Giáo án tích hợp AI Âm nhạc 9 Tiết 12: Lí thuyết Sơ lược về dịch giọng, Bài đọc nhạc số 2

CHỦ ĐỀ 3: KỈ NIỆM DƯỚI MÁI TRƯỜNG

TIẾT 12: LÍ THUYẾT ÂM NHẠC: SƠ LƯỢC VỀ DỊCH GIỌNG - ĐỌC NHẠC: BÀI ĐỌC NHẠC SỐ 2

I. NỘI DUNG CHI TIẾT BÀI HỌC

1. Lí thuyết âm nhạc: Sơ lược về dịch giọng

• Khái niệm: Dịch giọng là sự nâng lên hoặc hạ xuống cao độ so với bản gốc của một bản nhạc nhằm phù hợp với tầm giọng hát hoặc nhạc cụ. Khi dịch giọng, hoá biểu, tên nốt nhạc thay đổi nhưng tương quan về cao độ, trường độ giữa các âm vẫn giữ nguyên.
• Phương thức dịch giọng theo quãng:
  • Bước 1: Xác định cao độ cần dịch lên hay xuống theo quãng được lựa chọn.
  • Bước 2: Dịch chuyển tất cả các nốt nhạc của tác phẩm theo quãng đã chọn.
  • Ví dụ: Bài hát Bảy sắc cầu vồng ở giọng gốc Đô trưởng, khi dịch giọng lên quãng 2 trưởng (1 cung) sẽ chuyển sang giọng Rê trưởng.

2. Đọc nhạc: Bài đọc nhạc số 2

• Tính chất - Tác giả: Vui – Nhịp nhàng. Nhạc: Hoàng Long.
• Đọc gam La thứ và trục của gam: Luyện đọc thang âm La thứ (La - Si - Đô - Rê - Mi - Pha - Son - La) và các nốt trục (La - Đô - Mi - La).
• Tiết tấu chủ đạo: Nhịp 4/4 với các hình nốt đen, nốt móc đơn, nốt móc đơn chấm dôi liền kề nốt móc kép, và dấu lặng đơn.
• Hoạt động bổ trợ:
  • Đọc nhạc kết hợp gõ đệm theo phách.
  • Đọc nhạc theo hình thức nối tiếp: Chia nhóm đọc luân phiên các nét nhạc (Nhóm 1 đọc nét 1, 3; Nhóm 2 đọc nét 2, 4) kết hợp chọn nhạc cụ gõ đệm (trống nhỏ, thanh phách, tam giác cân).

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

1. Phát biểu được khái niệm dịch giọng và hiểu rõ hai yếu tố thay đổi (hoá biểu, tên nốt) cùng hai yếu tố giữ nguyên (tương quan cao độ, trường độ).
2. Biết cách vận dụng quy trình dịch giọng theo quãng để chuyển đổi một câu nhạc ngắn sang tầm giọng phù hợp.
3. Đọc đúng cao độ gam La thứ, trục của gam và các tên nốt trong Bài đọc nhạc số 2.
4. Thể hiện chính xác trường độ, âm hình tiết tấu nhịp 4/4 và tính chất vui, nhịp nhàng của bài đọc nhạc.
5. Phối hợp đồng đều khi thực hành đọc nhạc nối tiếp và sử dụng nhạc cụ gõ đệm theo nhóm.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX

• Slide 1: Tiêu đề
  • Nội dung: Lí thuyết âm nhạc: Sơ lược về dịch giọng & Đọc nhạc: Bài đọc nhạc số 2.
• Slide 2: Bản chất của Dịch giọng
  • Nội dung: Định nghĩa khái niệm dịch giọng. Bảng so sánh trực quan những yếu tố thay đổi và những yếu tố giữ nguyên khi dịch giọng.
• Slide 3: Thực hành dịch giọng theo quãng
  • Nội dung: Hình ảnh minh họa trích đoạn bài hát “Bảy sắc cầu vồng” từ giọng Đô trưởng dịch giọng lên Rê trưởng. Hướng dẫn học sinh tập hát câu nhạc sau khi dịch giọng.
• Slide 4: Luyện giọng gam La thứ
  • Nội dung: Hiển thị nốt nhạc gam La thứ và các nốt trục trên khuông nhạc. Học sinh luyện đọc cao độ theo tiếng đàn.
• Slide 5: Gõ âm hình tiết tấu nhịp 4/4
  • Nội dung: Trực quan sơ đồ tiết tấu của Bài đọc nhạc số 2. Hướng dẫn học sinh vỗ tay và gõ đệm theo phách ổn định.
• Slide 6: Thực hành Bài đọc nhạc số 2
  • Nội dung: Hiển thị toàn bộ bản nhạc của nhạc sĩ Hoàng Long. Học sinh tập đọc nhạc ghép cao độ toàn bài.
• Slide 7: Hoạt động nhóm: Đọc nối tiếp & Gõ đệm
  • Nội dung: Phân chia sơ đồ Lần 1 (Nhóm 1 và Nhóm 2 đọc luân phiên các nét nhạc) và Lần 2 (Sử dụng nhạc cụ gõ đệm như trống gõ, tam giác cân). Dặn dò chuẩn bị cho Tiết 13.