Giáo án NLS Âm nhạc 10 CĐ 3 Lí thuyết: Nhận biết giọng Son trưởng và Mi thứ
Giáo án NLS Âm nhạc 10 (bộ SGK thống nhất từ 2026 - 2027) CĐ 3 Lí thuyết: Nhận biết giọng Son trưởng và Mi thứ. Với năng lực số được tích hợp, tiết học sẽ giúp học sinh làm quen và ứng dụng công nghệ, tin học. KHBD này là file word, tải về dễ dàng. Là mẫu giáo án mới nhất để giáo viên dạy tốt môn học.
=> Giáo án tích hợp NLS Âm nhạc 10 (bộ SGK thống nhất)
Các tài liệu bổ trợ
Ngày soạn:…/…/…
Ngày dạy:…/…/…
PHẦN MỘT: KIẾN THỨC CHUNG
CHỦ ĐỀ 3: VỀ MIỀN KÍ ỨC
LÝ THUYẾT ÂM NHẠC
NHẬN BIẾT GIỌNG SON TRƯỞNG VÀ MI THỨ
I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức
Sau bài học này, HS sẽ:
- Nhận biết được các bản nhạc được viết ở giọng Son trưởng và Mi thứ.
2. Năng lực
- Năng lực chung:
- Tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
- Giao tiếp và hợp tác: có thói quen trao đổi, giúp đỡ nhau trong học tập; biết cùng nhau hoàn thành nhiệm vụ học tập theo sự hướng dẫn của thầy cô.
- Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc nhóm, có sáng tạo khi tham gia các hoạt động âm nhạc.
- Năng lực riêng:
- Biết vận dụng các kiến thức đã học về giọng Son trưởng, Mi thứ vào hoạt động tìm hiểu bản nhạc, học hát, chơi nhạc cụ, đọc nhạc,…
- Năng lực số :
- 1.2.NC1b: HS tiến hành phân tích, so sánh và đánh giá dữ liệu thị giác từ văn bản bản nhạc số (hóa biểu, âm kết thúc) trên màn hình máy chiếu để nhận diện dấu hiệu phân biệt giọng.
- 5.2.NC1b: HS lựa chọn và áp dụng công cụ số (ứng dụng đàn phím ảo Virtual Piano trên điện thoại) để trực tiếp đàn thử chuỗi âm gam Son trưởng và gam Mi thứ nhằm thẩm âm và phân biệt tính chất hai giọng.
- 6.2.NC1b: HS thực hành kỹ năng sử dụng công cụ kiểm tra số (Quizizz/Azota/website kenhhoctap.edu.vn) để thao tác trả lời nhanh bài tập trắc nghiệm thẩm âm, củng cố kiến thức phân biệt giọng Son trưởng và Mi thứ.
- 1.1.NC1b: HS áp dụng kỹ thuật tìm kiếm trên môi trường số (Internet/YouTube) để tra cứu, định vị và khai thác chính xác bản nhạc số của các ca khúc đã học phục vụ phân tích điệu tính.
- Năng lực AI :
- 10.C2.MR2: HS sử dụng được ứng dụng AI học tập (như chatbot AI hoặc ứng dụng phân tích ký âm số) để hỗ trợ quá trình phân tích công thức cung và nửa cung của gam Son trưởng và Mi thứ.
- 10.B3.1: HS trình bày và nhận thức được vấn đề đạo đức, tính minh bạch và trách nhiệm khi sử dụng AI để tra cứu thông tin tác phẩm âm nhạc, luôn kiểm chứng thực tế và không sao chép máy móc kết quả phân tích của AI.
3. Phẩm chất
- Hình thành phẩm chất ham học hỏi, tìm hiểu tính chất âm nhạc của các tác phẩm âm nhạc, vận dụng được vào các hoạt động âm nhạc.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Đối với giáo viên
- SGK, SGV Âm nhạc 10, Giáo án.
- File âm thanh, hình ảnh, bản nhạc, ca khúc; nhạc cụ (đàn phím điện tử, piano, guitar); phương tiện nghe nhìn.
- Máy tính, máy chiếu, bài tập tương tác số trên Quizizz/Azota/website kenhhoctap.edu.vn, bảng nộp bài Padlet của lớp.
