Giáo án NLS Ngữ văn 10 kết nối Bài 4: Viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề

Ngày soạn: .../.../...

Ngày dạy: .../.../....

TIẾT…: VIẾT BÁO CÁO NGHIÊN CỨU VỀ MỘT VẤN ĐỀ

I. MỤC TIÊU

1. Mức độ/ yêu cầu cần đạt:

-        HS nắm được cấu trúc của một báo cáo nghiên cứu.

-        HS hiểu được quy trình, cách thức viết một báo cáo nghiên cứu.

-        HS biết cách sử dụng trích dẫn, cước chú trong bài viết.

-        HS hiểu được những quy định về sở hữu trí tuệ để tránh đạo văn.

-        HS biết vận dụng các phương tiện phù hợp để hỗ trợ cho việc biểu đạt thông tin trong báo cáo nghiên cứu.

2. Năng lực

a. Năng lực chung

- Năng lực giải quyết vấn đề, năng lực tự quản bản thân, năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác...

b. Năng lực riêng biệt

- Năng lực thu thập thông tin liên quan đến bài học.

- Năng lực hợp tác khi trao đổi, thảo luận, hoàn thành văn bản Viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề.

- Năng lực tiếp thu tri thức, nắm được các yêu cầu đối với Viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề.

c. Năng lực số

- 2.2.NC1a: Khai thác và tra cứu dữ liệu số từ các nguồn học liệu mở, thư viện điện tử để tìm kiếm báo cáo nghiên cứu.

- 3.1.NC1b: Sử dụng thành thạo phần mềm soạn thảo văn bản để định dạng báo cáo, tạo cước chú và danh mục tài liệu tham khảo tự động.

- 5.2.NC1a: Hợp tác, chia sẻ tài liệu và chỉnh sửa bài viết chung trên các nền tảng điện toán đám mây.

- 6.1.NC1a: Sử dụng được các công cụ Trí tuệ nhân tạo (AI) cơ bản để hỗ trợ lập đề cương, gợi ý từ khóa tìm kiếm và rà soát lỗi chính tả, đạo văn.

3. Phẩm chất:

- Nghiêm túc trong học tập.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Chuẩn bị của giáo viên:

- KHBD;

- Phiếu bài tập, trả lời câu hỏi;

- Bảng phân công nhiệm vụ cho học sinh hoạt động trên lớp;

- Bảng giao nhiệm vụ học tập cho học sinh ở nhà;

- Máy tính, máy chiếu.

- Video AI được tạo bằng các công cụ AI để khởi động bài học.

- Công cụ AI hỗ trợ: ChatGPT, Copilot…

2. Chuẩn bị của học sinh: 

- SGK, SBT Ngữ văn 10, soạn bài theo hệ thống câu hỏi hướng dẫn học bài, vở ghi.

-        Thiết bị số: Máy tính bảng hoặc điện thoại thông minh (nếu điều kiện cho phép) có kết nối Internet.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1. KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, thu hút HS sẵn sàng HS thực hiện nhiệm vụ học tập học tập của mình từ đó khắc sâu kiến thức nội dung bài học.

b. Nội dung: GV yêu cầu HS báo cáo kết quả sưu tập, tìm hiểu một số báo cáo nghiên cứu mà mình sưu tầm được.

c. Sản phẩm: HS trình bày các sản phẩm mình sưu tầm được.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS báo cáo kết quả được giao từ tiết trước: Sưu tầm một số báo cáo nghiên cứu.

- Gv đặt câu hỏi: Theo em, khi nào chúng ta cần viết báo cáo nghiên cứu?

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS nghe GV nêu yêu cầu, hoàn thành bài tập để trình bày trước lớp.

- HS sử dụng công cụ tìm kiếm học thuật (ví dụ: Google Scholar) để truy xuất các báo cáo nghiên cứu định dạng PDF và trình chiếu màn hình thiết bị cá nhân để giới thiệu cho lớp.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời 2 – 3 HS chia sẻ.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ

- GV nhận xét, khen ngợi các HS đã chia sẻ.

