Giáo án NLS Công nghệ 11 CN kết nối Bài 17: Nuôi dưỡng và chăm sóc vật nuôi

Ngày soạn:…/…/…

Ngày dạy:…/…/…

BÀI 17: NUÔI DƯỠNG VÀ CHĂM SÓC VẬT NUÔI

I. MỤC TIÊU

1. Kiến thức

Sau bài học này, HS sẽ:

• Mô tả được quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc một số loài vật nuôi phổ biến.
• Thực hiện được một số công việc đơn giản trong quy trình kỹ thuật chăn nuôi.

2. Năng lực

Năng lực chung: 

• Lựa chọn được nguồn tài liệu phù hợp để tìm hiểu thêm về quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc một số loại vật nuôi phổ biến và một số loại vật nuôi đặc trưng của địa phương.

Năng lực công nghệ: 

• Mô tả được quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc một số loại vật nuôi phổ biến.
• Thực hiện được một số công việc đơn giản trong quy trình kỹ thuật chăn nuôi.

Năng lực số:

• 1.1.NC1a: Đáp ứng được nhu cầu thông tin (Tìm kiếm, tra cứu chính xác bảng tiêu chuẩn nhiệt độ, độ ẩm, mật độ nuôi).
• 1.2.NC1b: Tiến hành đánh giá được các dữ liệu, thông tin và nội dung số khác nhau (So sánh các chế độ chiếu sáng cho gà đẻ từ nhiều nguồn khác nhau).
• 3.1.NC1a: Áp dụng được các cách tạo và chỉnh sửa nội dung ở các định dạng khác nhau (Tạo nhật ký thực hành dạng ảnh/video).
• 6.1.NC1a: Phân tích được cách AI/IoT hoạt động trong các ứng dụng cụ thể (Phân tích vai trò của cảm biến IoT trong giám sát chuồng trại).
• 6.2.NC1a: Phát triển được các ứng dụng AI tùy chỉnh để giải quyết các vấn đề (Sử dụng AI hỗ trợ tính toán khẩu phần ăn hoặc giải thích nhu cầu dinh dưỡng).

3. Phẩm chất

• Có ý thức tìm hiểu về vai trò, tầm quan trọng của việc thực hiện tốt việc nuôi dưỡng, và chăm sóc gà đẻ trứng, lợn thịt, bò sữa.
• Xác định được tầm quan trọng của việc thực hiện đúng quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc vật nuôi. Khi được nuôi dưỡng và chăm sóc tốt, vật nuôi sẽ khỏe mạnh, đẻ nhiều, lớn nhanh, nhiều sữa, tiết kiệm thức ăn.... từ đó cung cấp nhiều thực phẩm chất lượng cao cho con người, bảo vệ được đàn vật nuôi và môi trường.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC

1. Đối với giáo viên

• Giáo án, SGK, SGV Công nghệ chăn nuôi 11.
• Tranh, ảnh liên quan đến nội dung bài học
• Nguyên liệu và dụng cụ thực hành tương ứng ở các nội dung: 
• Làm bánh dinh dưỡng (đá liếm) bổ sung khoáng cho trâu, bò
• Dụng cụ: khuôn bánh (có thẻ bằng nhựa, inox....). cân (chính xác đến gram), xô, chậu nhựa, thùng đựng nước. thia trộn, chày nén,...
•  Có nhiều loại nguyên liệu, công thức phối trộn khác nhau để làm bánh dinh dưỡng bổ sung khoáng cho trâu. bò. Công thức sử dụng các nguyên liệu đơn giản để sản xuất bánh dinh dưỡng (1kg) bổ sung khoáng cho trâu, bò (Bảng 17.2).
• Làm thức ăn bổ sung khoáng cho gia cầm và chim cảnh 
• Dụng cụ: nồi, chảo, bếp, dụng cụ nghiền (chày, cối hoặc máy xay sinh tố,...) cân (chính xác đến gram), chậu nhựa, thìa trộn, chày nén,...
• Nguyên liệu: vỏ trứng, vỏ sò, vỏ hến hoặc vỏ ngao, sỏi.
• Máy tính, máy chiếu (nếu có).
• Video AI được tạo bằng các công cụ AI để khởi động bài học.
• Học liệu số:
• Video quy trình nuôi gà đẻ trứng công nghiệp: youtu.be/TM7IPpnfpNE
• Video mô hình nuôi bò sữa công nghệ cao (Robot vắt sữa, chip theo dõi sức khỏe): youtu.be/d0AZaLS5E3A
• Link bài tập trên Quizizz.

