Giáo án NLS Địa lí 8 kết nối Bài 10: Sinh vật Việt Nam

Ngày soạn: …/…/…

Ngày dạy: …/…/…

BÀI 10: SINH VẬT VIỆT NAM

I. MỤC TIÊU 

1. Kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

• Chứng minh được sự đa dạng của sinh vật ở Việt Nam.
• Chứng minh được tính cấp thiết của vấn đề bảo tồn đa dạng sinh học ở Việt Nam.

2. Năng lực

Năng lực chung: 

• Năng lực giao tiếp và hợp tác: khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập hay theo nhóm; Trao đổi tích cực với giáo viên và các bạn khác trong lớp.
• Năng lực tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
• Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc nhóm, tư duy logic, sáng tạo khi giải quyết vấn đề.

Năng lực địa lí: 

• Nhận thức khoa học địa lí: Chứng minh được sự đa dạng của sinh vật ở Việt Nam; Chứng minh được tính cấp thiết của vấn đề bảo tồn đa dạng sinh học ở Việt Nam.
• Tìm hiểu địa lí: Khai thác kênh hình và kênh chữ trong SGK từ tr.141 – tr.144; Sử dụng bản đồ Hình 10.3 SGK tr.142 để xác định các thảm thực vật và các loài động vật ở nước ta.
• Vận dụng tri thức địa lí giải quyết một số vấn đề thực tiễn: tìm hiểu về một vườnq quốc gia ở Việt Nam, viết báo cáo ngắn về vườn quốc gia này.

Năng lực số (NLS):

• [1.1.TC2b]: Chủ động tìm kiếm và chọn lọc thông tin, hình ảnh, video về các loài sinh vật quý hiếm, vườn quốc gia từ các nguồn dữ liệu số uy tín (sách đỏ trực tuyến, trang web của các Vườn quốc gia).
• [3.1.TC2a]: Tạo được các sản phẩm số (sơ đồ tư duy trên phần mềm, infographic, bài trình bày) để tuyên truyền bảo vệ đa dạng sinh học.
• [5.2.TC2b]: Lựa chọn và sử dụng được các ứng dụng bản đồ số (Google Earth/Maps) để tham quan ảo hoặc xác định vị trí các Vườn quốc gia, Khu bảo tồn.
• [6.2.TC2a]: Sử dụng được công cụ AI (Chatbot) để hỗ trợ tra cứu thông tin nhanh về đặc điểm loài hoặc gợi ý cấu trúc báo cáo.

3. Phẩm chất

• Ý thức học tập nghiêm túc, ý thức bảo tồn đa dạng sinh học ở Việt Nam. 

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

• SGK, SGV, SBT Lịch sử và Địa lí 8 – phần Địa lí.
• Máy tính, máy chiếu. 
• Bản đồ phân bố sinh vật Việt Nam.
• Tranh ảnh, video về một số vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên nhiên các loài động vật, thực vật quý hiếm.
• Ứng dụng/Web: Google Earth, Google Lens (nhận diện sinh vật), Padlet/Google Drive/Classroom (nộp sản phẩm), Phần mềm tạo sơ đồ tư duy (MindMeister/Canva), Chatbot AI.
• Video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học.

2. Đối với học sinh

• SGK, SBT Lịch sử và Địa lí 8 – phần Địa lí.
• Điện thoại thông minh/Máy tính bảng/Laptop có kết nối Internet.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Tạo hứng thú cho HS, từng bước bước vào bài học mới.

b. Nội dung: GV tổ chức cho HS chơi trò chơi “Đuổi hình bắt chữ”, HS đọc tên động vật ứng với mỗi hình.

c. Sản phẩm: HS nêu được tên động vật ứng với mỗi hình.

d. Tổ chức thực hiện: 

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV tổ chức cho HS cả lớp chơi trò chơi “Đuổi hình bắt chữ” – Đoán tên các loài động vật trong hình. 

- GV treo bảng phụ/trình chiếu lần lượt từng hình:

- GV yêu cầu HS xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy và trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

HS quan sát lần lượt các hình ảnh, đọc đúng tên các loài động vật được nhắc đến trong mỗi hình.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 6 HS lần lượt đọc tên 6 con vật trong mỗi hình.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, nêu đáp án khác (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chốt đáp án:

- GV dẫn dắt HS vào bài học: Việt Nam là quốc gia có tính đa dạng sinh học cao trên thế giới. Giới sinh vật Việt Nam đa dạng và phong phú với nhiều loài động vật, thực vật, các hệ sinh thái khác nhau. Để nắm rõ hơn về sự đa dạng sinh vật ở Việt Nam cũng như tính cấp thiết của vấn đề bảo tồn đa dạng sinh học ở Việt Nam, chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu trong bài học ngày hôm nay – Bài 10: Sinh vật Việt Nam.