- GV cũng có thể chiếu hình ảnh hoặc video về một số tình huống, bối cảnh mà trong đó người tham gia phải trình bày một báo cáo nghiên cứu (ví dụ: trong một hội thảo khoa học, cuộc thi nghiên cứu khoa học kĩ thuật dành cho HS…) và nêu vấn đề: Báo cáo nghiên cứu là văn bản trình bày kết quả nghiên cứu về một vấn đề dựa trên các dữ liệu khách quan, chính xác, đáng tin cậy. Viết báo cáo nghiên cứu là một hoạt động thực hành giúp bạn phát triển kĩ năng tìm hiểu, khám phá về đời sống xã hội và tự nhiên (con người, sự kiện, địa điểm, môi trường,...) qua tư liệu thu thập được và trình bày kết quả tìm hiểu, khám phá đó. Vấn đề nghiên cứu có thể là một vấn đề đời sống hoặc một vấn đề gợi ra từ tác phẩm văn học mà bạn đã đọc. Bài học hôm nay chúng ta cùng tìm hiểu yêu cầu và cách tiến hành khi viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề.

[2.2.NC1a: HS khai thác và tra cứu dữ liệu số từ các nguồn học liệu mở, thư viện điện tử để tìm kiếm báo cáo nghiên cứu.]

2. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Tìm hiểu các yêu cầu đối với viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề

a. Mục tiêu: Nắm được yêu cầu khi viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề.

b. Nội dung: HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời câu hỏi liên quan đến bài học.

 c. Sản phẩm học tập: HS trả lời các yêu cầu khi viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..
 

 Hoạt động 2: Đọc và phân tích bản tham khảo

a. Mục tiêu: HS phân tích được bài viết và nắm được những đặc điểm của bài viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề.

b. Nội dung: HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời câu hỏi liên quan đến bài học.

   c. Sản phẩm học tập: HS phân tích được bài viết tham khảo về viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề.

d. Tổ chức thực hiện:

Hoạt động 3: Thực hành viết theo các bước

a. Mục tiêu: Nắm được các kĩ năng viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề.

b. Nội dung: HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời câu hỏi liên quan đến bài học.

      c. Sản phẩm học tập: HS áp dụng các yêu cầu để viết bài.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..
 

Hoạt động 3: Viết bài

a. Mục tiêu: Nắm được các kĩ năng viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề.

b. Nội dung: HS sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời câu hỏi liên quan đến bài học.

      c. Sản phẩm học tập: HS áp dụng các yêu cầu để viết bài.

d. Tổ chức thực hiện:

3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..
 

4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức đã học để làm bài tập.

b. Nội dung: Sử dụng kiến thức đã học.

c. Sản phẩm học tập: Bài văn HS viết được bài viết báo cáo nghiên cứu về một vấn đề.

d. Tổ chức thực hiện:

          Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV nêu yêu cầu: Lựa chọn, lập đề cương cho một trong số các đề tài nghiên cứu sau

a.       Hình thức kể khan của người Ê-đê.

b.       Các địa danh trong sử thi "l-li-át" (lliad) của Hô-me-rơ (Homèros) trên bản đồ thế giới đương đại.

c.       Rừng và làng trong sử thi "Đăm Săn".

d.       Chiến tranh trong sử thi "l-li-át"của Hô-me-rơ.

- GV hướng dẫn:

+ Với đề tài Hình thức kể khan của người Ê- đê, có thể đặt các câu hỏi:

• Khan nghĩa là gì?
• Ai là người kể? Kể cho ai nghe? Người kể và người nghe có mối quan hệ như thế nào với nhau?
• Người Ê-đê thường kể khan khi nào? Ở đâu? Như thế nào?
• Kể khan có vai trò gì trong đời sống của người Ê-đê?
• Kể khan của người Ê-đê có gì khác với các diễn xướng sử thi của các dân tộc khác?

+ Với đề tài Các địa danh trong sử thi "l-li-át" của Hô-me-rơ trên bản đồ thế giới đương đại, có thể đặt các câu hỏi, ví dụ:

• Liệu những địa danh được nhắc tới trong sử thi l-li-át là có thực hay hư cấu?
• Liệu có thể tìm thấy dấu vết của những địa danh này trên bản đổ thế giới không? Nếu có thì hiện nay chúng nằm ở những khu vực nào?
• Bằng chứng nào cho thấy những địa danh đó thực sự tồn tại?

          Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS nghe yêu cầu và thực hiện viết bài văn theo các bước.

          Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- HS trình bày ý tưởng bài viết của mình, có thể hoàn thiện ở nhà và nộp vào tiết sau.

          Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ

- GV nhận xét, tổng kết hoạt động.

- GV gợi ý:

* HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

- GV dặn dò HS:

+ Xem lại nội dung bài học

+ Soạn bài: Trả bài