2. Đối với học sinh

• SGK Công nghệ chăn nuôi 11.
• Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm có liên quan đến nội dung bài học và dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.
• Nguyên liệu và dụng cụ thực hành tương ứng ở các nội dung: 
• Làm bánh dinh dưỡng (đá liếm) bổ sung khoáng cho trâu, bò
• Dụng cụ: khuôn bánh (có thẻ bằng nhựa, inox....). cân (chính xác đến gram), xô, chậu nhựa, thùng đựng nước. thia trộn, chày nén,...
•  Có nhiều loại nguyên liệu, công thức phối trộn khác nhau để làm bánh dinh dưỡng bổ sung khoáng cho trâu. bò. Công thức sử dụng các nguyên liệu đơn giản để sản xuất bánh dinh dưỡng (1kg) bổ sung khoáng cho trâu, bò (Bảng 17.2).
• Làm thức ăn bổ sung khoáng cho gia cầm và chim cảnh 
• Dụng cụ: nồi, chảo, bếp, dụng cụ nghiền (chày, cối hoặc máy xay sinh tố,...) cân (chính xác đến gram), chậu nhựa, thìa trộn, chày nén,...
• Nguyên liệu: vỏ trứng, vỏ sò, vỏ hến hoặc vỏ ngao, sỏi.
• Thiết bị di động/máy tính bảng (nếu có) để tham gia hoạt động số.

III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC 

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: Thông qua các hình ảnh, video và các câu hỏi gợi ý về quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc vật nuôi giúp HS gợi nhớ lại những kiến thức, kinh nghiệm đã có liên quan đến nội dung bài học, tạo tâm thế cho HS trước khi bước vào bài học mới.

b. Nội dung: HS xem video và trả lời câu hỏi.

c. Sản phẩm: HS trả lời câu hỏi xuất hiện trong video.

d. Tổ chức thực hiện: 

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy.

- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS vận dụng kiến thức bản thân để trả lời câu hỏi.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện HS trình bày câu trả lời.

- GV mời đại diện HS khác nhận xét, bổ sung, nêu ý kiến (nếu có). 

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

[2.1.NC1a: Học sinh sử dụng công nghệ số (quan sát video AI và tương tác với câu hỏi trên màn hình) để tương tác với nội dung bài học.]

- GV dẫn dắt HS vào bài học: Bài 17: Nuôi dưỡng và chăm sóc vật nuôi

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1. Tìm hiểu về quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc gà đẻ trứng

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS mô tả được quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc gà đẻ trứng.

b. Nội dung: GV trình bày vấn đề; HS lắng nghe, đọc nghiên cứu mục I SGK, quan sát hình 17.1 và trả lời câu hỏi.

c. Sản phẩm: Quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc gà đẻ trứng.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..
 

Hoạt động 2. Tìm hiểu quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc lợn thịt 

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS mô tả được quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc lợn thịt.

b. Nội dung: GV sử dụng phương pháp trực quan, hỏi - đáp kết hợp với kĩ thuật mảnh ghép để hướng dẫn HS thảo luận nội dung trong mục II SGK, hoàn thành câu hỏi Khám phá

c. Sản phẩm: Quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc lợn thịt.

d. Tổ chức thực hiện:

Hoạt động 3. Tìm hiểu quy trình nuôi dưỡng nuôi dưỡng và chăm sóc bò sữa

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS mô tả được quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc bò sữa

b. Nội dung: GV sử dụng phương pháp trực quan, hỏi - đáp kết hợp với kĩ thuật Trạm để hướng dẫn HS thảo luận nội dung trong mục III SGK, hoàn thành câu hỏi Khám phá

c. Sản phẩm: Quy trình nuôi dưỡng và chăm sóc bò sữa

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..
 

Hoạt động 4. Thực hành chế biến thức ăn bổ sung khoáng cho vật nuôi 

a. Mục tiêu: Hoạt động này giúp HS chế biến được thức ăn bổ sung khoáng cho vật nuôi (bánh dinh dưỡng (đá liếm) bổ sung khoáng cho trâu, bò; thức ăn bổ sung khoáng cho gia cầm và chim cảnh)

b. Nội dung: 

• GV hướng dẫn HS kiểm tra dụng cụ, nguyên liệu cần thiết; 
• GV hướng dẫn và thao tác mẫu từng bước trong quy trình thực hành
• HS nghiên cứu mục IV, thực hành làm thức ăn bổ sung khoáng cho vật nuôi 

.c. Sản phẩm: 

• Dụng cụ, nguyên liệu cần thiết cho nội dung thực hành
• Bánh dinh dưỡng bổ sung khoáng cho trâu, bò đảm bảo các yêu cầu để ra.
• Thức ăn bổ sung khoáng cho gia cầm và chim cảnh đảm bảo các yêu cầu để ra.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

GV yêu cầu HS kiểm tra dụng cụ, nguyên liệu cần thiết; nghiên cứu mục IV, thực hành:

* Làm bánh dinh dưỡng (đá liếm) bổ sung khoáng cho trâu, bò

- GV hướng dẫn HS các bước tiến hành: 

Bước 1. Tạo hỗn hợp 1: Cân xi măng trắng và đất sét, trộn đều

Bước 2. Tạo hỗn hợp 2: Cân calcium hydrogen phosphate và calcium carbonate, trộn đều

Bước 3. Tạo hỗn hợp 3: Cân muối ăn và magnesium sulfate, trộn đều

Bước 4. Tạo hỗn hợp 4: Đổ hỗn hợp 1 vào hỗn hợp 2, trộn đều

Bước 5. Tạo hỗn hợp 5: Đổ hỗn hợp 3 vào hỗn hợp 4, trộn đều 

Bước 6. Trộn hỗn hợp 5 với nước. Sau khi trộn. cho một ít hỗn hợp vào lòng bàn tay nắm lại, nếu thấy tạo được hình trong lòng bàn tay, khi buông tay ra hỗn hợp không bị rạn, vỡ là phù hợp.

Bước 7. Tạo bánh dinh dưỡng

Bước 8. Làm khô: Phơi nắng từ 2 đến 3 ngày cho đá khô và rắn lại, đem sử dụng

hoặc bảo quản nơi khô ráo, thoáng mát.

- GV yêu cầu HS thực hành theo nhóm

Chú ý: Trong thành phần các nguyên liệu làm bánh dinh dưỡng xi măng và đất sét là hai thành phần chì có tác dụng tạo sự kết dính và độ chắc thích hợp cho sản phẩm.

* Làm thức ăn bổ sung khoáng cho gia cầm và chim cảnh 

- GV hướng dẫn HS các bước tiến hành:

Bước 1. Chuẩn bị nguyên liệu (Thu gom vỏ trứng, vỏ sò, vỏ hến hoặc vỏ ngao, sỏi... rồi rửa sạch, phơi khô tự nhiên)

Bước 2. Xử lí nguyên liệu

- Đối với vỏ trứng: cho vào luộc sởi khoảng 10 phút để loại bỏ các mảm bệnh (nếu có), sau đó vớt ra, để cho ráo nước. Cho vào trong lò nướng ở nhiệt độ từ 90 °C đền 100 °C trong khoảng 10 phút hoặc rang trên bếp lửa khoảng 15 phút đề làm khô hoàn toàn vỏ trứng.

- Đối với vỏ sò, vỏ hến hoặc vỏ ngao: sấy trong lò nướng ở nhiệt độ khoảng 150 °C

trong khoảng 20 phút (có thế dùng trấu, rơm rạ đề hun).

