Giáo án điện tử KHTN 8 cánh diều Bài 41: Hệ sinh thái

CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI BÀI GIẢNG HÔM NAY!

KHỞI ĐỘNG

Quan sát hình 41.1, nêu tên một số loài sinh vật có trong quần xã và mối quan hệ giữa quần xã sinh vật với môi trường sống.

BÀI 41. HỆ SINH THÁI

NỘI DUNG BÀI HỌC

Hệ sinh thái

Trao đổi chất và chuyển hóa năng lượng trong hệ sinh thái

Chuỗi thức ăn và lưới thức ăn

Tầm quan trọng của việc bảo vệ một số hệ sinh thái điển hình của Việt Nam

1. HỆ SINH THÁI

Thảo luận nhóm

(1) Hệ sinh thái là gì?

2) Quan sát hình 41.2, nêu các thành phần cấu trúc cơ bản của hệ sinh thái và mối quan hệ giữa các thành phần này.

(3) Lấy ví dụ cho mỗi kiểu hệ sinh thái và cho biết thành phần của hệ sinh thái đó theo gợi ý bảng 41.1. Thành phần của một số hệ sinh thái.

(4) Hệ sinh thái được chia thành những nhóm nào? Cho ví dụ.

HỆ SINH THÁI

Quần xã sinh vật

Môi trường sống

Các thành phần trong quần xã (sinh vật sản xuất, sinh vật tiêu thụ, sinh vật phân giải) có mối quan hệ mật thiết với nhau và với các nhân tố trong môi trường sống.

Ví dụ

Hệ sinh thái chia thành 2 nhóm

Hệ sinh thái tự nhiên: sa mạc…

Hệ sinh thái nhân tạo: ruộng lúa…

II.CHUỖI THỨC ĂN VÀ LƯỚI THỨC ĂN

1. Chuỗi thức ăn

Từ đó, hãy rút ra chuỗi thức ăn gồm các sinh vật trên.

Thức ăn của linh miêu là gì? Động vật nào ăn thịt linh miêu?

Thức ăn của thỏ là gì? Động vật nào ăn thịt thỏ?

TRẢ LỜI CÂU 1,2 PHIẾU HỌC TẬP

Một chuỗi thức ăn gồm nhiều loài sinh vật có quan hệ dinh dưỡng với nhau.

Mỗi loài là một mắt xích của chuỗi.

2. Lưới thức ăn

Định nghĩa

là tập hợp các chuỗi thức ăn có những mắt xích chung.

Thành phần

Sinh vật sản xuất

Sinh vật tiêu thụ

Sinh vật phân giải

3. Tháp sinh thái

Tháp số lượng: thể hiện số lượng các thể sinh vật trên một đơn vị diện tích.

Tháp khối lượng: thể hiện khối lượng tổng số của tất cả các sinh vật trên một đơn vị diện tích hay thể tích ở mỗi bậc dinh dưỡng.

Tháp năng lượng: thể hiện số năng lượng được tích lũy trên một đơn vị diện tích hay thể tích trong một đơn vị thời gian ở mỗi bậc dinh dưỡng.

III. TRAO ĐỔI CHẤT VÀ CHUYỂN HÓA NĂNG LƯỢNG TRONG HỆ SINH THÁI

THẢO LUẬN NHÓM

Quan sát hình 41.6, mô tả quá trình trao đổi vật chất và chuyển hóa năng lượng trong hệ sinh thái

Sự trao đổi vật chất và chuyển hóa năng lượng trong hệ sinh thái được thực hiện qua 3 quá trình nối tiếp nhau:

Quá trình tổng hợp các chất hữu cơ nhờ chất vô cơ và năng lượng ánh sáng mặt trời ở nơi sinh vật sản xuất (thực vật, tảo, các vi sinh vật tự dưỡng…).

Quá trình trao đổi vật chất và tích tụ năng lượng của sinh vật tiêu thụ (động vật ăn thực vật, động vật ăn động vật, động vật ăn tạp) thông qua các chuỗi, lưới

Quá trình phân giải các chất hữu cơ thành chất vô cơ ở sinh vật phân giải (nấm, vi khuẩn).

Trong các quá trình đều mất đi một phần năng lượng dưới dạng nhiệt.

1. TẦM QUAN TRỌNG CỦA VIỆC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG