Hoàn cảnh: Hùng Vương thứ mười tám có người con gái tên là Mị Nương, người đẹp như hoa, tính nết hiền dịu. Vua muốn kén cho con một người chồng thật xứng đáng.
Sự xuất hiện của hai vị thần: Đến cầu hôn cùng lúc có hai vị thần tài giỏi ngang nhau: Sơn Tinh (thần núi Ba Vì) và Thủy Tinh (thần nước).

2. Sính lễ của Vua Hùng và cuộc đua tài

Quy định sính lễ: Vì hai thần tài năng ngang ngửa, vua bèn thách sính lễ gồm: Một trăm ván cơm nếp, một trăm tiệp bánh chưng, voi chín ngà, gà chín cựa, ngựa chín hồng mao, mỗi thứ một đôi.
Kết quả: Hôm sau, Sơn Tinh đến trước đem đủ sính lễ, rước Mị Nương về núi. Thủy Tinh đến sau, không lấy được vợ, đùng đùng nổi giận đem quân đuổi theo đòi cướp lại.

3. Cuộc chiến oai hùng giữa hai vị thần

Sức mạnh của Thủy Tinh: Gọi gió, làm giông bão, dâng nước cuồn cuộn làm ngập ruộng đồng, nhà cửa, thành Phong Châu nổi bành bành trên biển nước.
Sức mạnh của Sơn Tinh: Dùng phép thuật bốc từng quả đồi, dời từng dãy núi để chặn dòng nước lũ. Nước dâng lên cao bao nhiêu, Sơn Tinh làm cho đồi núi cao lên bấy nhiêu.
Ví dụ tiêu biểu: Sự kiên cường của Sơn Tinh: "Nước dâng lên cao bao nhiêu, đồi núi cao lên bấy nhiêu. Hai bên đánh nhau ròng rã mấy tháng trời, cuối cùng Thủy Tinh đuối sức, phải rút quân về."

4. Sự trả thù hằng năm của Thủy Tinh

Hệ quả: Từ đó, oán nặng thù sâu, hằng năm Thủy Tinh lại làm giông bão, dâng nước đánh Sơn Tinh nhưng đều nếm mùi thất bại.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

Giải thích hiện tượng tự nhiên: Truyền thuyết nhằm giải thích hiện tượng lũ lụt mang tính chu kỳ hằng năm ở lưu vực sông Hồng và vùng đồng bằng Bắc Bộ.
Hình tượng hóa công cuộc trị thủy: Sơn Tinh là biểu tượng cho sức mạnh kiên cường, ước vọng và khả năng chế ngự thiên tai, đắp đê trị thủy bảo vệ mùa màng của người Việt cổ.
Ý nghĩa sính lễ độc đáo: Các món sính lễ (cơm nếp, bánh chưng) phản ánh đặc trưng của nền văn minh lúa nước; các con vật quý (voi chín ngà, gà chín cựa, ngựa chín hồng mao) mang đậm màu sắc kỳ ảo.
Nghệ thuật xây dựng nhân vật: Sử trí tưởng tượng bay bổng, các chi tiết phóng đại, kỳ ảo để khắc họa hai thế lực đối lập của tự nhiên, tạo nên quy mô hoành tráng cho trận chiến.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX

Slide 1: Tiêu đề
- Tiêu đề chính: TRUYỀN THUYẾT SƠN TINH, THỦY TINH
- Nội dung: Văn bản đọc hiểu | Ngữ văn lớp 6 Kết nối tri thức.
Slide 2: Vua Hùng Vương kén rể
- Tiêu đề: CUỘC KÉN RỂ CỦA VUA HÙNG
- Nội dung: Vẻ đẹp của Mị Nương; Sự xuất hiện đồng thời của Sơn Tinh (Thần Núi) và Thủy Tinh (Thần Nước).
Slide 3: Cuộc thách sính lễ mang tính định đoạt
- Tiêu đề: SÍNH LỄ KỲ ẢO
- Nội dung: Các lễ vật mang đậm văn hóa lúa nước và các loài thú quý hiếm; Sơn Tinh đến trước rước Mị Nương về núi.
Slide 4: Diễn biến cuộc chiến oai hùng
- Tiêu đề: THẦN NÚI ĐẠI CHIẾN THẦN NƯỚC
- Nội dung: Thủy Tinh dâng nước, làm mưa gió ngập lụt thành Phong Châu; Sơn Tinh bốc đồi dời núi chặn dòng lũ.
Slide 5: Kết quả cuộc chiến và dấu ấn hằng năm
- Tiêu đề: CHIẾN THẮNG CỦA SƠN TINH
- Nội dung: Thủy Tinh đuối sức rút quân; Trận lụt lịch sử lặp lại hằng năm do oán hận của Thủy Tinh.
Slide 6: Tổng kết giá trị nội dung và nghệ thuật
- Tiêu đề: TỔNG KẾT BÀI HỌC
- Nội dung: Giải thích hiện tượng lũ lụt sông Hồng; Ca ngợi kỳ tích trị thủy của tổ tiên; Nghệ thuật phóng đại, kỳ ảo đặc sắc.