2. Đối với học sinh
- SGK Âm nhạc 10.
- Thiết bị cá nhân (điện thoại thông minh/máy tính bảng có kết nối mạng), cài ứng dụng đàn phím ảo (Virtual Piano/Perfect Piano), tài khoản truy cập chatbot AI phục vụ học tập.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
…………………………………………..
…………………………………………..
…………………………………………..
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động: Khám phá kiến thức mới
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS trình bày được đặc điểm, tính chất của giọng Son trưởng và Mi thứ cùng sự giống và khác nhau cơ bản giữa hai giọng.
b. Nội dung
- Cấu tạo, đặc điểm và tính chất của giọng Son trưởng.
- Cấu tạo, đặc điểm và tính chất của giọng Mi thứ.
- Sự khác nhau giữa hai giọng.
c. Sản phẩm: HS nêu được cấu tạo, đặc điểm, tính chất của giọng Son trưởng và Mi thứ.
d. Tổ chức thực hiện
| HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS | DỰ KIẾN SẢN PHẨM | NLS/AI |
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập - GV yêu cầu HS quan sát, hướng dẫn HS tìm hiểu các kiến thức về giọng Son trưởng và Mi thứ: + Giọng Son trưởng:
+ Giọng Mi thứ:
- Tích hợp đàn phím ảo: GV yêu cầu HS mở ứng dụng đàn phím ảo trên điện thoại, tự bấm các nốt theo thứ tự từ âm chủ đi lên của gam Son trưởng (Son - La - Si - Đô - Rê - Mi - Pha thăng - Son) và gam Mi thứ (Mi - Pha thăng - Son - La - Si - Đô - Rê - Mi) để cảm nhận sự dịch chuyển cao độ bằng tai nghe. - GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi: Nêu sự giống và khác nhau giữa giọng Son trưởng và giọng Mi thứ. - Tích hợp ứng dụng AI trong học tập: GV cho phép HS sử dụng một ứng dụng AI học tập (như chatbot AI) để tra cứu hỗ trợ: "Hãy lập bảng so sánh cấu tạo cung và nửa cung giữa gam Son trưởng tự nhiên và gam Mi thứ tự nhiên"; yêu cầu HS đối chiếu kết quả trả lời của AI với sơ đồ SGK. - GV thực hiện đánh gam trên đàn (hoặc cho HS nghe ca khúc) để HS phân biệt qua âm thanh. Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập - HS lắng nghe GV hướng dẫn để tìm hiểu về giọng Son trưởng và Mi thứ. - Thao tác bấm đàn phím ảo trên điện thoại để nghe âm thanh. - Sử dụng ứng dụng AI để hỗ trợ tổng hợp nhanh kiến thức lý thuyết về khoảng cách cung và nửa cung, đọc và kiểm chứng lại với SGK. - GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết). Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận - GV mời đại diện HS trình bày sự giống và khác nhau giữa giọng Son trưởng và Mi thứ. - Đại diện HS đọc kết quả đối chiếu từ ứng dụng AI về vị trí các nửa cung trong hai gam: Gam Son trưởng nửa cung ở bậc III - IV và VII - I; Gam Mi thứ nửa cung ở bậc II - III và V - VI. - GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến khác (nếu có). Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập - GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức. | Khám phá kiến thức mới - Son trưởng và Mi thứ là hai giọng có cùng hóa biểu (dấu hóa theo khóa) nhưng khác nhau về âm chủ và tính chất âm nhạc. - Giọng Son trưởng: + Có hóa biểu là Pha thăng, âm chủ đạo là âm Son. + Thường có tính chất tươi sáng, khỏe khoắn. - Giọng Mi thứ: + Có hóa biểu là Pha thăng, âm chủ là âm mi. + Thường có tính chất mềm mại, êm dịu.
|
5.2.NC1b: HS lựa chọn và áp dụng công cụ số (ứng dụng đàn phím ảo) để trực tiếp đàn thử chuỗi âm gam Son trưởng và Mi thứ nhằm thẩm âm và phân biệt tính chất hai giọng. 10.C2.MR2: HS sử dụng được ứng dụng AI học tập để hỗ trợ quá trình phân tích, so sánh công thức cung và nửa cung giữa gam Son trưởng và gam Mi thứ, sau đó đối chiếu kiểm chứng với SGK. |
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:
- Củng cố được kiến thức đã học.
