Hiểu được tâm trạng của chí sĩ cách mạng Phan Bội Châu thể hiện ở tiếng nói tha thiết với vận mệnh quốc gia, ở sự kì vọng đối với thế hệ trẻ. Đó cũng là tiếng nói xuất phát từ lương tri, thể hiện trách nhiệm của một con người suốt đời đấu tranh không mệt mỏi cho sự nghiệp giải phóng dân tộc khỏi ách thống trị của thực dân Pháp.

2. Năng lực

Năng lực chung

Năng lực giao tiếp và hợp tác: khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập hay theo nhóm; Trao đổi tích cực với giáo viên và các bạn khác trong lớp.
Năng lực tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
Giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè khi làm việc nhóm, tư duy logic, sáng tạo khi giải quyết vấn đề.

Năng lực đặc thù

Hiểu được tâm trạng của chí sĩ cách mạng Phan Bội Châu thể hiện ở tiếng nói tha thiết với vận mệnh quốc gia, ở sự kì vọng đối với thế hệ trẻ. Đó cũng là tiếng nói xuất phát từ lương tri, thể hiện trách nhiệm của một con người suốt đời đấu tranh không mệt mỏi cho sự nghiệp giải phóng dân tộc khỏi ách thống trị của thực dân Pháp.

Năng lực số

1.1.TC2a: Sử dụng công cụ tìm kiếm để khai thác và thẩm định tư liệu số về cuộc đời, sự nghiệp của Phan Bội Châu và bối cảnh phong trào Đông Du.
6.1.TC2a: Sử dụng Trí tuệ nhân tạo (AI) để phân tích các từ ngữ Hán Việt cổ và đối chiếu tư tưởng "thanh niên" giữa các thời đại.
3.2.TC2a: Tạo lập sản phẩm truyền thông số (Infographic/Video ngắn) để lan tỏa thông điệp của bài thơ trong bối cảnh hiện đại.

3. Phẩm chất

Biết ơn, trân trọng tấm lòng và những cống hiến của nhà chí sĩ yêu nước Phan Bội Châu cho sự nghiệp giải phóng dân tộc.
Học tập và tu dưỡng đạo đức, phẩm chất.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU

1. Đối với giáo viên

KHBD;
SGK, SGV Ngữ văn 9;
Phiếu bài tập, trả lời câu hỏi;
Tranh ảnh về tác giả, tác phẩm;
Bảng phân công nhiệm vụ cho HS hoạt động trên lớp;
Bảng giao nhiệm vụ học tập cho HS ở nhà;
Máy tính, máy chiếu.
Video AI được tạo bằng các công cụ AI để khởi động bài học.
Công cụ AI hỗ trợ: ChatGPT, Copilot.

2. Đối với học sinh

SGK, SBT Ngữ văn 9.
Sách tham khảo, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học…
Bảng giao nhiệm vụ học tập đã chuẩn bị ở nhà.
Thiết bị số: Máy tính bảng hoặc điện thoại thông minh (nếu điều kiện cho phép) có kết nối Internet.

III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

…………………………………………..

2. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

Hoạt động 1: Tìm hiểu chung về văn bản

a. Mục tiêu: Đọc văn bản và thực hiện một số kĩ thuật đọc.

b. Nội dung: HS sử dụng SGK, quan sát, chắt lọc kiến thức trả lời những câu hỏi liên quan đến bài học.

c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS và chuẩn kiến thức của GV.

d. Tổ chức thực hiện:

HOẠT ĐỘNG CỦA GV – HS

SẢN PHẨM DỰ KIẾN

NLS

Nhiệm vụ: Hướng dẫn HS tìm hiểu chung về văn bản

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS làm việc cá nhân thực hiện yêu cầu dưới đây:

+ GV hướng dẫn cách đọc và cho HS đọc trực tiếp văn bản, kĩ năng suy luận khi đọc văn bản thơ.

+ Trình bày những thông tin cơ bản về tác giả Phan Bội Châu và hoàn cảnh sáng tác bài thơ.

- GV yêu cầu HS sử dụng điện thoại thông minh quét mã QR dẫn đến Bảo tàng số Phan Bội Châu hoặc các trang lưu trữ lịch sử uy tín để tìm hiểu về hành trình cứu nước của tác giả.

- GV yêu cầu HS đặt câu lệnh cho AI: "Hãy tóm tắt 3 đặc điểm nổi bật nhất trong tư tưởng đổi mới của Phan Bội Châu đối với thanh niên Việt Nam đầu thế kỷ XX" để làm tiền đề đọc hiểu.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS vận dụng kiến thức đã học để thực hiện nhiệm vụ.

- GV quan sát, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động

- GV mời đại diện 1 - 2 HS trình bày sản phẩm.

