- Biết cách lựa chọn, phân loại, sử dụng một số vật liệu thông dụng trong cuộc sống một cách phù hợp (kim loại, nhựa, thuỷ tinh, gỗ, xi măng, thép,...).

- Có thể tự học cách tái sử dụng khi xử lí các đồ dùng bỏ đi trong gia đình.

2. Năng lực

- Năng lực chung: Năng lực tự học, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực hợp tác, năng lực giao tiếp.

- Năng lực riêng:

Năng lực vận dụng kiến thức vật lí.
Năng lực thực hành
Năng lực trao đổi thông tin.
Năng lực cá nhân của HS.

- Năng lực số:

1.1.TC1a: Giải thích được nhu cầu thông tin (cần tìm ý tưởng tái chế) và xác định từ khóa tìm kiếm phù hợp.
1.1.TC1b: HS tìm được thông tin thông qua việc quan sát, truy cập nội dung số trong video.
5.3.TC1a: Chọn được các công cụ và công nghệ số (camera, ứng dụng ghi chú) để tạo ra kiến thức rõ ràng.
6.1.TC1b: Thực hiện được các thao tác cơ bản trên các công cụ AI (Nhập câu lệnh/prompt để tìm kiếm thông tin về vật liệu mới).
6.2.TC1a: Sử dụng được các công cụ AI trong công việc và học tập hàng ngày (Sử dụng AI để gợi ý ý tưởng tái chế rác thải sáng tạo).

3. Phẩm chất

- Hình thành phẩm chất trung thực, chăm chỉ, trách nhiệm.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên:

- Hóa chất, dụng cụ:

+ Bộ dụng cụ thử tính dẫn điện, một số vật làm bằng kim loại, nhựa, gỗ, thuỷ tinh, cao su, gốm...

+ 2 bát sứ, nước nóng, nước đá, 4 chiếc thìa bằng kim loại, sứ, nhựa, gỗ.

Giáo án, SGK, SBT
Máy chiếu, máy tính, TV

2. Đối với học sinh:

- Vở ghi, sgk, dụng cụ học tập, thiết bị thông minh (máy tính bảng/điện thoại)

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

…………………………………………..

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Tìm hiểu về các vật liệu thông dụng

a. Mục tiêu: HS quan sát các vật thể tìm hiểu xem chúng làm bằng vật liệu gì

b. Nội dung: Đọc thông tin sgk, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của học sinh

d. Tổ chức thực hiện:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NLS

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS quan sát Hình 12.1, 12.2 và dựa vào hiểu biết đọc tên vật liệu đã dùng để chế tạo vật dụng quen thuộc.

- Yêu cầu HS trả lời câu hỏi trong SGK

- GV đưa ra hình ảnh một vật thể phức tạp (ví dụ: Điện thoại thông minh hoặc Ô tô). – GV yêu cầu HS: Dùng thiết bị số để tìm hiểu xem nó được cấu tạo từ những nhóm vật liệu chính nào.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

+ HS tiếp nhận nhiệm vụ, trao đổi, thảo luận.

+ GV quan sát, hướng dẫn HS

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

+ GV gọi HS trả lời câu hỏi

+ HS khác nhận xét, bổ xung

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

+ GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.

I. Vật liệu

Các đồ vật thường được làm bằng các vật liệu như: gốm, sứ, thủy tinh, kim loại, nhựa,....

Trả lời câu hỏi:

Đồ vật	Vật liệu
Bát	Sứ
Lốp xe	Cao su
Bàn	Gỗ
Thìa, dĩa	Kim loại (inox)
Chậu	Nhựa
Cốc	Thủy tinh

2. Ví dụ một vật dụng có thể làm bằng nhiều vật liệu khác nhau: bát, đĩa có thể làm từ sứ, thuỷ tỉnh, nhựa, inox, đồng; nổi nấu ăn có thể làm từ inox, nhôm, đất,.

3. Ví dụ một vật liệu làm ra được nhiều vật dụng khác nhau: kim loại được dùng làm dây điện, xoong chảo nấu ăn, khung cửa,... Nhựa được dùng làm xô, chậu, bình đựng nước,

bát đĩa, đồ chơi,...

1.1.TC1a: HS giải thích được nhu cầu thông tin (cần biết cấu tạo vật liệu của thiết bị phức tạp) và sử dụng Google/AI để tìm kiếm câu trả lời.

