Giáo án tích hợp AI Ngữ văn 9 Bài 1: Thực hành tiếng Việt (1)

THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT: ĐIỂN TÍCH, ĐIỂN CỐ

I. NỘI DUNG CHI TIẾT BÀI HỌC

1. KHÁI NIỆM ĐIỂN TÍCH, ĐIỂN CỐ Định nghĩa: Điển tích, điển cố là những câu chuyện hoặc sự kiện, câu thơ, câu văn cũ đã được ghi chép lại, được sử dụng trong văn bản mới nhằm tạo hàm súc, trang trọng cho lời văn. Ví dụ: "Sen vàng lãng đãng như xa" (Nguyễn Du) lấy từ điển tích vua Hậu Chủ thời Ngũ Đại đúc vàng thành hình đóa sen cho phi tần đi lên để ngắm nhìn vẻ đẹp.

2. TÁC DỤNG CỦA ĐIỂN TÍCH, ĐIỂN CỐ Định nghĩa: Giúp câu văn, câu thơ có tính hàm súc, uyên bác, tránh lối diễn đạt thô tục, sỗ sàng, tăng tính trang trọng. Ví dụ: "Mắt xanh" (Nguyễn Du) là điển tích từ thời Tấn, chỉ cách nhìn người trọng thị, quý mến.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

1. Điển tích, điển cố có nguồn gốc chủ yếu từ văn học Trung Quốc hoặc thần thoại Hy Lạp, văn học cổ.

2. Được sử dụng để gửi gắm ý nghĩa sâu xa, thể hiện sự am hiểu văn hóa của tác giả.

3. Làm cho ngôn ngữ văn chương giàu hình ảnh, biểu cảm và có sức nặng tri thức.

4. Giúp người đọc hiểu sâu hơn về bối cảnh văn hóa mà tác giả muốn truyền tải.

5. Việc nhận diện điển tích, điển cố đòi hỏi sự hiểu biết về vốn kiến thức văn học cổ.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX

• Slide 1: Tiêu đề bài học Tiêu đề: THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT: ĐIỂN TÍCH, ĐIỂN CỐ Nội dung chính: Giới thiệu chung về đơn vị kiến thức cần thực hành.

• Slide 2: Khái niệm Tiêu đề: ĐIỂN TÍCH, ĐIỂN CỐ LÀ GÌ? Nội dung chính: Định nghĩa cốt lõi về điển tích, điển cố trong văn học.

• Slide 3: Ví dụ minh họa Tiêu đề: VÍ DỤ VỀ ĐIỂN TÍCH Nội dung chính: Phân tích ngắn gọn ví dụ "Sen vàng" hoặc "Mắt xanh".

• Slide 4: Tác dụng Tiêu đề: TÁC DỤNG CỦA ĐIỂN TÍCH, ĐIỂN CỐ Nội dung chính: Liệt kê các công dụng chính (hàm súc, uyên bác, trang trọng).

• Slide 5: Nguồn gốc Tiêu đề: NGUỒN GỐC ĐIỂN TÍCH, ĐIỂN CỐ Nội dung chính: Nêu nguồn gốc phổ biến (văn học cổ Trung Quốc, thần thoại).

• Slide 6: Tổng kết Tiêu đề: CÁCH NHẬN BIẾT VÀ SỬ DỤNG Nội dung chính: Tóm tắt yêu cầu khi nhận diện và vận dụng điển tích.