- GV yêu cầu HS khác lắng nghe, nhận xét, đặt câu hỏi (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chốt kiến thức.

- GV chuyển sang nội dung mới.

I. Tìm hiểu chung về văn bản

1. Đọc

- Cách đọc: Thể hiện giọng điệu mang cảm xúc tâm huyết, lôi cuốn, hào hùng nhưng vẫn đúng nhịp, vần của thể thơ.

2. Tác giả và tác phẩm

a. Tác giả

- Phan Bội Châu (1867-1940) quê ở Nghệ An, là một nhà cách mạng lớn – người luôn sục sôi tinh thần yêu nước và khát vọng giải phóng dân tộc.

- Ông kết giao với nhiều nhà cách mạng, từng bôn ba nhiều năm ở nước ngoài, thành lập các tổ chức yêu nước, chống thực dân Pháp.

- Di sản văn học của Phan Bội Châu rất phong phú, với nhiều thể loại, nội dung chính là kêu gọi tinh thần yêu nước, giải phóng dân tộc. Một số tác phẩm chính: Hải ngoại huyết thư (1906), Ngục trung thư (1914), Trùng Quang tâm sử (khoảng 1905-1914),...

b. Hoàn cảnh sáng tác bài thơ

- Bài thơ được sáng tác năm 1927, khi nước nhà đang bị thực dân Pháp đô hộ, nhiều phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc lần lượt thất bại, tương lai nến độc lập của nước nhà còn mờ mịt. Những năm này, tác giả đang bị thực dân Pháp bắt và giam lỏng ở Huế, bị kết án tử hình rồi giảm án bởi áp lực của các cuộc đấu tranh đòi thả Phan Bội Châu diễn ra khắp nơi. Bị giam lỏng, không còn được tự do hoạt động cách mạng, nhưng ông vẫn luôn canh cánh một nỗi lo âu cho vận mệnh của dân tộc.

1.1.TC2a: HS sử dụng công cụ tìm kiếm để khai thác và thẩm định tư liệu số về cuộc đời, sự nghiệp của Phan Bội Châu và bối cảnh phong trào Đông Du.

6.1.TC2a: HS biết cách khai thác dữ liệu lịch sử từ các nền tảng số chính thống.

Hoạt động 2: Khám phá văn bản

a. Mục tiêu: Phân tích tâm trạng của nhân vật trữ tình, nêu được mạch cảm xúc và chủ đề của VB.

b. Nội dung: Sử dụng SGK, chắt lọc kiến thức để tiến hành trả lời các câu hỏi liên quan đến văn bản Bài ca chúc Tết thanh niên.

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS và kiến thức HS tiếp thu được liên quan đến văn bản Bài ca chúc Tết thanh niên và chuẩn kiến thức GV.

d. Tổ chức thực hiện:

…………………………………………..

3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: HS củng cố, mở rộng kiến thức đã học về văn bản Bài ca chúc Tết thanh niên.

b. Nội dung: Sử dụng SGK, kiến thức đã học để trả lời các câu hỏi liên quan đến văn bản Bài ca chúc Tết thanh niên.

c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS và chuẩn kiến thức của GV.

d. Tổ chức thực hiện

Nhiệm vụ 1: Trả lời câu hỏi trắc nghiệm

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV sử dụng các công cụ sáng tạo bài tập tương tác như Kahoot!, Quizizz, ActivePresenter,… để cùng học sinh làm bài và phản hồi tức thì lại cho học sinh về những thắc mắc.

- GV gửi link cho HS để thực hiện làm bài.

- GV lần lượt nêu các câu hỏi:

Trường THPT:………………………

Lớp:…………………………………..

Họ và tên:……………………………..

PHIẾU BÀI TẬP

VĂN BẢN BÀI CA CHÚC TẾT THANH NIÊN

Khoanh tròn vào đáp án đặt trước câu trả lời đúng:

Câu 1: Đoạn hai của bài thơ (từ "Thưa các cô, các chị, lại các anh" đến hết) thể hiện điều gì?

A. Sự bi quan về tương lai.

B. Lời nhắn nhủ thiết tha và sự kỳ vọng lớn lao đối với lớp người trẻ tuổi.

C. Lời than vãn về cuộc sống khó khăn.

D. Sự hài lòng với hiện tại.

Câu 2: Cảm xúc trong bài thơ được miêu tả như thế nào?

A. Luôn nhất quán từ đầu đến cuối.

B. Hoàn toàn lạc quan và phấn khởi.

C. Chuyển từ trầm lắng sang nồng nàn, sôi nổi, tha thiết.

D. Hoàn toàn bi quan và tuyệt vọng.

Câu 3: Ở đoạn đầu của bài thơ, tâm trạng của tác giả được thể hiện qua những từ ngữ nào?

A. Vui vẻ, hạnh phúc.

B. Thẹn, buồn, tủi.

C. Phấn khởi, hào hứng.

D. Giận dữ, căm phẫn.

Câu 4: Cách sử dụng ngôn ngữ trong đoạn đầu bài thơ được mô tả như thế nào?

A. Sử dụng nhiều từ ngữ trực tiếp miêu tả tâm trạng và nỗi niềm.

B. Sử dụng nhiều ẩn dụ và biểu tượng.

C. Sử dụng ngôn ngữ hoa mỹ, cầu kỳ.

D. Sử dụng nhiều từ Hán Việt khó hiểu.

Câu 5: Sự thay đổi tâm trạng của tác giả trong đoạn sau của bài thơ được miêu tả như thế nào?

A. Từ vui sang buồn.

B. Từ buồn sang vui, từ xót xa sang phấn chấn.

C. Không có sự thay đổi.

D. Từ phấn khởi sang tuyệt vọng.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ:

- HS tiếp nhận nhiệm vụ học tập.

- GV quan sát, hỗ trợ HS thực hiện (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV quan sát bảng kết quả trò chơi của HS, lắng nghe và giải đáp thắc mắc của HS. - GV mời một số HS khác đọc đáp án khác (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn đáp án:

1. B

2. C

3. B

4. A

5. B

- GV chuyển sang nhiệm vụ mới.

[5.2.TC2a: HS tham gia trò chơi trắc nghiệm củng cố trên ứng dụng tương tác trực tuyến để giáo viên thu thập dữ liệu học tập tức thời.]

Nhiệm vụ 2: Luyện tập theo văn bản

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

GV hướng dẫn làm bài vào vở, cho HS luyện tập theo những nhiệm vụ cụ thể sau:

Đặt trong bối cảnh cuộc sống hôm nay, lời kêu gọi tuổi trẻ thể hiện trong bài thơ “Bài ca chúc Tết thanh niên” có ý nghĩa như thế nào?

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS vận dụng kiến thức đã học để hoàn thành bài luyện tập vào vở.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện một số HS trình bày trước lớp.

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, bổ sung ý kiến (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá, chuẩn kiến thức.

- GV chốt kiến thức và gợi mở:

Hiện nay đất nước đã hoà bình, độc lập, thống nhất, không giống bối cảnh xã hội khi Phan Bội Châu viết bài thơ. Vấn đề quan trọng nhất hiện nay là xây dựng đất nước hùng cường và bảo vệ chủ quyền quốc gia. Tuổi trẻ chính là lực lượng nòng cốt, quyết định sự thành bại của sự nghiệp thiêng liêng ấy. Xét như vậy, lời kêu gọi của nhà cách mạng Phan Bội Châu ở bài thơ này vẫn có ý nghĩa thúc giục, động viên những người trẻ tuổi tham gia vào sự nghiệp chung của đất nước.

- GV chuyển sang nhiệm vụ mới.

4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức để tạo lập văn bản.

b. Nội dung: GV hướng dẫn HS làm bài tập vận dụng, tạo lập văn bản.

c. Sản phẩm học tập: Phần trả lời của HS và chuẩn kiến thức của GV.

d. Tổ chức thực hiện:

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS làm bài tập sau: Từ lời nhắn nhủ của Phan Bội Châu, hãy viết đoạn văn (khoảng 5 – 7 câu) trình bày suy nghĩ của em về vai trò thanh niên Việt Nam hiện nay trong việc xây dựng và bảo vệ tổ quốc.

- GV yêu cầu HS sử dụng AI hỗ trợ kiểm tra lỗi chính tả, ngữ pháp và gợi ý các từ ngữ nâng cao (vocabulary) để làm đoạn văn thêm súc tích, chuyên nghiệp.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS tiếp nhận nhiệm vụ học tập.

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

- GV mời đại diện 2 – 3 HS trình bày trước lớp (trong tiết học sau).

- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, bổ sung ý kiến (nếu có).

Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV nhận xét, đánh giá và chốt kiến thức.

- GV có thể gợi mở: Ngày nay, trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, thanh niên Việt Nam vẫn luôn khẳng định được vai trò là lực lượng xung kích, đi đầu; trung thành, kiên định với mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; nêu cao tinh thần yêu nước, sẵn sàng hy sinh vì độc lập dân tộc, vì hạnh phúc của Nhân dân.

- GV kết thúc bài học.

[[6.1.TC2a: HS sử dụng được công cụ số để tham khảo và tự kiểm tra lỗi trong bài viết của bản thân.]

*HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ:

- Ôn tập kiến thức đã học về văn bản Bài ca chúc Tết thanh niên.

- Hoàn thành bài tập Luyện tập, Vận dụng (nếu chưa xong).

- Chuẩn bị phần Viết – Viết đoạn văn nghị luận về một vấn đề cần giải quyết (trong đời sống xã hội).