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Sự đa dạng của sinh vật ở Việt Nam

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS chứng minh được sự đa dạng của sinh vật ở Việt Nam. 

b. Nội dung: GV yêu cầu HS làm việc cặp đôi, khai thác Hình 10.1 – Hình 10.5, mục Em có biết, thông tin trong mục 1 SGK tr.141- 143 và trả lời câu hỏi: Hãy chứng minh sự đa dạng của sinh vật ở Việt Nam. 

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về sự đa dạng của sinh vật ở Việt Nam và chuẩn kiến thức của GV. 

d. Tổ chức thực hiện:

Hoạt động 2: Tính cấp thiết của vấn đề bảo tồn đa dạng sinh học ở Việt Nam

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS chứng minh được tính cấp thiết của vấn đề bảo tồn đa dạng sinh học ở Việt Nam. 

b. Nội dung: GV yêu cầu HS thảo luận theo 6 nhóm, khai thác Hình 10.6, mục Em có biết, thông tin trong mục 2 SGK tr.143, 144 và hoàn thành Phiếu học tập số 1: Chứng minh tính cấp thiết của vấn đề bảo tồn đa dạng sinh học ở Việt Nam. 

c. Sản phẩm: Phiếu học tập số 1 và chuẩn kiến thức của GV. 

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..
 

C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS củng cố kiến thức đã học về Sinh vật Việt Nam. 

b. Nội dung: 

- GV cho HS trả lời nhanh một số câu hỏi trắc nghiệm tổng kết bài học Sinh vật Việt Nam.

- GV cho HS trả lời câu hỏi bài tập phần Luyện tập SGK tr.144.

c. Sản phẩm: Đáp án phần Luyện tập của HS và chuẩn kiến thức của GV. 

d. Tổ chức thực hiện:

Nhiệm vụ 1. Trả lời câu hỏi trắc nghiệm

Câu 1. Sự đa dạng của sinh vật nước ta không thể hiện ở:

A. Đa dạng về hệ sinh thái.

B. Đa dạng về thành phần loài.

C. Khả năng sinh trưởng.

D. Đa dạng về nguồn gen.

Câu 2. Hệ sinh thái tự nhiên trên cạn phổ biến ở nước ta là:

A. Hệ sinh thái trảng cỏ cây bụi.

B. Rừng nhiệt đới gió mùa. 

C. Rừng ôn đới núi cao.

D. Rừng cận nhiệt.

Câu 3. Đâu không phải là một trong các hệ sinh thái nước mặn?

A. Rừng ngập mặn.

B. Cỏ biển.

C. Rạn san hô. 

D. Ao, đầm.

Câu 4. Theo em, sinh vật Việt Nam đa dạng chủ yếu là do:

A. Nước ta có nhiều đồi núi, mạng lưới sông dày đặc.

B. Nhập khẩu các loại thực vật, động vật từ nước ngoài.

C. Người dân có ý thức tốt trong việc bảo vệ sinh vật. 

D. Nằm trên đường di lưu và di cư của nhiều loài sinh vật.

Câu 5. Theo em, giá trị khoa học của các khu vườn quốc gia là:

A. Là tài nguyên du lịch quý giá. 

B. Là chỗ dựa vững chắc của đồng bào dân tộc.

C. Là nơi bảo tồn các nguồn gen sinh vật tự nhiên. 

D. Là nơi cung cấp nhiều gỗ và các nguồn dược liệu quý.

Câu 6: …………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..

Nhiệm vụ 2. Trả lời câu hỏi bài tập - phần Luyện tập SGK tr.133

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, hoàn thành bài tập:

DIỆN TÍCH RỪNG TỰ NHIÊN CỦA VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 1943 – 2020

Hãy nhận xét sự biến động diện tích rừng tự nhiên của Việt Nam giai đoạn 1943 – 2020.

- GV hướng dẫn HS nhận xét theo gợi ý sau:

+ So sánh sự biến động diện tích rừng tự nhiên của Việt Nam giai đoạn 1943- 1983 và

1983 - 2020.

+ Nêu nguyên nhân của sự biến động diện tích rừng tự nhiên của Việt Nam giai đoạn 1943 - 2020.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..
 

D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS vận dụng kiến thức đã học về sinh vật Việt Nam. 

b. Nội dung: GV cho HS trả lời câu hỏi bài tập phần Vận dụng SGK tr.144. 

c. Sản phẩm: Bài báo cáo về một vườn quốc gia ở Việt Nam.

d. Tổ chức thực hiện: 

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS làm việc cá nhân và thực hiện nhiệm vụ: Tìm hiểu và viết bài báo cáo ngắn (15 – 20 dòng) về một vườn quốc gia ở Việt Nam.

- [5.2.TC2b] GV gợi ý HS sử dụng Google Earth để thực hiện chuyến "tham quan ảo" đến VQG đó (quan sát địa hình, thảm thực vật từ vệ tinh).

- [3.1.TC2a] GV gợi ý HS: Có thể sử dụng các công cụ tạo video (như CapCut, TikTok) để làm một video ngắn "Giới thiệu VQG Cúc Phương/Ba Vì..." thay vì bài viết truyền thống (nếu muốn).

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..