Phân loại theo phương tiện: Căn cứ vào sự có mặt hay không có mặt của các phương tiện phi ngôn ngữ để xác định văn bản thông thường hay văn bản đa phương thức.
Phân loại theo chức năng: Căn cứ vào chức năng chính để nhận biết loại văn bản: văn bản thông tin (chức năng thông tin), văn bản nghị luận (chức năng thuyết phục), hoặc văn bản văn học (chức năng thẩm mĩ).
Ví dụ tiêu biểu: Văn bản Trái Đất – cái nôi của sự sống có chức năng cung cấp thông tin khoa học khách quan nên thuộc loại văn bản thông tin.

2. Nhận biết chức năng đoạn văn trong văn bản

Quy tắc cốt lõi: Cần dựa vào vị trí (thứ tự) và nội dung của đoạn văn để xác định đúng chức năng của nó trong văn bản.
Các chức năng cơ bản: Một đoạn văn có thể đảm nhiệm chức năng mở đầu văn bản, trình bày một khía cạnh của nội dung chính, kết thúc văn bản hoặc mở rộng, hoặc liên kết vấn đề.
Ví dụ tiêu biểu: Đoạn văn nằm ở vị trí đầu tiên của văn bản thực hiện chức năng mở đầu, giới thiệu hiện tượng hoặc vấn đề cần bàn luận.

II. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM

Việc lựa chọn phương thức giao tiếp và sự có mặt của phương tiện phi ngôn ngữ quyết định tính chất của văn bản thông thường hoặc văn bản đa phương thức.
Nhu cầu giao tiếp đa dạng của con người hình thành nên các loại văn bản khác nhau bao gồm văn bản thông tin, văn bản nghị luận và văn bản văn học.
Chức năng cốt lõi của một văn bản (thông tin, thuyết phục hay thẩm mĩ) là căn cứ chính để phân loại văn bản đó thuộc loại nào.
Mỗi đoạn văn trong văn bản không tồn tại độc lập mà đảm nhiệm một chức năng cụ thể nhằm phục vụ cho nội dung tổng thể của toàn văn bản.
Vị trí xuất hiện và nội dung chi tiết của đoạn văn là hai yếu tố then chốt giúp người đọc xác định chính xác vai trò của đoạn văn đó.

III. BỐ CỤC SLIDE PPTX

Slide 1: Tiêu đề
- Tiêu đề chính: THỰC HÀNH TIẾNG VIỆT: VĂN BẢN VÀ ĐOẠN VĂN
- Nội dung: Nhận biết đặc điểm, phân loại văn bản và chức năng đoạn văn | Ngữ văn lớp 6 Kết nối tri thức.
Slide 2: Phân loại văn bản theo phương tiện biểu đạt
- Tiêu đề: PHÂN LOẠI VĂN BẢN THEO PHƯƠNG TIỆN
- Nội dung: Khái niệm văn bản thông thường; Khái niệm văn bản đa phương thức; Vai trò của phương tiện phi ngôn ngữ (hình ảnh, biểu đồ, số liệu).
Slide 3: Phân loại văn bản theo chức năng giao tiếp
- Tiêu đề: CÁC LOẠI VĂN BẢN VÀ CHỨC NĂNG CHÍNH
- Nội dung: Văn bản thông tin (chức năng thông tin); Văn bản nghị luận (chức năng thuyết phục); Văn bản văn học (chức năng thẩm mĩ).
Slide 4: Khái niệm và vị trí của đoạn văn
- Tiêu đề: ĐOẠN VĂN TRONG VĂN BẢN
- Nội dung: Định nghĩa đoạn văn; Mối quan hệ giữa đoạn văn và tổng thể văn bản; Căn cứ xác định chức năng đoạn văn (vị trí và nội dung).
Slide 5: Chức năng của các đoạn văn
- Tiêu đề: CÁC CHỨC NĂNG CỦA ĐOẠN VĂN
- Nội dung: Chức năng mở đầu văn bản; Chức năng triển khai, liên kết khía cạnh nội dung chính; Chức năng kết thúc hoặc mở rộng vấn đề.
Slide 6: Tổng kết
- Tiêu đề: GHI NHỚ LÝ THUYẾT TRỌNG TÂM
- Nội dung: Sơ đồ tư duy về đặc điểm văn bản và vai trò của đoạn văn; Ứng dụng khi đọc hiểu và tạo lập văn bản mới.