- Nhận biết được sự giống và khác nhau cơ bản giữa giọng Son trưởng và Mi thứ.
b. Nội dung
- Ôn luyện các kiến thức đã học về giọng Son trưởng và Mi thứ.
- Nghe giọng Son trưởng và Mi thứ trên đàn.
c. Sản phẩm học tập: HS nhận biết được bản nhạc giọng Son trưởng và Mi thứ trên đàn.
d. Tổ chức thực hiện
…………………………………………..
…………………………………………..
…………………………………………..
D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS nhận biết được những bản nhạc, bài hát giọng Son trưởng và Mi thứ.
b. Nội dung: Tìm và nêu tên một số bài hát đã học (trong chương trình Tiểu học và THCS) viết ở giọng Son trưởng và Mi thứ.
c. Sản phẩm học tập: Một số bài hát đã học viết ở giong Son trưởng và Mi thứ.
d. Tổ chức thực hiện
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS thảo luận theo nhóm nhỏ và nêu nhiệm vụ: Trong số các bản nhạc mà em đã học, hãy tìm một bản nhạc viết ở giọng Son trưởng và một bản nhạc viết ở giọng Mi thứ.
- Tích hợp tra cứu số: Hướng dẫn HS dùng điện thoại/máy tính tra cứu nhanh bản nhạc số của các bài hát quen thuộc trên Google/kho tư liệu âm nhạc để kiểm tra hóa biểu và nốt kết bài.
- Tích hợp đạo đức và trách nhiệm sử dụng AI: GV nhấn mạnh: "Hiện nay các em có thể dùng chatbot AI để hỏi xem một bài hát viết ở giọng gì. Tuy nhiên, AI có thể đưa ra câu trả lời sai lệch do nhầm lẫn giữa các bản phối hoặc dị bản. Trách nhiệm của người học là gì? Chúng ta cần sử dụng AI như thế nào để đảm bảo tính trung thực và trách nhiệm trong học tập?"
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS tra cứu văn bản bản nhạc số trên Internet, quan sát hóa biểu (1 dấu Pha thăng) và nốt kết thúc bài hát để xác định giọng.
- Thảo luận nhóm trả lời câu hỏi về đạo đức và trách nhiệm khi sử dụng AI trong học tập âm nhạc.
- GV hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời 2 – 3 HS trả lời: Một số bài hát đã học (trong chương trình Tiểu học và THCS)
+ Viết ở giọng Son trưởng: Tiến quân ca, Lời ru của mẹ, Ước mơ xanh,…
+ Viết ở giọng Mi thứ: Khúc hát chim sơn ca, Niềm vui của em, Tia nắng hạt mưa, Nối vòng tay lớn,…
- Đại diện HS trả lời câu hỏi về trách nhiệm sử dụng AI: Người học không được sao chép nguyên văn câu trả lời của AI; phải luôn mở bản nhạc gốc để tự kiểm chứng hóa biểu và âm kết, giữ vững tính trung thực và trách nhiệm đối với kết quả học tập của bản thân.
- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu ý kiến khác (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức và kết thúc tiết học.
Năng lực số :
- 1.1.NC1b: HS áp dụng kỹ thuật tìm kiếm trên Internet để định vị, truy cập và khai thác chính xác văn bản bản nhạc số của các bài hát phục vụ phân tích điệu tính.
Năng lực AI :
- 10.B3.1: HS trình bày và thể hiện được trách nhiệm của người sử dụng AI trong học tập: không phụ thuộc, sao chép thụ động mà luôn đối chiếu, kiểm chứng kết quả phân tích tác phẩm với bản nhạc thực tế.
* HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Ôn lại kiến thức đã học: Nhận biết được các bản nhạc được viết ở giọng Son trưởng và Mi thứ.
- Đọc và tìm hiểu trước nội dung kiến thức tiết học sau: Đọc nhạc, Bài đọc nhạc số 3 (SGK tr.27).