Bước 3. Nghiên nguyên liệu

Dùng máy xay sinh tố hoặc chảy, cối phù hợp đề nghiễn vỏ trứng, vỏ sò, vỏ hến hoặc vỏ ngao thành dạng bột. Bảo quản bột trong các hộp kín nắp, để nơi khô ráo và thoáng mát.

Bước 4. Phối trộn nguyên liệu

Các nguyên liệu được phối trộn theo tỉ lệ trong Bảng 17.4.

- GV yêu cầu HS thực hành theo nhóm.

- GV nêu yêu cầu: Trong quá trình thực hành, mỗi nhóm hãy sử dụng điện thoại để chụp ảnh hoặc quay video ngắn (Timelapse) ghi lại các bước làm. Cuối giờ ghép lại thành một nhật ký thực hành ngắn (1 phút) hoặc Collage ảnh để báo cáo.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS thực hành theo nhóm theo hướng dẫn của GV. 

Bước 3: Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- Các nhóm lần lượt báo cáo kết quả thực hành của nhóm mình và lắng nghe kết quả thực hành của nhóm khác. 

- Gửi file ảnh/video lên nhóm Zalo lớp làm minh chứng.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV và các nhóm đánh giá sản phẩm của mỗi nhóm theo các tiêu chí:

[3.1.NC1a: HS tạo tư liệu số (video/ảnh) để ghi lại quá trình thực học, thay đổi hình thức báo cáo truyền thống.]

C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua trả lời câu hỏi dưới dạng trắc nghiệm.

b. Nội dung: HS sử dụng SGK, kiến thức đã học, GV hướng dẫn (nếu cần thiết) để trả lời câu hỏi.

c. Sản phẩm học tập: HS hoàn thành được bài tập trắc nghiệm

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

…………………………………………..

…………………………………………..
 

D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Hoạt động này giúp HŠ vận dụng kiến thức vào thực tiễn ở gia đình, địa phương nhằm nâng cao hiệu quả chăn nuôi, đảm bảo phúc lợi cho vật nuôi và bảo vệ môi trường sinh thái.

b. Nội dung: HS sử dụng SGK, kiến thức đã học, liên hệ thực tế, GV hướng dẫn (nếu cần thiết) để hoàn thành vận dụng SGK trang 91

c. Sản phẩm học tập: Bảng đề xuất một số việc cần thay đổi trong quy trình nuôi đường và chăm sóc một loại vật nuôi ở gia đình, địa phương.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:

- GV yêu cầu HS về nhà làm vận dụng SGK trang 91: Quan sát quá trình nuôi dưỡng, chăm sóc một loại vật nuôi ở gia đình, địa phương em và đề xuất những việc cần thay đổi nhằm nâng cao hiệu quả chăn nuôi, đảm bảo đối xử nhân đạo với vật nuôi và bảo vệ môi trường.

- GV nêu yêu cầu: Trình bày ngắn gọn trên 1 trang A4 (Google Docs) hoặc file ảnh.

Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ

- GV hướng dẫn HS về nhà quan sát thực trạng đảm bảo vệ sinh chuồng nuôi bảo vệ môi trường trong chăn nuôi (trâu, bò, lợn, gà) ở gia đình địa phương, đánh giá điểm mạnh, điểm yếu (dựa trên yêu cầu chung đã học) và đề xuất giải pháp khắc phục. Nộp lại GV vào buổi học tiếp theo.

- HS quan sát, chụp ảnh hiện trạng và viết đề xuất.

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời HS trình bày bài tập vào tiết học sau. 

Bước 4: Kết luận, nhận định

- GV nhận xét, đánh giá. 

[1.2.NC1b: Đánh giá thực trạng thực tế so với tiêu chuẩn lý thuyết để đưa ra giải pháp.]

* HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

- Ôn lại kiến thức đã học.

- Trả lời câu hỏi bài tập phần Luyện tập và hoàn thành nhiệm vụ phần Vận dụng SGK tr.81. 

- Đọc và tìm hiểu trước nội dung Bài 18: Chăn nuôi theo tiêu chuẩn VietGAP