Hoạt động 2: Thực hành tìm hiểu một số tính chất và ứng dụng của vật liệu

a. Mục tiêu: HS xây dựng phương án và thực hiện thí nghiệm để rút ra những tính chất của vật liệu (tính dẫn điện, dẫn nhiệt) và biết cách chọn vật liệu phù hợp với mục đích sử dụng của đồ vật.

b. Nội dung: Đọc thông tin sgk, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của học sinh

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

Hoạt động 3: Tìm hiểu về thu gom rác thải và tái sử dụng đồ dùng gia đình

a. Mục tiêu: Dẫn dắt HS tham gia vào các hoạt động tái sử dụng để tìm hiểu về quản lí chất thải trong cộng đồng. Hạn chế thải rác, phân loại rác trước khi chuyển đi là những hành động thiết thực để góp phần bảo vệ môi trường. Sử dụng vật liệu tiết kiệm bằng cách tái chế hoặc sử dụng lại và không sử dụng các vật liệu gây hại cho môi trường.

b. Nội dung: Đọc thông tin sgk, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của học sinh

d. Tổ chức thực hiện:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS

DỰ KIẾN SẢN PHẨM

NLS

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV cho HS xem video hoặc hình ảnh về những nguy hại của rác thải nếu không được xử lí hoặc xử lí không đúng cách.

+ Yêu cầu HS thảo luận các câu hỏi:

1. Tại sao việc tái sử dụng lại có lợi cho cộng đồng về kinh tế?

2. Tại sao tái sử dụng là tốt cho môi trường?

3. Điều gì sẽ xảy ra nếu rác thải không được xử lí?

+ Yêu cầu HS trả lời các câu hỏi trong SGK

- GV đưa ra bài toán: "Em có 5 chai nhựa rỗng và 2 đĩa CD cũ. Hãy dùng AI để tìm ý tưởng tái chế chúng thành đồ dùng học tập."

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

+ HS thảo luận trả lời câu hỏi

+ GV quan sát, giúp đỡ HS nếu cần

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

+ Đại diện nhóm báo cáo kết quả.

+ Nhóm khác nhận xét.

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

+ GV đánh giá, nhận xét. Chốt kiến thức

III. Thu gom rác thải và tái sử dụng đồ dùng trong gia đình

Trả lời câu hỏi:

1. Một số cách xử lí đồ dùng bỏ đi trong gia đình:

a) Chai nhựa, chai thuỷ tỉnh, túi nylon: làm sạch và dùng lại nhiều lần.

b) Quần, áo cũ: đem tặng cho các bạn HS vùng khó khăn, cắt may lại thành quần áo mới, vật dụng mới (khăn trải bàn, vỏ gối, tạp đề,...), làm đồ chơi như búp bê vải.

c) Đồ điện cũ, hỏng: liên lạc nhà sản xuất xem họ có thể nhận đồ cũ và tái chế không (máy sấy tóc, tủ lạnh, máy giặt,..). Mang đến các trung tâm thu gom đồ điện, điện tử để xử lí.

d) Pin điện hỏng: tuyệt đối không vứt vào thùng rác vì pin điện chứa nhiều chất độc hại, chúng sẽ ngấm vào đất làm ô nhiễm đất và nguồn nước. Cần mang đến các trung tâm thu gom pin để xử lí.

e) Đồ gỗ đã qua sử dụng: đem tặng đổ cũ cho người nghèo, lấy gỗ để đóng thành các đồ mới đơn giản, làm củi (nếu gỗ đã cũ, mục).

g) Giấy vụn: làm giấy gói, đóng góp kế hoạch nhỏ cho nhà trường, bán cho hàng đồng nát để tái chế.

2. Phân loại rác dễ phân huỷ từ thức ăn, thu gom lại rồi dùng làm phân bón cho cây.

6.2.TC1a: HS sử dụng công cụ AI (như ChatGPT/Copilot) để tạo nội dung sáng tạo bằng cách nhập prompt: "Gợi ý 3 cách tái chế chai nhựa và đĩa CD cũ thành đồ dùng học tập độc đáo, dễ làm".

C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua bài tập

b. Nội dung: Đọc thông tin sgk, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của học sinh

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức đã học để hoàn thành bài tập, củng cố kiến thức

b. Nội dung: Đọc thông tin sgk, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.

c. Sản phẩm học tập: Bài thực hành của HS

d. Tổ chức thực hiện:

- GV yêu cầu HS vè nhà hoàn thành: