Giáo án NLS KHTN 8 kết nối Bài 34: Hệ hô hấp ở người
Giáo án NLS Khoa học tự nhiên 8 kết nối tri thức Bài 34: Hệ hô hấp ở người. Với năng lực số được tích hợp, tiết học sẽ giúp học sinh làm quen và ứng dụng công nghệ, tin học. KHBD này là file word, tải về dễ dàng. Là mẫu giáo án mới nhất năm 2026 để giáo viên dạy tốt môn KHTN - Sinh học 8.
=> Giáo án tích hợp NLS Sinh học 8 kết nối tri thức
Các tài liệu bổ trợ
Ngày soạn: .../.../...
Ngày dạy: .../.../...
BÀI 34. HỆ HÔ HẤP Ở NGƯỜI
I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức
Sau bài học, HS sẽ:
- Nêu được cấu tạo và chức năng của hệ hô hấp; nêu được chức năng của mỗi cơ quan và sự phối hợp các cơ quan thể hiện chức năng của cả hệ hô hấp.
- Nêu được một số bệnh về phổi, đường hô hấp và cách phòng chống; vận dụng được hiểu biết về hô hấp để bảo vệ bản thân và gia đình.
- Trình bày được vai trò của việc chống ô nhiễm không khí liên quan đến các bệnh về hô hấp.
- Điều tra được một số bệnh về đường hô hấp trong trường học hoặc tại địa phương.
- Thực hiện được tình huống giả định hô hấp nhân tạo, cấp cứu người đuối nước; thiết kế được áp phích tuyên truyền không hút thuốc lá; đưa ra được quan điểm nền hay không nên hút thuốc lá và kinh doanh thuốc lá.
2. Về năng lực
Năng lực chung:
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: khả năng thực hiện một cách độc lập hay theo nhóm; trao đổi tích cực với giáo viên và các bạn khác trong lớp.
- Năng lực tự chủ và tự học: biết lắng nghe và chia sẻ ý kiến cá nhân với bạn, nhóm và GV. Tích cực tham gia các hoạt động trong lớp.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: biết phối hợp với bạn bè làm việc nhóm, tư duy logic, sáng tạo khi giải quyết vấn đề.
Năng lực riêng:
Năng lực nhận thức khoa học tự nhiên:
- Trình bày được cấu tạo và chức năng của hệ hô hấp; nêu được chức năng của mỗi cơ quan và sự phối hợp các cơ quan thể hiện chức năng của cả hệ hô hấp.
Năng lực tìm hiểu tự nhiên:
- Tìm hiểu một số bệnh về về phổi, đường hô hấp và cách phòng chống.
- Lập kế hoạch và thực hiện được tình huống giả định hô hấp nhân tạo, cấp cứu người đuối nước.
Năng lực vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học:
- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học về hô hấp để bảo vệ bản thân và gia đình.
- Dựa trên kiến thức và hiểu biết về tác hại của thuốc lá đến sức khoẻ, thiết kế được áp phích tuyên truyền không hút thuốc lá; đưa ra được quan điểm nền hay không nên hút thuốc lá và kinh doanh thuốc lá.
Năng lực số:
- 1.1.TC2b: HS tìm được thông tin thông qua việc quan sát, truy cập nội dung số trong video, tổ chức được tìm kiếm dữ liệu, thông tin và nội dung trong môi trường số.
- 2.1.TC2a: HS lựa chọn và sử dụng được các công nghệ số đơn giản (phần mềm trắc nghiệm/màn hình) để tương tác trả lời câu hỏi
- 2.4.TC2b: Lựa chọn được các công cụ và công nghệ số cho các quá trình hợp tác.
- 3.1.TC2b: Chọn được cách thể hiện bản thân thông qua việc tạo ra các phương tiện số (thiết kế Poster/Áp phích số).
3. Phẩm chất
- Tham gia tích cực các hoạt động nhóm phù hợp với khả năng của bản thân.
- Cẩn thận, trung thực và thực hiện yêu cầu bài học.
- Có niềm say mê, hứng thú với việc khám phá và học tập khoa học tự nhiên.
- Có ý thức bảo vệ giữ gìn sức khỏe của bản thân, của người thân trong gia đình và cộng đồng, tuyên truyền/ chia sẻ một số biện pháp phòng chống các bệnh về hô hấp, tuyên truyền không hút thuốc lá.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Đối với giáo viên
- KHBD, SGK, SBT khoa học tự nhiên 8.
- Tranh ảnh, video về cấu tạo hệ hô hấp ở người.
- Tranh ảnh, video về tác hại của khói thuốc lá đối với con người.
- Tranh/ video mô tả các thao tác hô hấp nhân tạo, cấp cứu người đuối nước.
- Máy tính, máy chiếu(nếu có).
- Video AI tạo bằng công cụ AI được dùng để khởi động bài học .
- Phiếu học tập, mẫu nhật ký hoạt động nhóm, phiếu đánh giá sản phẩm dự án, phiếu đánh giá thực hành, phiếu bài tập.
2. Đối với học sinh
- SHS khoa học tự nhiên 8.
- Tranh ảnh, tư liệu có liên quan đến nội dung bài học và dụng cụ học tập.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
…………………………………………..
…………………………………………..
…………………………………………..
2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1: Tìm hiểu cấu tạo và chức năng của hệ hô hấp
- Mục tiêu: Nêu được cấu tạo và chức năng của hệ hô hấp; nêu được chức năng của mỗi cơ quan và sự phối hợp các cơ quan thể hiện chức năng của cả hệ hô hấp.
- Nội dung: Học sinh quan sát video, hình 34.1, 34.2, 34.3 và nghiên cứu thông tin mục I SGK tr 142 tìm hiểu cấu tạo và chức năng của hệ hô hấp
- Sản phẩm: cấu tạo và chức năng của hệ hô hấp.
- Tổ chức thực hiện
| HĐ CỦA GV VÀ HS | SẢN PHẨM DỰ KIẾN | ||||||||||||||||
Nhiệm vụ 1: Tìm hiểu cấu tạo của hệ hô hấp Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ - GV yêu cầu HS: Quan sát hình 34.1, đọc thông tin SGK hoàn thành Phiếu học tập sau:
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ - HS đọc thông tin mục I.1, thảo luận nhóm hoàn thành phiếu học tập. Bước 3: Báo cáo, thảo luận - Đại diện nhóm phát biểu hoặc lên bảng trình bày. - Các HS khác nhận xét, bổ sung. Bước 4: Kết luận, nhận định - GV nhận xét phần trả lời. - GV tổng quát lại kiến thức trọng tâm và yêu cầu HS ghi chép đầy đủ vào vở. | I. Cấu tạo và chức năng của hệ hô hấp 1. Cấu tạo của hệ hô hấp (Đáp án phiếu học tập - ghi bên dưới | ||||||||||||||||
Nhiệm vụ 2: Tìm hiểu cấu tạo của hệ hô hấp Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ - GV yêu cầu HS: Quan sát hình 34.2 nghiên cứu thông tin mục I.2.a mô tả hoạt động của cơ, xương và sự thay đổi thể tích lồng ngực khi cử động hô hấp.
- GV yêu cầu HS: Quan sát hình 34.3 nghiên cứu thông tin mục I.2.b trả lời câu hỏi SGK: 1. Quan sát hình 34.3 mô tả sự trao đổi khí ở phổi và ở tế bào.
2. Trình bày sự phối hợp chức năng của mỗi cơ quan thể hiện chức năng của cả hệ hô hấp Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ - HS thảo luận nhóm quan sát hình ảnh 34.2, 34.3 nghiên cứu thông tin mục I.2 trả lời lần lượt các câu hỏi SGK Bước 3: Báo cáo, thảo luận - Đại diện nhóm phát biểu hoặc lên bảng trình bày. - Các HS khác nhận xét, bổ sung. Bước 4: Kết luận, nhận định - GV nhận xét phần trả lời. - GV tổng quát lại kiến thức trọng tâm và yêu cầu HS ghi chép đầy đủ vào vở. | 2. Chức năng của hệ hô hấp a) Thông khí ở phổi Trả lời câu hỏi Hoạt động của cơ, xương và sự thay đổi thể tích lồng ngực khi cử động hô hấp. * Làm tăng thể tích lồng ngực: + Cơ liên sườn ngoài co → tập hợp xương ức và xương sườn có điểm tựa linh động sẽ chuyển động đồng thời theo 2 hướng: lên trên và ra 2 bên làm lồng ngực mở rộng ra 2 bên là chủ yếu. + Cơ hoành co → lồng ngực mở rộng thêm về phía dưới, ép xuống khoang bụng. * Làm giảm thể tích lồng ngực: + Cơ liên sườn ngoài và cơ hoành không co nữa và dãn ra → làm lồng ngực thu nhỏ trở về vị trí cũ. + Ngoài ra còn có sự tham gia của một số cơ khác khi thở gắng sức. b) Trao đổi khí ở phổi và tế bào Trả lời câu hỏi 1. Ở phối và các tế bào, chất khí được trao đổi theo cơ chế khuếch tán. + Sự trao đổi khí ở phổi xảy ra giữa máu và phế nang do sự chênh lệch nồng độ của khí O2 và CO2 màng phế nang và màng mao mạch rất mỏng. + Sự trao đổi khí ở tế bào xảy ra giữa máu và tế bào do sự chênh lệch nồng độ của khí O2 và CO2 màng tế bào và màng mao mạch rất mỏng. 2. Mỗi cơ quan trong hệ hô hấp thực hiện một chức năng nhất định nhưng kết hợp lại sẽ đảm bảo chức năng của hệ hô hấp: Mũi ngăn bụi, làm ẩm và làm ấm không khí vào phổi; thanh quản có nắp thanh quản có thể cử động để đậy kín đường hô hấp khi nuốt thức ăn, ngăn không cho thức ăn đi vào đường dẫn khí; khí quản có lớp niêm mạc tiết chất nhầy, có nhiều lông rung chuyển động liên tục dẫn khí từ ngoài vào và giúp đẩy dị vật ra khỏi đường hô hấp; phế quản và tiểu phế quản dẫn khí vào phổi rồi đến phế nang; phế nang là nơi diễn ra quá trình trao đổi khí tại phổi, phế nang được bao bọc bởi hệ thống mạch máu dày đặc giúp quá trình trao đổi khí diễn ra được dễ dàng. Kết luận Hệ hô hấp ở người gồm đường dẫn khí và phổi. Trong đường dẫn khí có các tuyến nhầy tiết ra dịch nhầy, có tác dụng cản bụi và tiêu diệt vi khuẩn. Phổi có nhiều phế nang, là nơi diễn ra quá trình trao đổi khí. |
Đáp án phiếu học tập
Nhóm:.......................................................Lớp:................................................. PHIẾU HỌC TẬP CẤU TẠO CỦA HỆ HÔ HẤP Quan sát hình 34.1, đọc thông tin SGK hoàn thành bảng sau:
|
Hoạt động 2: Tìm hiểu một số bệnh về phổi, đường hô hấp
- Mục tiêu:
- Nêu được một số bệnh về phổi, đường hô hấp và cách phòng chống; vận dụng được hiểu biết về hô hấp để bảo vệ bản thân và gia đình.
- Trình bày được vai trò của việc chống ô nhiễm không khí liên quan đến các bệnh về hô hấp.
- Điều tra được một số bệnh về đường hô hấp trong trường học hoặc tại địa phương.
- Nội dung: HS làm việc theo nhóm trả lời câu hỏi trong SGK
- Sản phẩm: Một số bệnh về phổi, đường hô hấp và cách phòng tránh
- Tổ chức thực hiện
…………………………………………..
…………………………………………..
…………………………………………..
Hoạt động 3: Tìm hiểu về thuốc lá và tác hại của khói thuốc lá
- Mục tiêu:
- Trình bày được tác hại của khói thuốc lá.
- Thiết kế được áp phích tuyên truyền không hút thuốc lá; đưa ra được quan điểm nền hay không nên hút thuốc lá và kinh doanh thuốc lá.
- Nội dung: Học sinh quan sát video, nghiên cứu thông tin SGK,thảo luận nhóm hoàn thành nhiệm vụ học tập.
- Sản phẩm: Tác hại của khói thuốc lá và các biện pháp tuyên truyền không sử dụng thuốc lá.
- Tổ chức thực hiện
| HĐ CỦA GV VÀ HS | SẢN PHẨM DỰ KIẾN | NLS |
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ - HS đọc thông tin mục III, quan sát video (https://youtu.be/ReiBW6kWaxc) thảo luận nhóm để hoàn thành hoạt động trong SGK- tr 144 1. Làm việc nhóm đưa ra quan điểm của bản thân về việc nên hay không nên hút thuốc lá và kinh doanh thuốc lá. 2. Thiết kế một áp phích (poster) bằng Canva tuyên truyền không hút thuốc lá. (nộp lại sản phẩm vào tiết học sau) Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ - HS thảo luận nhóm, đọc hiểu thông tin SGK, kết hợp video trình bày quan điểm của mình trong hoạt động 1 SGK tr 144. - HS thảo luận nhóm lên ý tưởng, thiết kế poster tuyên truyền không hút thuốc lá - hoạt động 2 SGK tr 144 (nộp lại sản phẩm vào tiết học sau) Bước 3: Báo cáo, thảo luận - Đại diện nhóm HS giơ tay phát biểu hoặc lên bảng trình bày quan điểm của nhóm - Một số HS nhóm khác nhận xét, bổ sung cho bạn. - Các nhóm nộp poster tuyên truyền vào buổi sau (có thể tổ chức kỹ thuật phòng tranh để HS báo cáo kết quả thực hiện) Bước 4: Kết luận, nhận định - GV nhận xét kết quả thảo luận nhóm, thái độ làm việc của các HS trong nhóm. - GV tổng quát lại kiến thức trọng tâm và yêu cầu HS ghi chép đầy đủ vào vở. - GV nhận xét, đánh giá sản phẩm porter tuyên truyền của các nhóm theo các tiêu chí (nội dung; tính thẩm mỹ, khoa học; năng lực hợp tác nhóm,...) | III. Thuốc lá và tác hại của khói thuốc lá Trả lời câu hỏi hoạt động: 1. Không nên hút thuốc lá và kinh doanh thuốc lá do thuốc lá: – Ảnh hưởng sức khỏe: ảnh hưởng nghiêm trọng đến họng, phổi, tim mạch,…. có thể dẫn đến ung thư, đột quỵ, đột tử, tử vong sớm – Ảnh hưởng đến kinh tế gia đình: 20.000 VND/bao thuốc lá Vina thiệt hại đến vấn đề kinh tế. – Ảnh hưởng về đạo đức: nêu gương xấu, sa vào tệ nạn xã hội,… – Môi trường không lành mạnh, thiếu văn hóa, ảnh hưởng đến phụ nữ mang thai và mọi người xung quanh. – Có thể gây chập cháy điện, cháy rừng ảnh hưởng lớn đến xã hội, môi trường xung quanh. 2. Thiết kế poster (sản phẩm minh hoạ)
Kết luận Nói “không” với khói thuốc Tuyên truyền mọi người không sử dụng thuốc lá. | 3.1.TC2b: Chọn được cách thể hiện bản thân thông qua việc tạo ra các phương tiện số (thiết kế Poster/Áp phích số). |
Hoạt động 4: Thực hành: Hô hấp nhân tạo, cấp cứu người đuối nước
- Mục tiêu: Thực hiện được tình huống giả định Hô hấp nhân tạo, cấp cứu người đuối nước
- Nội dung: Học sinh thực hành Hô hấp nhân tạo, cấp cứu người đuối nước
- Sản phẩm: Kết quả thực hành của HS
- Tổ chức thực hiện
…………………………………………..
…………………………………………..
…………………………………………..
3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
- Mục tiêu: HS củng cố lại kiến thức về hô hấp ở người.
- Nội dung: Cá nhân HS làm các câu hỏi trắc nghiệm khách quan củng cố kiến thức
- Sản phẩm: Đáp án của HS cho các câu hỏi trắc nghiệm khách quan.
- Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
- GV tổ chức trò chơi trắc nghiệm trên phần mềm Quizizz (hoặc PowerPoint tương tác).
2.1.TC2a: HS lựa chọn và sử dụng được các công nghệ số đơn giản (phần mềm trắc nghiệm/màn hình) để tương tác trả lời câu hỏi
Câu 1: Cơ quan nào sau đây không phải của hệ hô hấp
A. Phế nang B. Thanh quản C. Tiểu cầu D. Hầu
Câu 2: Hô hấp có chức năng chính là
A. Chứa và dẫn không khí
B. Tạo kháng thể bảo vệ
C. Giữ lại các dị vật
D. Trao đổi khí giữa cơ thể với môi trường
Câu 3: Ho có đờm lẫn máu, mệt mỏi, chán ăn, khó thở, sốt kéo dài, sụt cân là triệu chứng của bệnh
A. Viêm phổi B. Lao phổi
C. Viêm mũi dị ứng D. Viêm xoang
Câu 4: Khi hít vào thì
A. Cơ hoành co B. Cơ hoành dãn
C. Các xương sườn được hạ xuống D. Cơ liên sườn ngoài dãn
Câu 5: Vì sao công nhân làm trong các hầm mỏ than có nguy cơ mắc bệnh bụi phổi cao?
A. Môi trường làm việc có bụi than, cứ hít vào là sẽ mắc bệnh
B. Môi trường làm việc quá sức nên dễ bị bệnh
C. Hệ bài tiết không bài tiết hết bụi than hít vào
D. Vì hít vào nhiều bụi than, hệ hô hấp không thể lọc sạch hết được
Câu 6: Phương pháp nào sau đây thuộc phương pháp hô hấp nhân tạo?
A. Phương pháp hà hơi thổi ngạt B. Phương pháp hóa học
C. Phương pháp sử dụng trọng lượng riêng D. Quá trình tự trao đổi chất
Câu 7:…………………………………………..
…………………………………………..
…………………………………………..
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
- HS suy nghĩ trả lời
- GV điều hành, quan sát, hỗ trợ
Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
- HS giơ tay phát biểu
Bước 4: Kết luận, nhận định:
- GV chữa bài, chốt đáp án.
- GV nhận xét thái độ học tập, phương án trả lời của HS.
- GV ghi nhận và tuyên dương HS có phương án trả lời đúng, động viên các HS khác.
Đáp án
| Câu hỏi | Câu 1 | Câu 2 | Câu 3 | Câu 4 | Câu 5 | Câu 6 | Câu 7 | Câu 8 |
| Đáp án | C | D | B | A | D | A | D | A |
4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
- Mục tiêu: HS thực hiện làm các bài tập vận dụng để nắm vững kiến thức và biết ứng dụng những kiến thức về hệ hô hấp ở người các bệnh về đường hô hấp và cách phòng chống
- Nội dung: HS làm việc nhóm đôi vận dụng các kiến thức đã học vào giải quyết các bài tập trong phiếu bài tập.
- Sản phẩm: Đáp án của HS cho các câu hỏi vận dụng liên quan.
- Tổ chức thực hiện:
…………………………………………..
…………………………………………..
…………………………………………..