Giáo án điện tử Toán 8 cánh diều Chương 6 Bài 1: Thu thập và phân loại dữ liệu

CHÀO MỪNG
TẤT CẢ CÁC EM
ĐẾN VỚI TIẾT HỌC!

KHỞI ĐỘNG

Ở lớp 6 và lớp 7, chúng ta đã làm quen với tiến trình thống kê, trong đó có thu thập và phân loại dữ liệu.

Làm thế nào để thu thập và phân loại dữ liệu?

CHƯƠNG VI. MỘT SỐ YẾU TỐ THỐNG KÊ VÀ XÁC SUẤT

BÀI 1. THU THẬP VÀ PHÂN LOẠI DỮ LIỆU

NỘI DUNG BÀI HỌC

Thu thập dữ liệu

Phân loại và tổ chức dữ liệu

Tính hợp lí của dữ liệu

THU THẬP
DỮ LIỆU

                 Các bạn học sinh lớp 8A muốn thu thập thông tin về số lượng huy chương đạt được của Đoàn thể thao Việt Nam tại SEA Games 30. Theo em, các bạn lớp 8A có thể thu thập những thông tin đó bằng cách nào?

Các bạn HS lớp 8A có thể thu thập thông tin về số lượng huy chương đạt được của Đoàn thể thao Việt Nam tại SEA Games 30 từ trang web https://baogiaothong.vn/, kết quả thu được như sau:

• Các loại huy chương: Huy chương Vàng, huy chương Bạc, huy chương Đồng;
• Số lượng huy chương mỗi loại đó lần lượt là: 98,85,105.
• Tổng số huy chương: 288.

Ghi nhớ

Các cách thu thập dữ liệu

       Có nhiều cách để thu thập dữ liệu, chẳng hạn: quan sát, lập phiếu điều tra (phiếu hỏi), tiến hành phỏng vấn,… hoặc thu thập từ những nguồn có sẵn như sách, báo, trang web, các phương tiện thông tin đại chúng.

Ví dụ 1: Lớp trưởng lớp 8C muốn thu thập thông tin về các môn   thể thao được ưa thích của các bạn trong lớp. Theo em, bạn lớp trưởng có thể thu thập những thông tin đó bằng cách nào?

Giải

Bạn lớp trưởng lớp 8C có thể thu thập những thông tin đó bằng cách lập phiếu hỏi theo mẫu sau (Bảng 1):

Ví dụ 1: Lớp trưởng lớp 8C muốn thu thập thông tin về các môn   thể thao được ưa thích của các bạn trong lớp. Theo em, bạn lớp trưởng có thể thu thập những thông tin đó bằng cách nào?

Giải

Bạn lớp trưởng lớp 8C có thể thu thập những thông tin đó bằng cách lập phiếu hỏi theo mẫu sau (Bảng 1):

II

PHÂN LOẠI VÀ
TỔ CHỨC DỮ LIỆU

               Bạn Ngân thu thập thông tin từ Niên giám Thống kê 2020 (NXB Thống kê, 2021) về số lượng các tỉnh/thành phố thuộc các vùng kinh tế – xã hội của nước ta năm 2020 như sau:

– Sáu vùng kinh tế – xã hội là: Đồng bằng sông Hồng, Trung du và miền núi phía Bắc, Bắc Trung Bộ và Duyên hải miền Trung, Tây Nguyên, Đông Nam Bộ, Đồng bằng sông Cửu Long;

– Số lượng các tỉnh/thành phố thuộc các vùng kinh tế – xã hội đó lần lượt là: 11,14, 14, 5, 6, 13.

Hãy phân loại các dữ liệu đó dựa trên tiêu chí: dữ liệu là số liệu, dữ liệu không phải là số liệu.

Giải

• Dữ liệu là số liệu:
• Dữ liệu không phải là số liệu: Đồng bằng sông Hồng, Trung du và Miền núi phía Bắc, Bắc Trung Bộ và Duyên hải miền Trung, Tây Nguyên, Đông Nam Bộ, Đồng bằng sông Cửu Long.

Trong các dữ liệu thống kê thu thập được:

• Có những dữ liệu thống kê là số (số liệu), những dữ liệu này còn gọi là dữ liệu định lượng.
• Có những dữ liệu thống kê không phải là số, những dữ liệu này còn được gọi là dữ liệu định tính.

Ghi nhớ

Việc sắp xếp thông tin theo những tiêu chí nhất định gọi là Phân loại dữ liệu.

Dựa trên tiêu chí định tính và định lượng, ta có thể phân loại các dữ liệu thành hai loại:

• Dữ liệu định lượng được biểu diễn bằng số thực;
• Dữ liệu định tính được biểu diễn bằng từ, chữ cái, kí hiệu...

Ví dụ 2: Để nâng cao hiệu quả kinh doanh, một siêu thị tiến hành hỏi những mặt hàng mà 50 khách hàng dự định mua khi vào siêu thị. Kết quả thu được như sau: gạo, mì ăn liền, thịt, cá, rau củ, trứng, hoa quả, sữa tươi, quần áo, nước khoáng, nước giải khát, nước sinh tố, xà phòng, kem đánh răng, bột giặt, xoong nồi, bát đĩa, bút viết, vở học sinh, cặp sách.

1. a) Có bao nhiêu mặt hàng được khách hàng dự định mua?
2. b) Hãy sắp xếp các mặt hàng đó theo những nhóm sau:

• Nhóm 1: Mặt hàng thực phẩm;    Nhóm 2: Mặt hàng đồ uống;
• Nhóm 3: Mặt hàng đồ dùng trong gia đình;
• Nhóm 4: Mặt hàng văn phòng phẩm.

Giải:

1. a) Có 20 mặt hàng được khách hàng dự định mua.
2. b) Ta phân nhóm 20 mặt hàng đó như sau:

Nhóm 1: gạo, mì ăn liền, thịt, cá, rau củ, trứng, hoa quả;

Nhóm 2: sữa tươi, nước khoáng, nước giải khát, nước sinh tố;

Nhóm 3: xà phòng, kem đánh răng, bột giặt, xoong nồi, bát đĩa, quần áo;

Nhóm 4: bút viết, vở học sinh, cặp sách.