Các bộ phận của hạt.
Một số giai đoạn phát triển chính của cây con mọc lên từ hạt và cây con mọc lên từ một số bộ phận của cây mẹ.
Ví dụ về cây con mọc lên từ thân, rễ, lá của một số thực vật có hoa.
Sự lớn lên của cây con.
Trồng cây bằng hạt và trồng cây bằng thân (hoặc lá, rễ).

2. Năng lực:

Năng lực chung:

Năng lực tự chủ, tự học: Tích cực, chủ động hoàn thành các nhiệm vụ được giao, chia sẻ nội dung tìm hiểu về sự phát triển của cây con.
Năng lực giao tiếp và hợp tác: Tự tin khi trình bày ý kiến thảo luận; Hợp tác với bạn trong các hoạt động thảo luận nhóm.

Năng lực khoa học tự nhiên:

Vẽ sơ đồ (hoặc sử dụng sơ đồ đã cho), ghi chú được tên các bộ phận của hạt.
Sử dụng sơ đồ đã cho, ghi chú được tên một số giai đoạn phát triển chính của cây con mọc lên từ hạt và cây con mọc lên từ một số bộ phận của cây mẹ.
Nêu được ví dụ về cây con mọc lên từ thân, rễ, lá của một số thực vật có hoa.
Trình bày được sự lớn lên của cây con.
Thực hành: Trồng cây bằng hạt và trồng cây bằng thân (hoặc lá, rễ).

Năng lực số:

2.1.CB2a: Lựa chọn được các công nghệ số đơn giản để tương tác (Tương tác với Video AI và phần mềm trò chơi/trắc nghiệm trực tuyến).
1.1.CB2b: Tìm được dữ liệu, thông tin thông qua tìm kiếm đơn giản trong môi trường số (Sử dụng Google/YouTube tra cứu quá trình nảy mầm).
2.4.CB2a: Chọn được những công cụ và công nghệ số đơn giản cho các quá trình hợp tác (Sử dụng bảng nhóm điện tử Padlet).
3.1.CB2a: Xác định được các cách tạo và chỉnh sửa nội dung đơn giản ở các định dạng đơn giản (Chụp ảnh, quay video báo cáo kết quả thực hành).
6.2.CB2a: Áp dụng được các công cụ AI để giải quyết vấn đề đơn giản (Sử dụng Chatbot AI để tư vấn kiến thức sinh học).
1.2.CB2a: Phát hiện được độ tin cậy và độ chính xác của các nguồn chung của dữ liệu (Phân tích, đánh giá đáp án trắc nghiệm trên thiết bị số).

3. Phẩm chất:

Nhân ái: Có ý thức giúp đỡ lẫn nhau trong hoạt động nhóm để hoàn thành nhiệm vụ.
Chăm chỉ: Chăm chỉ suy nghĩ, trả lời câu hỏi, làm tốt các bài tập.
Trách nhiệm: Hoàn thành các nhiệm vụ được giao. Có ý thức trách nhiệm giữ gìn vệ sinh và chăm chỉ trong hoạt động thực hành trồng cây.

II. ĐỒ DÙNG DẠY HỌC

1. Đối với giáo viên:

SGK, KHBD, VBT Khoa học 5 – Kết nối tri thức.
Máy tính, máy chiếu (nếu có).
Hình ảnh liên quan đến bài học.
Dụng cụ thực hành.
Phiếu học tập, phiếu báo cáo thực hành, phiếu bài tập.
Video AI được tạo bằng các công cụ AI để khởi động bài học.

2. Đối với học sinh:

SGK, VBT Khoa học 5 – Kết nối tri thức.
Dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.
Thiết bị di động/máy tính bảng (nếu lớp học có điều kiện) để tham gia hoạt động số.

III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC:

TIẾT 1

HOẠT ĐỘNG CỦA GV

HOẠT ĐỘNG CỦA HS

NLS

A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

a. Mục tiêu: HS nêu được tên cây con có thể mọc lên từ một số bộ phận của cây mẹ ở một số cây quen thuộc bằng kiến thức thực tế và hiểu biết ban đầu.

b. Cách tiến hành:

- GV yêu cầu xem video AI được thiết kế để phục vụ bài dạy.

- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi xuất hiện trong video đó.

- GV tổ chức trò chơi “Tìm cây qua hạt”:

+ Có 3 đội chơi, mỗi đội 4 thành viên, chia bảng thành 3 phần.

+ Mỗi đội được phát hình ảnh có 6 loại hạt; hình ảnh 6 cây con mọc lên từ các loại hạt đó.

kenhhoctap

+ Yêu cầu các đội ghép hạt với cây tương ứng, dán lên bảng và ghi tên các cây có hạt đó.

- GV nhận xét, dẫn dắt vào bài học mới: Cây con có thể mọc lên từ hạt, rễ, thân, lá,... của cây mẹ. Sự phát triển của cây đó như thế nào? Chúng ta sẽ tìm hiểu ở bài Bài 14 – Sự phát triển của cây con – Tiết 1.

- HS xem video, suy nghĩ trả lời câu hỏi.

- HS trả lời câu hỏi.

- HS lắng nghe, tích cực tham gia trò chơi:

- HS lắng nghe, ghi bài.

2.1.CB2a: HS lựa chọn và sử dụng công nghệ số đơn giản (tivi/máy chiếu) để tương tác, lắng nghe và trả lời câu hỏi trực tiếp từ nội dung Video AI, qua đó nhận biết tình huống của bài học.

B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI

1. CÂY CON MỌC LÊN TỪ HẠT

Hoạt động 1: Tìm hiểu các bộ phận của hạt

a. Mục tiêu: HS xác định được các bộ phận của hạt.

b. Cách tiến hành:

- GV yêu cầu HS đọc đoạn thông tin SGK trang 52 và cho biết hạt gồm những bộ phận nào.

- GV yêu cầu HS hoạt động nhóm đôi, chỉ và nói với bạn về các bộ phận của hạt đậu trong hình 2: Quan sát hình 2 và trả lời câu hỏi:

+ Hạt đậu gồm những bộ phận nào?

+ Bộ phận nào của hạt sẽ mọc thành cây?

- GV mời đại diện 1 cặp trả lời câu hỏi. Các cặp còn lại chú ý lắng nghe và bổ sung

- GV phát cho mỗi nhóm 1 đĩa có một số hạt lạc hoặc hạt đỗ đã ngâm nước khoảng 4 – 8 giờ, yêu cầu các nhóm thực hiện nhiệm vụ sau trong 7 phút:

+ Quan sát bên ngoài hạt.

+ Tách đôi hạt theo đường rãnh.

+ Chỉ và nói tên các bộ phận của hạt.

+ Vẽ vào vở và ghi chú các bộ phận của hạt quan sát được.

- GV khuyến khích: Các nhóm hãy sử dụng máy tính bảng, mở ứng dụng Camera chụp lại bức ảnh hạt đậu vừa bóc. Dùng công cụ chỉnh sửa ảnh (Edit/Markup) trên máy để khoanh tròn và gõ chữ chú thích trực tiếp các bộ phận (vỏ, phôi, chất dinh dưỡng) lên bức ảnh đó!

- GV mời đại diện các nhóm trình bày kết quả hoạt động

- GV nhận xét và kết luận: Hạt gồm vỏ hạt, chất dinh dưỡng dự trữ và phôi.

- HS đọc thông tin và trả lời câu hỏi: Hạt thường gồm vỏ hạt, chất dinh dưỡng dự trữ, phôi (mầm cây).

- HS quan sát hình, thảo luận nhóm đôi.

- Đại diện HS trả lời:

+ Hạt đậu gồm phôi, vỏ hạt, chất dinh dưỡng dự trữ.

+ Phôi của hạt đậu sẽ mọc thành cây.

- HS thực hiện nhiệm vụ theo nhóm 4.

- HS thao tác kỹ thuật số, làm quen với việc chụp ảnh sắc nét, sử dụng phần mềm chỉnh sửa ảnh cơ bản để tạo chú thích trực quan.

- Đại điện nhóm trình bày.

- HS lắng nghe, ghi vở.

3.1.CB2a: HS xác định được các cách tạo và chỉnh sửa nội dung đơn giản thông qua việc thao tác chụp ảnh và ghi chú chữ trực tiếp lên hình ảnh các bộ phận của hạt.

Hoạt động 2: Tìm hiểu một số giai đoạn phát triển chính của cây con mọc lên từ hạt và sự lớn lên của cây con

a. Mục tiêu: HS sử dụng sơ đồ đã cho, ghi chú được tên một số giai đoạn phát triển chính của cây con mọc lên từ hạt và trình bày được sự lớn lên của cây con.

b. Cách tiến hành:

- GV yêu cầu HS làm việc nhóm 4: Quan sát hình 3, đọc thông tin và thực hiện:

+ Nêu tên các giai đoạn phát triển chính của cây đậu mọc lên từ hạt.

+ Trình bày sự lớn lên của cây đậy con mọc lên từ hạt.

- GV mời đại diện 1 nhóm trình bày. Các nhóm khác chú ý lắng nghe và bổ sung.

- GV yêu cầu: Các nhóm hãy sử dụng thiết bị kết nối Internet, mở Google Tìm kiếm (Google Search) hoặc YouTube gõ từ khóa: 'Video tua nhanh quá trình hạt nảy mầm (Timelapse seed germination)'. Cùng quan sát sự phát triển kì diệu của rễ và lá mầm nhé!

facebook.com/watch/?v=1529764723827491

youtu.be/E91Z1fwwBI0

- GV nhận xét, kết luận: Cây con có thể mọc lên từ hạt. Các giai đoạn phát triển chính của cây gồm: nảy mầm, cây con, cây trưởng thành.

- HS thảo luận nhóm 4.

- Đại diện nhóm trình bày:

+ Các giai đoạn phát triển chính của cây đậu: nảy mầm, cây con, cây trưởng thành.

+ Sự phát triển, lớn lên của cây đậu mọc lên từ hạt:

• Nảy mầm: Hạt đậu gieo xuống đất gặp các điều kiện thuận lợi như đủ nước, sẽ phình to lên, rễ mầm mọc ra và đâm xuống đất. Tiếp đến, thân mầm dài ra, nhô dần lên mặt đất. Sau đó, lá mới phát triển, lá mầm teo dần.

• Cây con: Cây đậu con phát triển ra nhiều cành, lá, rễ mới.

• Cây trưởng thành: khi cây lớn, cây bắt đầu ra hoa, tạo quả.

- HS thực hành kỹ năng nhập từ khóa, tìm kiếm, duyệt và truy xuất dữ liệu đa phương tiện (video động) trên Internet để trực quan hóa quá trình sinh học.

- HS lắng nghe, ghi vở.

1.1.CB2b: HS tìm được dữ liệu, thông tin thông qua tìm kiếm đơn giản trong môi trường số (sử dụng Google Search/YouTube) để tra cứu video mô phỏng quá trình nảy mầm.

C. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

1. Vận dụng 1 – SGK trang 53

a. Mục tiêu: HS kể được thêm tên cây mọc lên từ hạt.

b. Cách tiến hành:

- GV tổ chức cho HS chơi trò “Thử thách nhà khoa học nhí”.

- GV cung cấp mã QR/Link truy cập bảng điện tử Padlet:

+ 3 đội chơi, mỗi đội 3 thành viên.

+ Yêu cầu: trong vòng 2 phút viết nhanh lên bảng tên các cây có thể mọc lên từ hạt.

+ Đội nào gõ được nhiều nhất sẽ thắng!

- GV đánh giá kết quả và khen ngợi đội chơi có nhiều câu trả lời đúng.

- HS tham gia trò chơi

- HS lắng nghe, thao tác trên Padlet và trả lời: Cây con mọc từ hạt: ngô, lúa, đậu (đỗ), hướng dương, chanh, cam, bưởi, bí, mướp, lạc, đào, lê, xoài, táo,....

kenhhoctap

- HS lắng nghe.

2.4.CB2a: HS chọn được những công cụ và công nghệ số đơn giản (bảng nhóm điện tử Padlet) cho quá trình hợp tác, cùng nhau gõ và thi kể tên các loài cây mọc từ hạt.

2. Vận dụng 2 – SGK trang 53

a. Mục tiêu: HS vận dụng kiến thức đã học tìm hiểu và trình bày được các giai đoạn phát triển chính của một cây mọc lên từ hạt.

b. Cách tiến hành:

- GV yêu cầu HS nhóm đôi hoàn thành bài tập tìm hiểu về sự phát triển của một cây mọc lên từ hạt mà em biết vào phiếu học tập số 1.

- GV mời đại diện 3 nhóm lên chia sẻ phiếu học tập.

- GV nhận xét, kết luận: Cây non có thể mọc lên từ hạt. Các giai đoạn phát triển chính của cây gồm: nảy mầm, cây con, cây trưởng thành.

- HS nhóm đôi thực hiện nhiệm vụ.

- Đại diện nhóm báo cáo kết quả.

- HS lắng nghe, ghi vở.

* CỦNG CỐ

- GV nhận xét, tóm tắt lại những nội dung chính của bài học theo nội dung Em đã học.

- GV nhận xét, đánh giá sự tham gia của HS trong giờ học, khen ngợi những HS tích cực; nhắc nhở, động viên những HS còn chưa tích cực, nhút nhát.

* DẶN DÒ

- Ôn tập kiến thức đã học.

- Về nhà tìm hiểu cây con mọc lên từ rễ, thân, lá.

- HS lắng nghe, ghi nhớ.

- HS lắng nghe, rút kinh nghiệm.

- HS lắng nghe và thực hiện.

- HS lắng nghe và chuẩn bị cho tiết học sau.

TIẾT 2

…………………………………………..

TIẾT 3

HOẠT ĐỘNG CỦA GV

HOẠT ĐỘNG CỦA HS

NLS

A. HOẠT ĐỘNG MỞ ĐẦU

a. Mục tiêu: HS nhớ lại một số nội dung đã học ở tiết trước.

b. Cách tiến hành:

- GV yêu cầu HS: Ghép tên các bộ phận của cây ở cột 1 với các ví dụ cây con mọc lên ở cột 2 cho phù hợp.

Tên bộ phận

Ví dụ

1. Rễ

2. Thân

3. Lá

4. Hạt

a) Củ lạc mọc lên cây.

b) Củ khoai tây nảy mầm tạo cây con.

c) Cắt đoạn cành hồng cắm xuống đất mọc thành cây.

d) Cuống lá cây sen đá mọc lên các cây con.

e) Củ khoai lang có thể mọc mầm tạo cây con.

- GV nhận xét, dẫn dắt vào bài học mới: Cây con có thể mọc lên từ hạt, rễ, thân, lá,... của cây mẹ. Hôm nay các em hãy thực hành trồng cây từ hạt và một số bộ phận của cây mẹ – Bài 14. Sự phát triển của cây con – Tiết 3.

- HS trả lời:

1 – e.

2 – b.

3 – d.

4 – a.

- HS lắng nghe, chuẩn bị vào bài mới.

B. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH

3. THỰC HÀNH TRỒNG CÂY

a. Mục tiêu: HS trồng được cây từ hạt và thân

b. Cách tiến hành:

…………………………………………..

C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP