Giáo án NLS Công nghệ 10 TK&CN kết nối Bài 14: Bản vẽ cơ khí

Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV yêu cầu HS quan sát tranh và đọc nội dung mục I trong SGK.

- GV khái quát nội dung của bản vẽ chi tiết.

- GV tóm tắt trình tự đọc bản vẽ chi tiết.

- GV tổ chức trò chơi Giải mã bản vẽ số.

- GV chia sẻ một đường link (hoặc mã QR) dẫn đến một File ảnh bản vẽ chi tiết chất lượng cao trên nhóm Zalo/Padlet lớp.

- GV nêu nhiệm vụ:

+ Tải ảnh bản vẽ về thiết bị số.

+ Sử dụng tính năng Chỉnh sửa ảnh/Đánh dấu (Markup) có sẵn trên điện thoại để khoanh vùng các nội dung theo "Mật mã màu sắc":

• Màu đỏ: Khoanh vùng Khung tên.

• Màu xanh dương: Khoanh vùng Hình biểu diễn chính.

• Màu xanh lá: Khoanh vào Kích thước chung (dài, rộng, cao nhất).

• Màu cam: Gạch chân Yêu cầu kỹ thuật (độ nhám, nhiệt luyện).

+ Nộp bức ảnh đã đánh dấu lên Padlet nhóm.

- GV tóm tắt các bước lập bản vẽ chi tiết và thực hiện lại các bước lập bản vẽ chi tiết của ví dụ trng 82 SGK.

Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập

- HS đọc thông tin SGK, quan sát hình ảnh, trả lời câu hỏi. 

- HS tải ảnh, thao tác phóng to/thu nhỏ để soi chi tiết.

- HS dùng ngón tay vẽ/khoanh trực tiếp lên màn hình điện thoại.

- HS đăng tải sản phẩm.

- GV hướng dẫn, theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. 

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV mời đại diện 1 – 2 HS nhắc lại nội dung của bản vẽ chi tiết và thực hiện các bước lập bản vẽ.

- GV trình chiếu 2-3 bài làm nhanh nhất trên màn hình lớn.

- GV mời HS khác nhận xét, bổ sung. 

Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập

- GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức.

- GV mở rộng và bổ sung thông tin: 

+ Độ nhám bề mặt: Sau khi gia công, bề mặt của chi tiết không bằng phẳng một cách tuyệt đối. Độ nhám bề mặt (kí hiệu Ra hoặc Rz) là một trị số nói lên độ nhấp nhỏ của bề mặt chi tiết. Độ nhám càng nhỏ thì bề mặt càng nhân.

+ Dung sai kích thước: Dung sai kích thước là hiệu giữa kích thước giới hạn lớn nhất và kích thước giới hạn nhỏ nhất. Ví dụ: Kí hiệu 56 tương ứng kích thước giới hạn lớn nhất bằng 56,1; kích thước giới hạn nhỏ nhất bằng 55,9 và dung sai bằng 0,2. Khi chế tạo ra chi tiết, nếu kích thước đo được nằm trong khoảng giữa 56,1 và 55,9 là đạt yêu cầu kĩ thuật.

I. Bản vẽ chi tiết

1. Nội dung của bản vẽ chi tiết

- Bản vẽ chi tiết bao gồm các hình biểu diễn, kích thước, yêu cầu kĩ thuật và khung tên. 

+ Các hình biểu diễn thể hiện hình dạng của chi tiết máy. 

+ Các kích thước thể hiện độ lớn. các bộ phận của chi tiết máy. 

+ Các yêu cầu kĩ thuật bao gồm các kí hiệu về độ nhám bề mặt, dung sai, các chỉ dẫn về gia công, xử lí bề mặt. 

+ Khung tên gồm các nội dung quản lí bản về, quản lí sản phẩm.

2. Đọc bản vẽ chi tiết

- Đọc được một bản vẽ chi tiết là hiểu được đầy đủ và chính xác các nội dung của bản vẽ chi tiết đó, bao gồm 

+ Hiểu rõ được tên gọi, công dụng, hình dáng, cấu tạo, kích thước và vật liệu của chi tiết. 

+ Hiểu rõ các yêu cầu kĩ thuật.

3. Lập bản vẽ chi tiết

- Để lập bản vẽ chi tiết, thưởng tiến hành theo các bước như sau, lấy ví dụ lập bản vẽ chi tiết vòng đai (Hình 14.3).

+ Bước 1. Tìm hiểu công dụng, yêu cầu kĩ thuật của chi tiết. Để thực hiện được bước này, trước hết cần nghiên cứu, đọc các tài liệu liên quan.

+ Bước 2. Chọn phương án biểu diễn. Phương án biểu diễn phải thể hiện đầy đủ và rõ ràng hình dạng, cấu tạo bên ngoài và bên trong chi tiết.

+ Bước 3. Về các hình biểu diễn. Thực hiện lần lượt như sau:

• Bố trí các hình biểu diễn bằng ăn bằng cách vẽ bằng nét mảnh các đường bao hình biểu diễn
• Lần lượt về hình dạng bên ngoài, bộ phận bên trong, vẽ hình cắt, mặt cắt,... 
• Tẩy các đường trung gian và hoàn thiện các hình biểu diễn theo tiêu chuẩn 

+ Bước 4. Ghi kích thước, các yêu cầu kĩ thuật và nội dung khung tên.

1.1.NC1a: Sử dụng thành thạo các tính năng chỉnh sửa, đánh dấu trên thiết bị di động để xử lý tài liệu học tập.

3.1.NC1a: Biên tập hình ảnh số (thêm chú thích, màu sắc) để tạo ra sản phẩm thể hiện sự hiểu biết về cấu trúc bản vẽ.

Trường THCS:………………………………………….Lớp:…………………….

Họ và tên:……………………………………………….

PHIẾU BÀI TẬP CÔNG NGHỆ 10 – KẾT NỐI TRI THỨC

BÀI 14: BẢN VẼ CƠ KHÍ

Khoanh vào chữ cái đặt trước câu trả lời đúng:

Câu 1: Công dụng chính của bản vẽ chi tiết là gì? 

A. Dùng để lắp ráp các chi tiết thành sản phẩm hoàn chỉnh. 

B. Dùng để chế tạo và kiểm tra chi tiết máy. 

C. Dùng để vận hành và bảo dưỡng sản phẩm. 

D. Dùng để đóng gói và vận chuyển sản phẩm.

Câu 2: So với bản vẽ chi tiết, bản vẽ lắp có thêm nội dung nào quan trọng dưới đây? 

A. Yêu cầu kĩ thuật về độ nhám bề mặt. 

B. Bảng kê (liệt kê tên gọi, số lượng, vật liệu các chi tiết). 

C. Kích thước chế tạo của từng chi tiết nhỏ. 

D. Khung tên của người vẽ.

Câu 3: Bản vẽ lắp được dùng làm tài liệu cho các công việc nào sau đây? 

A. Chỉ dùng để gia công cắt gọt từng chi tiết. 

B. Lắp đặt, điều chỉnh, vận hành và kiểm tra sản phẩm. 

C. Tính toán độ bền vật liệu.  

D. Xây dựng nhà xưởng sản xuất.

Câu 4: Kí hiệu Ra hoặc Rz trên bản vẽ kĩ thuật dùng để chỉ thông số nào?

A. Độ cứng của vật liệu.

B. Dung sai kích thước.

C. Độ nhám bề mặt.

D. Độ bền kéo.

Câu 5: Khi đọc bản vẽ lắp, mục đích chính của việc đọc "Bảng kê" là gì? 

A. Để biết tên gọi, số lượng và vật liệu của các chi tiết thành phần. 

B. Để biết dung sai kích thước của từng chi tiết. 

C. Để biết tỉ lệ của bản vẽ. 

D. Để biết người vẽ và người kiểm tra bản vẽ.