Yêu cầu ghi rõ nguồn gốc trang thông tin điện tử, bảo đảm quyền tác giả.

- GV trình chiếu cho HS tham khảo một số loại vũ khí tự tạo mà quân và dân ta đã sử dụng trong chiến tranh giải phóng:

Súng ngựa trời

Giàn thun bắn lựu đạn

Hầm chông

Đánh giặc bằng ong vò vẽ

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS làm việc cá nhân/nhóm tại nhà, viết báo cáo xử lý tình huống và xây dựng bài sưu tầm.

- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- Nộp báo cáo và bài sưu tầm lên link Padlet/Google Drive lớp trước buổi học sau.

- Báo cáo có đầy đủ hình ảnh, chú thích ý nghĩa lịch sử và đường dẫn trích dẫn nguồn dữ liệu chính thống (Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam, Báo Quân đội nhân dân...).

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.

- GV kết thúc bài học.

- Năng lực số:

• 3.3.NC1a: HS áp dụng đúng các quy định về bản quyền và trích dẫn nguồn gốc dữ liệu, hình ảnh khi sưu tầm tư liệu lịch sử trên môi trường số.

- Năng lực AI:

• 11.A1.1: HS xây dựng được quy trình sử dụng AI an toàn để tìm hiểu nguyên nhân kẹt súng, đảm bảo tính chủ động và quyền kiểm soát tuyệt đối của con người trong an toàn vũ khí.

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ:

- Ôn lại kiến thức đã học:

+ Súng bộ binh

+ Thuốc nổ, vật cản và vũ khí tự tạo

- Làm bài tập trong SBT.

- Đọc và tìm hiểu trước Bài 7: Pháp luật về quản lí vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ.