Giáo án NLS Lịch sử 6 kết nối Bài 20: Vương quốc Phù Nam
Giáo án NLS Lịch sử 6 kết nối tri thức Bài 20: Vương quốc Phù Nam. Với năng lực số được tích hợp, tiết học sẽ giúp học sinh làm quen và ứng dụng công nghệ, tin học. KHBD này là file word, tải về dễ dàng. Là mẫu giáo án mới nhất năm 2026 để giáo viên dạy tốt môn Lịch sử 6.
Xem: => Giáo án tích hợp NLS Lịch sử 6 kết nối tri thức
Ngày soạn:…/…/…
Ngày dạy:…/…/…
BÀI 20: VƯƠNG QUỐC PHÙ NAM
I. MỤC TIÊU
1. Mức độ, yêu cầu cần đạt
- Xác định được vị trí của Vương quốc Phù Nam xưa trên lược đồ Việt Nam.
- Mô tả được sự thành lập, quá trình phát triển và suy vong của Vương quốc Phù Nam xưa.
- Trình bày được những nét chính về tổ chức xã hội và kinh tế của Phù Nam.
- Nhận biết được một số thành tựu văn hoá tiêu biểu của Vương quốc Phù Nam
2. Năng lực
Năng lực chung:
- Tự chủ và tự học: Chủ động tìm kiếm hình ảnh về di chỉ Óc Eo và hiện vật văn hóa Phù Nam trên Internet.
- Giao tiếp và hợp tác: Chia sẻ hình ảnh và thông tin tìm được với nhóm qua ứng dụng học tập.
Năng lực riêng:
- Biết khai thác và phân tích được thông tin của một số tư liệu lịch sử trong bài học dưới sự hướng dẫn của GV.
- Biết tìm kiếm, sưu tầm được tư liệu để phục vụ cho bài học và thực hiện các hoạt động thực hành, vận dụng.
Năng lực số:
- 1.1.TC1a: Sử dụng được công cụ tìm kiếm thông dụng (Google) để xác định thông tin, hình ảnh theo từ khóa đơn giản.
- 1.1.TC1b: Vận hành được các tính năng cơ bản của phần mềm/ứng dụng (Google Maps, xem ảnh, Quizizz) để hỗ trợ học tập.
- 1.2.TC1a: Chọn lọc được thông tin/hình ảnh phù hợp từ nguồn dữ liệu số để trả lời câu hỏi thực tế.
- 2.1.TC1a: Biết chia sẻ sản phẩm học tập (ảnh chụp, bài làm) qua nhóm lớp hoặc Padlet.
3. Phẩm chất
- Bồi dưỡng tinh thần yêu quê hương, đất nước, quý trọng những giá trị văn hoá của Vương quốc Phù Nam còn để lại trong lịch sử.
- Nhận thức về chủ quyền ở vùng đất Nam Bộ của đất nước Việt Nam hiện nay có nguồn gốc lâu đời, bản địa từ xa xưa.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Đối với giáo viên
- SGK, KHBD.
- Video AI được tạo bằng các công cụ AI để khởi động bài học.
- Học liệu số: Lược đồ Phù Nam, Hình ảnh di tích Óc Eo (file ảnh chất lượng cao), Link Google Maps khu di tích Óc Eo - Ba Thê, Link bài tập Quizizz, Padlet.
- Máy tính, máy chiếu (nếu có).
2. Đối với học sinh
- SGK.
- Tranh ảnh, tư liệu sưu tầm liên quan đến bài học.
- Dụng cụ học tập theo yêu cầu của GV.
- Thiết bị số: Máy tính bảng hoặc điện thoại thông minh (nếu điều kiện cho phép) có kết nối Internet.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Tạo tâm thế hứng thú cho học sinh và từng bước làm quen bài học.
b. Nội dung: GV trình bày vấn đề, HS trả lời câu hỏi.
c. Sản phẩm học tập: HS lắng nghe và tiếp thu kiến thức.
d. Tổ chức thực hiện:
…………………………………………..
…………………………………………..
…………………………………………..
2. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1: Sự hình thành, phát triển và suy vong của Vương quốc Phù Nam
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS xác định được đại bàn chủ yếu đầu tiên của Vương quốc; xác định được đại bàn hình thành, phát triển và suy vong của vương quốc Phù Nam.
b. Nội dung: Đọc thông tin SGK, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.
c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS.
d. Tổ chức thực hiện:
| HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS | DỰ KIẾN SẢN PHẨM | NLS |
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập - GV yêu cầu HS quan sát bản đồ treo tường Vương quốc Phù Nam từ thế kỉ I đến thế kỉ VII kết hợp với lược đồ Khu vực Đông Nam Á ngày nay và trả lời câu hỏi: Vương quốc Phù Nam xưa tương ứng với lãnh thổ những nước nào ở khu vực Đông Nam Á hiện nay? (vùng đất Nam Bộ hiện nay) - GV yêu cầu HS: Đọc thông tin trong mục 1 - SGK tr.92 và trả lời câu hỏi: + Vương quốc Phù Nam ra đời ở đâu và vào thời gian nào? + Lập trục thời gian thể hiện các mốc hình thành, phát triển và suy vong của Vương quốc Phù Nam. - GV yêu cầu HS thảo luận cặp đôi và thực hiện nhiệm vụ: Em hãy sử dụng Google Maps trên điện thoại, tìm kiếm từ khóa "Di tích Óc Eo - Ba Thê" (An Giang) và so sánh vị trí trên Google Maps với vị trí kinh đô đặc biệt (Óc Eo) trên lược đồ cổ. - GV nhấn mạnh: Mốc ra đời của Nhà nước Phù Nam gắn liền với sự phát triển của văn hoá Óc Eo (giống như văn hoá Đông Sơn với Nhà nước Văn Lang - Âu Lạc, văn hoá Sa Huỳnh với Nhà nước Chăm-pa). Sự ra đời của Phù Nam được phản ánh qua truyền thuyết về Hỗn Điển và Liễu Diệp (cũng giống như huyền thoại Con Rồng, cháu Tiên lập nước Văn Lang). - GV đặt câu hỏi mở rộng: Vì sao từng là Vương quốc hùng mạnh trong thế kỉ III - V nhưng đến đầu thế kỉ VII vương quốc Phù Nam lại bị suy yếu và xâm chiếm? Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập - HS giơ màn hình điện thoại hiển thị vị trí: Di chỉ ngày nay thuộc tỉnh An Giang nước ta. - HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. - GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận - GV gọi HS đại diện đứng dậy trả lời. - GV gọi đại diện HS khác đứng dậy bổ sung, nhận xét. Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới. | 1. Sự hình thành, phát triển và suy vong cả vương quốc Phù Nam * Giai đoạn hình thành: - Thời gian ra đời: TK I. - Địa bàn: khu vực Nam Bộ nước ta hiện nay. * Giai đoạn phát triển: - Thời gian: TK III – V. - Phạm vi: mở rộng, bao gồm nhiều vùng đất thuộc một số nước Đông Nam Á ngày nay: Việt Nam, Cam-pu-chia, Thái Lan, Ma-lai-xi-a, Lào,… - Trung tâm chính trị, kinh tế: ban đầu là Óc Eo (Việt Nam), sau dịch chuyển đến Ăng-co Ba-rây. (Cam-pu-chia). → Phát triển thành đế chế hùng mạnh.
* Giai đoạn suy vong: - Thời gian: đầu TK VI. - Suy yếu do nhiều nguyên nhân. - Đầu TK VII: người Chân Lạp xâm chiếm. * Câu hỏi mở rộng: Vì: - Đất đai bị nhiễm mặn bởi những đợt biển tiến, điện tích đất canh tác cũng mất dân. - Tuyến đường giao thương trên biển không còn đi qua Phù Nam.... tác động đến tình hình kinh tế, xã hội của cư dân. | 1.1.TC1b: Thực hiện được thao tác tìm kiếm địa điểm và xem bản đồ số để xác định vị trí di tích lịch sử trong thực tế. |
Hoạt động 2: Hoạt động kinh tế và tổ chức xã hội
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS biết được các hoạt động kinh tế, tổ chức nhà nước của vương quốc Phù Nam.
b. Nội dung: Đọc thông tin SGK, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.
c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS.
d. Tổ chức thực hiện:
…………………………………………..
…………………………………………..
…………………………………………..
Hoạt động 3: Một số thành tựu văn hóa
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS nêu được một số thành tựu cụ thể của cư dân Phù Nam trên các lĩnh vực: tín ngưỡng, tôn giáo, tạc tượng, đời sống vật chất, tinh thần,...
b. Nội dung: Đọc thông tin SGK, nghe giáo viên hướng dẫn, học sinh thảo luận, trao đổi.
c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS.
d. Tổ chức thực hiện:
| HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS | DỰ KIẾN SẢN PHẨM | NLS |
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập - GV yêu cầu HS: Em hãy tìm kiếm hình ảnh “Tượng Phật gỗ văn hóa Óc Eo” hoặc “Phù điêu Phù Nam” và chọn 1 hình ảnh ấn tượng nhất, lưu về máy.
- GV yêu cầu HS cho biết: Các hiện vật này cho thấy Phù Nam chịu ảnh hưởng của nền văn hóa nào? (Ấn Độ). - GV yêu cầu HS đọc nội dung mục 3, quan sát Hình 6 – 8 – SGK tr.93, 94 và trả lời câu hỏi: Hãy cho biết một số thành tựu văn hóa nổi bật của cư dân Phù Nam? - GV yêu cầu HS quan sát Hình 6 – SGK tr.93 và giải thích: Tượng thần Vis-nu - một trong ba vị thần quan trọng của Ấn Độ giáo - được tìm thấy ở Tân Hội (Kiên Giang). Đây là hình tượng thần Vis-nu, chất liệu bằng đồng, cao 23cm, có niên đại thế kỉ II - V. Tượng được tạo tác trong tư thế đứng, đầu đội mũ hình trụ, có 4 cánh tay (hai cánh tay sau: một tay cầm vỏ ốc - biểu tượng nguồn gốc của sự sống, tay còn lại cầm nụ sen (đã bị mất) biểu trưng cho trí tuệ. Hai cánh tay trước: một tay cầm quả cầu - tượng trưng cho sự vận hành vũ trụ, tay còn lại đặt lên cây chuỳ biểu tượng cho tri thức). Bức tượng là minh chứng cho sự tồn tại của Ấn Độ giáo trên vùng đất Nam Bộ, đồng thời là một sản phẩm đặc sắc của nghề đúc tượng theo phong cách Phù Nam. Bước 2: HS thực hiện nhiệm vụ học tập HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu. GV theo dõi, hỗ trợ HS nếu cần thiết. Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận - GV gọi HS đại diện đứng dậy trả lời. - GV gọi đại diện HS khác đứng dậy bổ sung, nhận xét. Bước 4: Đánh giá kết quả, thực hiện nhiệm vụ học tập GV đánh giá, nhận xét, chuẩn kiến thức, chuyển sang nội dung mới. | 3. Một số thành tựu văn hóa * Tín ngưỡng và tôn giáo: - Tín ngưỡng: thờ đa thần, tiêu biểu là thờ thần Mặt Trời. - Tôn giáo: + Tiếp nhận tôn giáo từ Ấn Độ như Phật giáo và Ấn Độ giáo. + Được truyền bá đến nhiều vùng đất khác ở Đông Nam Á. * Điêu khắc: - Nghề tạc tượng các vị thần Ấn Độ giáo và tượng Phật bằng đá và gỗ ở Phủ Nam phát triển từ đầu Công nguyên, tạo nên một phong cách riêng - phong cách Phù Nam. * Đời sống vật chất: - Phương tiện đi lại: ghe, thuyền, thuận tiện trên kênh rạch, dùng ngựa, trâu, bò,... để kéo xe. - Chỗ ở: nhà sàn rộng bằng gỗ trên mặt nước và lợp mái lá. | 1.2.TC1a: Chọn lọc được hình ảnh phù hợp từ kết quả tìm kiếm để minh họa cho ảnh hưởng của văn hóa Ấn Độ. |
3. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua bài tập.
b. Nội dung: Sử dụng SGK, kiến thức đã học để hoàn thành bài tập.
c. Sản phẩm học tập: Kết quả của HS.
d. Tổ chức thực hiện:
…………………………………………..
…………………………………………..
…………………………………………..
4. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức đã học để giải bài tập, củng cố kiến thức.
b. Nội dung: Sử dụng kiến thức đã học để hỏi và trả lời, trao đổi.
c. Sản phẩm học tập: Câu trả lời của HS
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi 2 – SGK tr.94: Theo em, nét văn hóa nào của cư dân Phù Nam xưa còn được lưu giữ trong đời sống của cư dân Nam Bộ hiện nay?
- GV hướng dẫn:
+ Sử dụng Google Images tìm kiếm hình ảnh thực tế minh chứng cho sự "lưu giữ" này:
- Tìm: "Nhà sàn mùa nước nổi miền Tây" hoặc "Chợ nổi Cái Răng".
- Tìm: "Ghe xuồng Nam Bộ".
+ Tạo một bài đăng ngắn trên Padlet của lớp gồm: 1 Ảnh minh họa hiện tại + 1 câu chú thích so sánh với Phù Nam xưa.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS liên hệ bản thân kết hợp sưu tầm thêm thông tin trên sách, báo, internet để hoàn thành nhiệm vụ.
- HS tra cứu ảnh thực tế đời sống miền Tây và so sánh: Ngày xưa Phù Nam ở nhà sàn để tránh nước, ngày nay người miền Tây vẫn ở nhà sàn/nhà nổi; ghe xuồng vẫn là phương tiện chính.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
…………………………………………..
…………………………………………..
…………………………………………..
=> [Kết nối tri thức] Giáo án Sử 6 bài 20: Vương quốc Phù Nam